Józef Kuropieska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Józef Kuropieska
generał broni generał broni
Data i miejsce urodzenia 25 maja 1904
Jedlnia
Data i miejsce śmierci 31 sierpnia 1998
Warszawa
Przebieg służby
Lata służby 19231968
Siły zbrojne Wojsko Polskie II RP
Ludowe Wojsko Polskie
Jednostki 15 Dywizja Piechoty
Warszawski Okręg Wojskowy
Akademia Sztabu Generalnego
Stanowiska dowódca dywizji piechoty
dowódca okręgu wojskowego
komendant akademii
Główne wojny i bitwy kampania wrześniowa
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy I klasy Order Krzyża Grunwaldu III klasy Złoty Krzyż Zasługi Złoty Medal "Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny" Srebrny Medal "Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny" Brązowy Medal "Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny" Złoty Medal "Za zasługi dla obronności kraju" Srebrny Medal "Za zasługi dla obronności kraju" Brązowy Medal "Za zasługi dla obronności kraju"

Józef Kuropieska (ur. 25 maja 1904 w Jedlni, zm. 31 sierpnia 1998[1] w Warszawie) – generał broni Wojska Polskiego, poseł na Sejm PRL II i III kadencji z ramienia PZPR.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Czas przedwojenny[edytuj | edytuj kod]

W 1923 roku wstąpił do Oficerskiej Szkoły Piechoty w Warszawie. Jako podchorąży wziął udział w wydarzeniach majowych po stronie rządowej. Szkołę ukończył w stopniu podporucznika 15 sierpnia 1926 z drugą lokatą (prymusem został Franciszek Herman).

Do 1934 roku pełnił służbę w 36 Pułku Piechoty Legii Akademickiej w Warszawie, a następnie po dłuższych staraniach został przyjęty do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie. Po ukończeniu Wyższej Szkoły Wojennej w 1936 roku, w stopniu kapitana, został pierwszym oficerem sztabu 22 Dywizji Piechoty Górskiej w Przemyślu. W listopadzie 1938 roku został przeniesiony do Warszawy do Wojskowego Biura Historycznego. W marcu 1939 roku przydzielony został na stanowisko szefa Oddziału Operacyjnego Sztabu Grupy Operacyjnej „Bielsko” gen. bryg. Mieczysława Boruty-Spiechowicza.

II wojna światowa[edytuj | edytuj kod]

W składzie GO „Bielsko” Armii „Kraków” wziął udział w kampanii wrześniowej. W dniu 20 września 1939 roku pod Cieszanowem dostał się do niewoli niemieckiej.

Początkowo przebywał w oficerskim obozie jenieckim w Brunszwiku, następnie od czerwca 1940 roku w Oflag II C Woldenberg (obecnie Dobiegniew w woj. lubuskim). Po ewakuacji oflagu w głąb Niemiec został w Lubece oswobodzony przez aliantów.

Służba powojenna[edytuj | edytuj kod]

Po zakończeniu II wojny światowej powrócił 12 maja 1945 roku do Warszawy. Między czerwcem a lipcem 1945 roku pełni obowiązki dowódcy kompanii honorowej ludowego Wojska Polskiego, z którą w dniu 24 czerwca 1945 roku defilował w moskiewskiej paradzie zwycięstwa.

15 października 1945 roku wyjechał do Wielkiej Brytanii w składzie Specjalnej Misji Wojskowej. Od lutego 1946 roku do 3 kwietnia 1947 roku pełnił funkcję Attaché wojskowego przy Ambasadzie RP w Londynie. Po powrocie z placówki w Londynie pełnił następujące funkcje: Dowódcy 15 Dywizji Piechoty w Olsztynie, dyrektora nauk w Akademii Sztabu Generalnego, zastępcy szefa Sztabu Generalnego (1948–1949) oraz szefa Sztabu Warszawskiego Okręgu Wojskowego, w stopniu generała brygady.

