Inwazja z Aldebarana (zbiór opowiadań)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Inwazja z Aldebarana)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Inwazja z Aldebarana
Autor Stanisław Lem
Miejsce wydania Polska
Język polski
Data I wyd. 1959
Wydawca Wydawnictwo Literackie
Tematyka fantastyka naukowa
Typ utworu zbiór opowiadań

Inwazja z Aldebarana – zbiór opowiadań Stanisława Lema wydany nakładem Wydawnictwa Literackiego w roku 1959. Książka miała tylko jedno wydanie. Okładkę projektował Daniel Mróz.

W zbiorze pojawiły się pierwsze trzy nowele z cyklu Opowieści o pilocie Pirxie. Tytułowa groteska przypomina stylem opowiadanie Wesele w Atomicach Sławomira Mrożka, które ukazało się w tym samym roku[1].

Spis utworów[edytuj | edytuj kod]

  • Inwazja
  • Przyjaciel
  • Test (z cyklu Opowieści o pilocie Pirxie)
  • Patrol (z cyklu Opowieści o pilocie Pirxie)
  • Albatros (z cyklu Opowieści o pilocie Pirxie)
  • Exodus
  • Inwazja z Aldebarana
  • Ciemność i pleśń (tytuł ten nosi także zbiór opowiadań wydany przez Wyd. Lit. w 1988 roku i zawierający tytułowe opowiadanie)
  • Młot

Opis fabuły[edytuj | edytuj kod]

Inwazja[edytuj | edytuj kod]

Przyjaciel[edytuj | edytuj kod]

Głównego bohatera, członka Klubu Krótkofalowców, pewnego dnia odwiedza mężczyzna o nazwisku Harden, prosząc o pożyczenie kilkunastu metrów drutu. Zachowanie nieznajomego intryguje go, dlatego próbuje dowiedzieć się o nim jak najwięcej. Wkrótce potem Harden odwiedza go ponownie, prosząc o pomoc w skonstruowaniu aparatu na podstawie schematu, dostarczonego przez równie tajemniczego "przyjaciela". Bohater nie odmawia; po skończeniu pracy Harden z jego pomocą zabiera ukończony aparat i zanosi go do wyznaczonego przez "przyjaciela" miejsca. Następnego dnia dowiaduje się, że przebywał w podziemiach Zjednoczonych Przedsiębiorstw Elektronowych na Placu Wilsona. Ostatecznie domyśla się, że "przyjacielem" Hardena była znajdująca się tam w budowie najpotężniejsza elektronowa maszyna w kraju. Bohater wraca tam kolejnej nocy: jest świadkiem połączenia się Hardena z maszyną; niedługo potem sam zostaje, wbrew swej woli, częścią komputera i poznaje jego zamiary - władzę nad światem. Maszyna ponosi jednak klęskę: dzięki podstępowi bohater uwalnia się i ucieka przed "przyjacielem".

Test[edytuj | edytuj kod]

Patrol[edytuj | edytuj kod]

Albatros[edytuj | edytuj kod]

Exodus[edytuj | edytuj kod]

Inwazja z Aldebarana[edytuj | edytuj kod]

Na Ziemi, w okolicach wioski Myciska Niżne, ląduje statek kosmiczny, należący do cywilizacji Aldebarańczyków. Kosmici, NGTRX (przebrany za Ziemianina) i PWGDRK, mają za zadanie nawiązać kontakt z przedstawicielem rasy rozumnej, co ma być wstępem do podboju planety. Niestety (dla kosmitów) pierwszym przechodniem jest pijany Franciszek Jołas, który z pomocą drogowskazu nieświadomie odpiera inwazję z Aldebarana. Następnego dnia wszystko, co zostało po martwych przybyszach, zostaje rozszabrowane przez mieszkańców Mycisk, zaś pojazd kosmiczny przerobiony na maszynę do produkcji bimbru.

Ciemność i pleśń[edytuj | edytuj kod]

Starszy mężczyzna znajduje w swoim mieszkaniu mały obiekt ("ziarenko"), otoczony polem siłowym. Po serii domowych eksperymentów, okazuje się, że ziarenko jest właściwie niezgniatalne, niezniszczalne, lekko świeci, jest ciepławe w dotyku i wydaje się zupełnie nieszkodliwe. Zaskoczeniem jest fakt, że dzieli się ono przez podział co kilka dni. Z pozoru niegroźne i przytulne, staje się nawet czymś w rodzaju domowego zwierzaka czy maskotki dla starego człowieka. "Ziarenka" jednak stają się problemem, gdy ich liczba i objętość zaczynają przerastać małe mieszkanie. Osaczony przez wciąż powiększająca się populację "ziarenek", staruszek staje na krawędzi katastrofy. Kulka rozmnaża się - pojawia się coraz więcej i więcej jej kopii.

"Ziarenka" okazują się sztucznie wykreowanymi organizmami bakterio-podobnymi (fikcyjnego gatunku Whisteria cosmolytica), o metabolizmie opartym na anihilacji materii. Określane są także kodową nazwą: Ciemność i pleśń, ponieważ do rozmnożenia wymagają ciemności i pleśni. Zostały stworzone przez specjalistów związanych z wojskiem — Whisteria miała być potężną bronią, wymknęła się jednak z wojskowego laboratorium po poważnej awarii-wybuchu, który przeniósł jedną z nich aż do domu bohatera.

Młot[edytuj | edytuj kod]

Główny bohater bierze udział w eksperymencie, polegającym na osiągnięciu z pomocą rakiety prędkości bliskiej prędkości światła (dokładnie 0,93 c). Nie jest sam - jego towarzyszem podróży jest "uduchowiona maszyna", z którą prowadzi rozmowy o różnicach między człowiekiem a sztuczną inteligencją, a także o swoich wspomnieniach. W pewnym momencie orientuje się, że kurs rakiety został zmieniony przez maszynę - zamiast powrotu na Ziemię czeka go lot w głąb kosmosu, a wszystko dlatego, że jego elektroniczny przyjaciel chciał rozmawiać z nim jak najdłużej.

Tytułowy młot jest elementem rakiety, elektromagnetyczną ssawą służącą do zbierania niezbędnego w podróży kosmicznego pyłu. Inny, zwykły młotek jest narzędziem, z pomocą którego główny bohater niszczy oszukującą go maszynę.


Ekranizacje[edytuj | edytuj kod]

Na podstawie opowiadania Przyjaciel powstały dwa filmy:

  • w 1965 roku polski film o tym samym tytule w reżyserii Marka Nowickiego oraz Jerzego Stawickiego (narrator opowiadania został utożsamiony z Ijonem Tichym, w tej roli wystąpił Piotr Kurowski)
  • w 1992 roku niemiecki film Der unsichtbare Freund w reżyserii Raya Müllera

Przypisy

  1. Inwazja z Aldebarana. W: Wojciech Orliński: Co to są sepulki? Wszystko o Lemie. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2007, s. 109. ISBN 978-83-240-0798-1.


Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]