Iskrzynia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Iskrzynia
Zapora na Wisłoku w Iskrzyni
Zapora na Wisłoku w Iskrzyni
Państwo  Polska
Województwo podkarpackie
Powiat krośnieński
Gmina Korczyna
Liczba ludności (2006) 1200
Strefa numeracyjna (+48) 13
Kod pocztowy 38-422
Tablice rejestracyjne RKR
SIMC 0354608
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Iskrzynia
Iskrzynia
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Iskrzynia
Iskrzynia
Ziemia 49°41′01″N 21°51′21″E/49,683611 21,855833
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Zbiorowa mogiła z I wojny światowej w Iskrzyni

Iskrzyniawieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Korczyna nad rzeką Wisłok. Miejscowość graniczy od zachodu z Krościenkiem Wyżnym, od połnocy – z Kombornia, od wschodu – z Jabłonicą Polską (przysiółek Budzyń) i Haczowem oraz od południa – z Pustynami.

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś lokowana na prawie magdeburskim w 1352 roku, dokumentem wystawionym w Sanoku przez Kazimierza Wielkiego, na miejscu wczesnopiastowskiej osady Obrwinowo (Obrwynowo, Obrwinów?). Zasadźcą i pierwszym sołtysem wsi był Jakub Iskra, od którego nazwiska pochodzi nazwa miejscowości. Król Zygmunt I Stary potwierdza ten przywilej Adamowi Mysłowskiemu w 1530 r.

Położona przy historycznym Trakcie Węgierskim, z Przemyśla na Przełęcz Dukielską, którym w 1849 r. na Węgry, maszerowały rosyjskie wojska feldmarszałka Iwana Paskiewicza, idące z pomocą dla żołnierzy Franciszka Józefa I dławiących powstanie węgierskie podczas Wiosny Ludów. Najważniejszym dziełem, które opisuje dzieje Iskrzyni jest kronika napisana w 2002 r. przez Józefa Lorensa.

W Iskrzyni w XVI wieku na dworze Krzysztofa Boboli (1517-1559) i Elżbiety z Wielopolskich h. Starykoń (1520 – 1615), gościli jadący do Lwowa Jezuici, tacy jak; Stanisław Hozjusz, czy Piotr Skarga[1]. Następnie Iskrzynię dziedziczył syn Krzysztofa Boboli; Andrzej Bobola (podkomorzy).);

W XIX w. Iskrzynia była własnością Urbańskich. W czasie powstania krakowskiego w 21 lutego 1846 r., w momencie napaści podburzonych poddanych na dwór powstańczy w Kombornii, żonę Feliksa Urbańskiego uratowali chłopi z Iskrzyni; Ignacy Fakadej (Takadaj) i Pelc, którzy przenieśli ją na plecach do swojej miejscowości i tu wójt ukrył Emili Urbańską. Najpierw w małym domku dając straż z 20 chłopów, potem w chacie Piotra Stepka. A gdy dowiedział się, że chłopi w Sanoku uradzili by ją uwięzić, odstawił Urbańską w przebraniu do Dukli.

W 1863 r. w Iskrzyni mieszkało 760 osób.

W roku 1878, samorząd wiejski zakupił budynek dawnego dworu i parcelę o powierzchni 67 arów z przeznaczeniem na szkołę. OSP w Iskrzyni założona została w 1912 roku. i w tym roku wybudowano prowizoryczną remizę. W czasie I wojny światowej toczyły się tu walki nacierających wojsk w kierunku przemyskiej twierdzy, czego dowodem jest zbiorowa mogiła żołnierska.

Struktury wyznaniowe[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Wspomina o tym, ks. Jan Poplatek w Błogosławiony Andrzej Bobola
  2. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 24 stycznia 2013.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Encyklopedia powszechna, 1863 – t. 12, s. 748

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]