IV rozbiór Polski
IV rozbiór Polski – nazwa stosowana niekiedy, głównie w publicystyce i retoryce politycznej, wobec wydarzeń bezpośrednio poprzedzających wybuch II wojny światowej (podpisanie 23 sierpnia 1939 paktu Ribbentrop-Mołotow) i po jej wybuchu (agresja Niemiec 1 września 1939 i następująca zaraz po niej agresja ZSRR 17 września 1939).
Określenie niemiecko-radzieckiego rozbioru Rzeczypospolitej Polskiej we wrześniu 1939, kolejnego po rozbiorach polskiego państwa z XVIII w..
Spis treści |
[edytuj] Przed II wojną światową
Terminu "IV rozbiór Polski" używali jeszcze przed wybuchem II wojny światowej dyplomaci radzieccy i niemieccy:
"Nie widzę dla nas innego wyjścia, jak czwarty rozbiór Polski." -
Władimir Potiomkin - Zastępca Ludowego Komisarza Spraw Zagranicznych ZSRR, 4 października 1938[1]
"Polacy czują się pewni siebie, bo liczą na poparcie Francji i Anglii i na pomoc materiałową Rosji, ale mylą się. Tak jak Hitler nie uważał za możliwe załatwić sprawy Austrii i Czechosłowacji bez zgody Włoch, tak nie myśli on dziś o tym, by załatwić spór polsko-niemiecki bez Rosji. Były już trzy rozbiory Polski; zobaczycie czwarty!" -
Karl-Heinrich Bodenschatz - generał Luftwaffe i bliski współpracownik Hermanna Göringa, 6 maja 1939[2]
Na wydarzenia po 17 września 1939 – likwidację państwa polskiego przez Rzeszę Niemiecką i ZSRR – państwa sprzymierzone z Polską (Wielka Brytania i Francja) zareagowały z początku jedynie formalnym wypowiedzeniem wojny Niemcom bez podjęcia działań wojennych ("dziwna wojna"), które było zagwarantowane w dwustronnych umowach z Polską oraz bliżej nieokreślonym potępieniem działań ZSRR po 17 września.
[edytuj] Inne
Rzadziej nazwę tę stosuje się na określenie podziału ziem zależnego od Francji Księstwa Warszawskiego na kongresie wiedeńskim (1814-1815)[3]. Przy tak przyjętej konwencji numeracji, wydarzenia z 1939 r. nazywane są V rozbiorem Polski.
[edytuj] Bibliografia
- Andrzej Leszek Szcześniak "Zmowa. IV Rozbiór Polski" Wyd. ALFA, Warszawa 1990
[edytuj] Zobacz też
- rozbiór państwa
- rozbiory Polski
- I rozbiór Polski
- II rozbiór Polski
- III rozbiór Polski
- tzw. V rozbiór Polski
Przypisy
- ↑ A. Bregman "Najlepszy sojusznik Hitlera", Londyn 1981, s. 12, za Coulondre R. "De Stalin a Hitler", Paris 1950 s.165
- ↑ A. Szymański "Rozmowa z Bodenschatzem", "Wiadomość" nr 394 z 18.10.1953
- ↑ "Rozbiory Polski", Towarzystwo Krzewienia Kultury Polskiej FORUM, T.z.