Igłoskóre

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Igłoskóre
Aculifera
Hatschek, 1891
Przedstawiciel tarczonogich: Falcidens sp.
Przedstawiciel tarczonogich: Falcidens sp.
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ mięczaki
Podtyp igłoskóre

Igłoskóre, bezmuszlowce (Aculifera) – podtyp mięczaków (Mollusca), obejmujący wyłącznie morskie gatunki pozbawione muszli, o ciele zazwyczaj robakokształtnym. Nazwa Aculifera była przez długi czas synonimizowana z Amphineura (obunerwce)[1][2], lecz analizy morfologiczne[3] i filogenetyczne[4][5] potwierdzają zasadność wydzielenia tego taksonu. Niektóre badania molekularne sugerują, że Aculifera i Conchifera (muszlowce) są taksonami siostrzanymi, podczas gdy inne, że bezmuszlowce są bliżej spokrewnione z głowonogami[6].

Datowanie molekularne sugeruje, że klad obejmujący wszystkie współczesne Aculifera powstał w późnym kambrze lub wczesnym ordowiku, najprawdopodobniej około 488 mln lat temu[6].

Budowa[edytuj | edytuj kod]

Ciało o przekroju kolistym lub spłaszczonym. Silnie orzęsiona noga zawiera liczne gruczoły śluzowe. Płaszcz pokryty jest organicznym oskórkiem z rozmaitymi zmineralizowanymi strukturami (spikule). Pod płaszczem leży jama płaszczowa z ktenidiami. Układ nerwowy tworzą cztery pnie nerwowe. Brak szczęk i statocyst. Fotoreceptory mają prostą budowę lub nie występują[3].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Do kladu Aculifera zaliczane są[3][4]:

  • bruzdobrzuchy (Solenogastres), u których brak muszli,
  • tarczonogie (Caudofoveata) – pierwotnie pozbawione muszli, ciało okrywa chitynowy oskórek z łuskami,
  • chitony (Polyplacophora), których muszlę tworzą dachówkowato zachodzące na siebie płytki.

Bruzdobrzuchy i tarczonogie są w niektórych ujęciach łączone w jedną grupę – bezpłytkowce (Aplacophora).

Przypisy

  1. Mały słownik zoologiczny. Bezkręgowce. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1984. ISBN 83-214-0428-6.
  2. Biologia. Multimedialna encyklopedia PWN Edycja 2.0. pwn.pl Sp. z o.o., 2008. ISBN 978-83-61492-24-5.
  3. 3,0 3,1 3,2 Andrzej Falniowski: Podtyp: igłoskóre – Aculifera. W: Zoologia : bezkręgowce. T. 1. Red. nauk. Czesław Błaszak. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 425. ISBN 978-83-01-16108-8.
  4. 4,0 4,1 Julia Sigwart, Mark Sutton. Deep molluscan phylogeny: synthesis of palaeontological and neontological data. „Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences”. 274 (1624), s. 2413–2419, 2007. doi:10.1098/rspb.2007.0701 (ang.). 
  5. Kocot et al. Phylogenomics reveals deep molluscan relationships. „Nature”. 477, s. 452–456, 2011. doi:10.1038/nature10382 (ang.). 
  6. 6,0 6,1 Jakob Vinther, Erik A. Sperling, Derek E. G. Briggs, Kevin J. Peterson. A molecular palaeobiological hypothesis for the origin of aplacophoran molluscs and their derivation from chiton-like ancestors. „Proceedings of the Royal Society B”. 279 (1732), s. 1259–1268, 2012. doi:10.1098/rspb.2011.1773 (ang.).