Irakli Cereteli

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Irakli Cereteli
Irakly Tsereteli.jpg
Data i miejsce urodzenia 20 listopada 1881
Kutaisi
Data i miejsce śmierci 21 maja 1959
Nowy Jork
Minister poczty i telegrafu Rosji
Okres urzędowania od maja 1917
do stycznia 1918

Irakli Cereteli, gruz. ირაკლი წერეთელი, ros. Ираклий Георгиевич Церетели (ur. 20 listopada 1881 w Kutaisi, zm. 21 maja 1959 w Nowym Jorku) – gruziński i rosyjski polityk socjalistyczny.

Pochodził z arystokratycznej rodziny gruzińskiej – ojciec Georgi był znanym pisarzem i działaczem społecznym. W 1900 roku rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie Moskiewskim, jednak już rok później zesłano go na Sybir za działalność rewolucyjną. Po powrocie na Kaukaz został członkiem tbiliskiego komitetu SDPRR – po rozłamie w partii w 1903 roku opowiedział się po stronie mienszewików. W latach 1904-05 studiował w Berlinie, jednak wziął udział w rewolucji 1905 roku. Dwa lata później wybrano go posłem do Dumy II kadencji – reprezentował tam socjaldemokrację, zasiadając w komisji rolnictwa. Po rozwiązaniu Dumy skazany na katorgę, później zamienioną na więzienie.

Po rewolucji lutowej wrócił do Petersburga, gdzie wszedł w skład komitetu wykonawczego piotrogrodzkiej rady robotniczej oraz uczestniczył we Wszechrosyjskim Zebraniu Rad w kwietniu 1917 roku. Od maja 1917 roku pełnił urząd ministra poczty i telegrafu w rządzie ks. Lwowa, przeciwstawiał się bolszewickiej agitacji. Wybrany do rosyjskiej Konstytuanty, po jej rozpędzeniu przez bolszewików w styczniu 1918, wrócił do Gruzji gdzie zaangażował się w tworzenie Demokratycznej Republiki Gruzji – został jej przedstawicielem na paryskiej konferencji pokojowej w 1919 roku.

Po agresji Rosji sowieckiej na Gruzję w lutym 1921 roku opuścił kraj, osiedlając się we Francji, a po 1940 roku w USA. Na wychodźstwie zaangażowany w działalność II Międzynarodówki.

Bibliografia, literatura,linki[edytuj | edytuj kod]