Introspekcja (psychologia)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Introspekcja – (z łac. - introspectio – wglądanie do wnętrza) – w psychologii, analiza własnych stanów psychicznych, myśli i przemyśleń.

Podejście to jest stosowane w kognitywistyce symbolicznej w badaniach samo-świadomości, a także w modelowaniu rozumowania/funkcji myślowych nieobserwowalnych fizycznie.

Behawioryści, jednakże odrzucają tę metodę, skupiając się tylko na obserwacji i opisie zachowań zewnętrznych.

Ogólnie, introspekcja jako metoda naukowa jest falsyfikowalna poprzez:

- budowanie/dochodzenie do konsensusu pomiędzy badaczami

- weryfikacje modelu introspekcyjnego porównując zachowania podmiotu z rezultatem procesu rozumowania otrzymanego z modelu symbolicznego.

W odróżnieniu od metod badania kogniwistyki sub-symbolicznej, metoda introspekcyjna rozwija modele funkcjonalne, a nie modele procesów w mózgu, które te myśli realizują.

W psychologii stosowanej/klinicznej, uczenie czy wzmacnianie zdolności introspekcyjnych jest istotnym elementem leczenia pacjenta.

Introspekcję stosują pisarze w powieściach psychologicznych, jest obecna w literaturze powstałej z inspiracji psychoanalizą.

Introspekcja ujawniana była często w XIX-wiecznych dziennikach literackich, w tzw. przez Alaina Girarda - "dziennikach pierwszej generacji", czyli nieprzeznaczonych pierwotnie do druku.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]