Icchak Sadeh
| Icchak Sadeh יצחק שדה |
|
 Icchak Sadeh, 1950 |
|
 generał major (Aluf) |
|
| Data i miejsce urodzenia | 10 sierpnia 1890 Lublin |
| Data i miejsce śmierci | 20 sierpnia 1952 Tel Awiw-Jafa |
| Przebieg służby | |
| Lata służby | 1921-1949 |
| Siły zbrojne | Armia Imperium Rosyjskiego Hagana Siły Obronne Izraela  |
| Jednostki | Palmach 8 Brygada Pancerna |
| Stanowiska | dowódca 8 Brygady Pancernej |
| Główne wojny i bitwy | Wojna domowa w Mandacie Palestyny Wojna o niepodległość |
| Odznaczenia | |
 |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Icchak Sadeh (ur. 10 sierpnia 1890; zm. 20 sierpnia 1952) - izraelski dowódca wojskowy w stopniu generała majora (Aluf), oficer Sił Obronnych Izraela, pedagog.
Spis treści |
Młodość [edytuj]
Urodził się jako Izaak Landoberg w Lublinie, będącym wówczas częścią Imperium Rosyjskiego (obecnie Polska). Jego matka, Rebeka, była córką rabina Lublina, Szneura Zalmana Fradkina. Młody Izaak uczył się przy rabinie Hilelu Cajtlin.
Podczas I wojny światowej służył w Armii Imperium Rosyjskiego. Został odznaczony za odwagę i awansowany na dowódcę kompanii. W 1917 spotkał aktywistę ruchu syjonistycznego Josefa Trumpeldora. Pod jego wpływem przyłączył się do młodzieżowej organizacji syjonistycznej Hechalutz. Po wojnie rozpoczął studia na Uniwersytecie Simforfol na Krymie. Po śmierci Trumpeldora w 1920 w Tel Chaj, opuścił szkołę i wyjechał do Mandatu Palestyny[1].
Kariera wojskowa [edytuj]
Po przyjeździe do Palestyny zmienił swoje nazwisko i w 1921 wstąpił do żydowskiej organizacji paramilitarnej Hagana. Dowodził obroną położonego na północy kibucu Kfar Giladi. Podczas arabskich rozruchów w latach 1936-1939 zyskał uznanie jako dowódca mobilnych oddziałów Hagany, które prowadziły akcje odwetowe na Arabach. W 1937 ewoluowały one w Kompanie Polowe (hebr. פלוגות השדה, Plugot Sadeh; w skrócie Fosh), których działalność była zaaprobowana przez Brytyjczyków. W 1938 dowodził obroną kibucu Hanita. Od 1941 organizował system szkoleń paramilitarnych Gadna.
Podczas II wojny światowej został pierwszym dowódcą kompanii szturmowych Palmach. W 1945 awansował na Szefa Sztabu Generalnego Hagany. Prowadził negocjacje z żydowskimi organizacjami paramilitarnymi Irgun i Lehi, aby podjąć wspólne działania przeciwko brytyjskim władzom mandatowym. Pod koniec 1946 został odsunięty od naczelnego dowództwa przez Dawida Ben Guriona, który obawiał się o swoje przywództwo.
Na początek wojny domowej w Mandacie Palestyny w grudniu 1947 dowodził obroną kibucu Miszmar HaEmek. Był on otoczony przez siły Arabskiej Armii Wyzwoleńczej, i Sadeh musiał organizować obronę konwojów z zaopatrzeniem. W dniu 19 kwietnia 1948 został przeniesiony w rejon Jerozolimy, i tam zastał go wybuch I wojny izraelsko-arabskiej. Przy tworzeniu Sił Obronnych Izraela otrzymał awans na pułkownika i dowodzenie nowo utworzoną 8 Brygadą Pancerną. Doświadczenie bojowe w dowodzeniu wojskami pancernymi zdobywał podczas Operacji Danny (10-18 lipca 1948). Następnie prowadził działania na froncie południowym w Operacji Joav (15-22 października). Osobiście zaplanował i dowodził Operacją Szmone (9 listopada), podczas której zdobyto strategiczny fort Iraq Suwajdan. Pod koniec wojny opuścił armię[2].
Po opuszczenia armii [edytuj]
Po przejściu na emeryturę zamieszkał w Jafie i zajął się pisaniem licznych opowiadań i artykułów. Jego pisma zostały zebrane i wydane w czterech tomach.
Sedeh zmarł w Tel Awiwie i został pochowany w kibucu Givat Brenner.
Przypisy
- ↑ Icchak Sadeh (hebr.). W: Palmach - Official Site [on-line]. [dostęp 2012-01-04].
- ↑ Icchak Sadeh (hebr.). W: YnetNews [on-line]. [dostęp 2012-01-04].