W okresie stalinowskim w 1950 roku został aresztowany i oskarżony przez Stanisława Zarakowskiego o szpiegostwo i organizowania spisku w wojsku. (tzw. spisek w wojsku), a w roku 1952 skazany na karę śmierci, pozbawienie praw publicznych i honorowych praw obywatelskich na zawsze oraz przepadek całego mienia. Wyrok wydano na niejawnym (bez udziału obrony) posiedzeniu Najwyższego Sądu Wojskowego. Jako jeden z niewielu oskarżonych oficerów tzw. spisku w wojsku nigdy nie przyznał się do winy. Przez ponad rok przebywał w celi śmierci, oczekując egzekucji. W 1954 roku wyrok uchylono, a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia. W grudniu 1955 roku został zwolniony z więzienia, ze statusem „więźnia na przepustce”. W styczniu 1956 roku wyrok został uchylony, a w marcu został zrehabilitowany. Komisja Mazura stwierdziła wiele nieprawidłowości w przebiegu procesu Kuropieski.

W czerwcu 1956 roku powrócił do czynnej służby wojskowej, jako naczelny redaktor Wojskowego Przeglądu Historycznego. W latach 1957–1964 dowódca Warszawskiego Okręgu Wojskowego. W tych latach był jednym z głównych twórców pierwszej w powojennej Polsce dywizji spadochronowej (6 Pomorskiej Dywizji Powietrznodesantowej). W tworzeniu dywizji nie bał się korzystać z doświadczeń żołnierzy Samodzielnej Brygady Spadochronowej gen. Stanisława Sosabowskiego, co nie było dobrze widziane przez ówczesne władze. Poseł na Sejm II i III kadencji w latach 1957–1965. W latach 1963–1968 był komendantem Akademii Sztabu Generalnego. Był autorem i propagatorem szeregu nowatorskich koncepcji w nauczaniu słuchaczy ASG (często wzorował się na przedwojennej WSWoj.), co przysparzało mu wielu przeciwników w gronie wyższej kadry dowódczej wywodzącej się z sił zbrojnych formowanych w ZSRR, Armii Czerwonej bądź Armii Ludowej. W 1968 roku został przeniesiony w stan spoczynku decyzją Ministra ON Marszałka Polski Mariana Spychalskiego.

Po zakończeniu czynnej służby wojskowej poświęcił się pisarstwu (wspomnienia) i podróżowaniu. Był wieloletnim członkiem Komitetu Redakcyjnego kwartalnika Wojskowy Przegląd Historyczny oraz Rady Naczelnej ZBoWiD. W latach 1988–1990 członek Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa[2]. 11 listopada 1988 r. wszedł w skład Honorowego Komitetu Obchodów 70 rocznicy Odzyskania Niepodległości przez Polskę, którego przewodnictwo objął I sekretarz KC PZPR gen. armii Wojciech Jaruzelski.

W wyborach czerwcowych 1989 w wieku 85 lat został kandydatem na senatora z ramienia PZPR, pomimo przegranej uzyskał najwięcej głosów ze wszystkich kandydatów strony rządowej w województwie radomskim.

Zmarł 31 sierpnia 1998 roku. Pochowany w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie. Był członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.

Decyzją Nr 145/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 2002 roku imię Generała otrzymał 6 Batalion Dowodzenia 6 Brygady Desantowo-Szturmowej w Krakowie.

Generał Kuropieska w Trzebiatowie wśród żołnierzy 36 pz LA
Grób gen. Józefa Kuropieski na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie,
23 lipca 2008

Przebieg służby[edytuj | edytuj kod]

Szkoły i kursy

  • Szkoła Powszechna w Jedlni k. Radomia – 1911–1918
  • Seminarium Nauczycielskie w Radomiu – 1923
  • Kurs unifikacyjny do Oficerskiej Szkoły Piechoty – 1923
  • Oficerska Szkoła Piechoty w Warszawie – 1924–1926
  • Studnia ekonomiczne w Wolnej Wszechnicy w Warszawie – 1928–1932
  • Kurs obserwatorów lotniczych w 1 pułku lotniczym w Warszawie 1930
  • Matura państwowa w trybie eksternistycznym w Liceum im. Władysława IV w Warszawie – 1934
  • Studia w Wyższej Szkole Wojennej w Warszawie 1934–1936

Stanowiska służbowe i funkcje w WP

Awanse[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
z prac komisji Mazura

O gen. Józefie Kuropiesce

  • Generał Józef Kuropieska (2000, Iskry, Warszawa, ISBN 83-207-1654-3)
  • W. Czyżewski, Barwy życia i walki, część II, Wydawnictwo Projekt, Warszawa 2000

Wspomnienia: