Josemaría Escrivá de Balaguer

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Święty
Josemaría Escrivá de Balaguer
prałat
Josemaria Escrivá de Balaguer.jpg
Portret św. Josemari Escrivy w kościele Matki Boskiej Anielskiej w Chicago
Data urodzenia 9 stycznia 1902
Barbastro
Data śmierci 26 czerwca 1975
Rzym
Kościół/
wyznanie
katolicki
Data beatyfikacji 17 maja 1992
Rzym
przez Jana Pawła II
Data kanonizacji 6 października 2002
Rzym
przez Jana Pawła II
Wspomnienie 26 czerwca
Patron życia codziennego
Szczególne miejsca kultu Kościół prałacki Opus Dei w Rzymie, vialle Bruno Buozzi 75
Galeria ilustracji w Wikimedia Commons Galeria ilustracji w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach
Herb Josemaríi Escrivy

Josemaría Escrivá de Balaguer (ur. 9 stycznia 1902 w Barbastro, zm. 26 czerwca 1975 w Rzymie) – hiszpański duchowny katolicki, założyciel i pierwszy prałat Opus Dei, święty Kościoła katolickiego.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Do 1928[edytuj | edytuj kod]

Josemaría urodził się jako drugie dziecko José Escrivy Corzána i Dolores Albás Blanc, którzy pobrali się w Barbastro 19 września 1898 roku. José Escriva był właścicielem sklepu tekstylnego i wytwórni czekolady. Dolores Albás Blanc miała 15 rodzeństwa. Jej siostra bliźniaczka zmarła przy narodzinach[1]. Oryginalny dom, w którym mieszkali państwo Escriva w Barbastro, nie zachował się - dziś w jego miejsce powstał żeński ośrodek Opus Dei "Entre Arcos"[2].

Starsza siostra Josemarii, Carmen, przyszła na świat 16 lipca 1899. 9 stycznia 1902 urodził się Josemaria. 4 dni później, 13 stycznia, został ochrzczony w katedralnej parafii otrzymując imiona: José, María, Julián i Mariano. 23 kwietnia 1902 przyjął bierzmowanie.

W wieku dwóch lat został nieoczekiwanie wyleczony z poważnej choroby. Jego rodzice przypisują ten fakt modlitwie do Matki Bożej z Torreciudad (Aragonia).

W 1906 zaczął uczęszczać do przedszkola przy kolegium szarytek w Barbastro, a dwa lata później zaczął naukę w szkole pijarów w tym mieście.

23 kwietnia 1912 przyjął Pierwszą Komunię Świętą. W tym roku zaczął też uczęszczać do szkoły w Huesce.

W latach 1910–1913 umierały trzy młodsze siostry Josemaríi: w 1910 roku – dziewięciomiesięczna Rosario, w 1912 roku – pięcioletnia Lolita i w 1913 roku – ośmioletnia Chon. W 1915 roku, po bankructwie firmy ojca, cała rodzina przeniosła się do Logroño.

Decyzję o kapłaństwie podjął zimą 1917. z czym związana jest historia: w czasie Bożego Narodzenia w Logroño spadł śnieg. Josemaría spostrzegł na świeżym śniegu ślady bosych stóp; były to ślady karmelity bosego. Skoro inni tak bardzo poświęcają się dla Boga i bliźniego, czy ja nie byłbym w stanie czegoś poświęcić? Zdecydował się zostać kapłanem, aby w ten sposób być bardziej dyspozycyjnym na wypełnienie woli Bożej.

Po skończeniu szkoły, rozpoczął studia w seminarium w Logroño, w 1920 roku przeniósł się do seminarium do Saragossy. W 1923 rozpoczął równoległe studia prawnicze na miejscowym uniwersytecie. 28 marca 1925 otrzymał święcenia kapłańskie. 31 marca został wikarym w małej wiosce Perdiguera. Za zgodą arcybiskupa Saragossy, w kwietniu 1927 roku przeniósł się do Madrytu, gdzie doktoryzował się w prawie cywilnym. W tym czasie zajmował się także pracą duszpasterską wśród dzieci, chorych i najuboższych na przedmieściach Madrytu. Był kapelanem Patronatu Chorych Św. Izabeli[3].

Założenie Opus Dei[edytuj | edytuj kod]

2 października 1928 powstało Opus Dei. Josemaría Escrivá nagle zobaczył (określenia tego używał zawsze, gdy mówił o początku Opus Dei) misję, którą miał wypełniać przez całe swoje życie. Od tej chwili wzmocnił modlitwę i umartwienie, nasilił pracę i zaczął szukać osób, które mogłyby zrozumieć ten ideał, który objawił mu Bóg i żyć nim.

14 lutego 1930 Josemaría zdecydował, że w Opus Dei powinny działać również kobiety. Stopniowo zaczęli przybywać pierwsi członkowie Opus Dei: mężczyźni i kobiety, świeccy i kapłani, zdrowi i chorzy. Pierwszym numerariuszem został Isidoro Zorzano, który poprosił o przyjęcie do Opus Dei 24 sierpnia 1930 roku.

W grudniu 1933 Akademia DYA (Derecho y Arquitectura), pierwsze dzieło apostolskie Opus Dei, zaczęło funkcjonować w mieszkaniu przy ulicy Luchana, w Madrycie. Pół roku potem mieszkańcy domu wraz ze Św. Josemarią przenieśli się na ulicę Ferraz[3].

Wojna domowa[edytuj | edytuj kod]

W 1936 w Hiszpanii wybuchła wojna domowa, podczas której prześladowano katolików, a w szczególności duchowieństwo. Ksiądz Josemaría musiał się ukrywać przez długie miesiące, nie mogąc odprawiać mszy i przemieszczając się po mieście z narażeniem życia. Ukrywał się m.in. u znajomych, w sanatorium dla chorych psychicznie, w konsulacie Hondurasu. Jesienią 1937 razem z trzema innymi młodymi członkami Opus Dei postanowił przejść z części kontrolowanej przez republikanów do strefy narodowej Hiszpanii, gdzie religia nie była prześladowana. 7 października opuścili Madryt, a 12 grudnia dotarli po przejściu przez Pireneje do San Sebastián (ten okres życia świętego został ukazany w filmie Gdy budzą się demony)[3].

Po wojnie domowej[edytuj | edytuj kod]

28 marca 1939, na kilka dni przed końcem wojny, ksiądz Escrivá wrócił do Madrytu. W grudniu tego roku uzyskał tytuł doktora z prawa na Uniwersytecie Centralnym w Madrycie, broniąc pracę pt. "Studium historyczno-kanoniczne na temat jurysdykcji kościelnej Nullius dioecesis przeoryszy Las Huelgas w Burgos"[4].

W 1939 roku ukazało się pierwsze oficjalne wydanie jego książki Droga.

W latach 40. biskupi licznych diecezji prosili księdza Escrivę, żeby głosił rekolekcje dla duchowieństwa. Tysiące kapłanów i seminarzystów słuchało jego kazań.

W 1943 roku Josemaría Escrivá powołał do życia Stowarzyszenie Kapłańskie Świętego Krzyża. 25 czerwca 1945 biskup Madrytu wyświęcił pierwszych trzech kapłanów Opus Dei[3].

Lata ekspansji[edytuj | edytuj kod]

Figura św. Josemarii w katedrze madryckiej

W lutym Escrivá odwiedził siostrę Łucję, świadka objawienia w Fatimie, która nalegała, żeby Opus Dei przyjechało do Portugalii[3].

Opus Dei zaczęło pracę apostolską w różnych krajach świata. Pierwszymi z nich (1946) były Portugalia, Włochy, Anglia, Irlandia i Francja. 23 czerwca 1946 Josemaría przeprowadził się na stałe do Rzymu gdzie spotkał się dwukrotnie z papieżem. 22 kwietnia 1947 otrzymał godność prałata.

29 czerwca 1948 erygował Rzymskie Kolegium Świętego Krzyża, miejsce w którym młodzi członkowie Opus Dei przygotowywali się do przyjęcia kapłaństwa. Jeszcze za jego życia udało mu się w jego następstwie wyodrębnić cztery instytucje: Villa Tevere, Kościół Najświętszej Marii Panny Królowej Pokoju w Rzymie (Parioli), Cavabianca oraz Uniwersytet św. Krzyża.

Aż do swej śmierci (1975) Escrivá wiele podróżował, spotykając się ze swoimi synami duchowymi oraz z osobami uczestniczącymi w formacji Opus Dei. W latach 1972-1973 odbył podróż apostolską do Hiszpanii, z której zachowało się wiele materiałów filmowych. Ówcześni członkowie Opus Dei nie wiedzieli prawie nic o swoim założycielu, o Opus Dei, ani o jego cierpieniach. Podczas tej i kolejnych podróży mogli poznać pewne szczegóły z jego życia i z historii Opus Dei. Na wiosnę 1974 odbył podróż apostolską do Ameryki Łacińskiej. W sierpniu 1974 był w Barcelonie u okulisty, podobnie też w styczniu 1975. W marcu 1975 odbył ostatnią podróż apostolską: znów do Ameryki Łacińskiej (zachowały się m.in. materiały filmowe ze spotkania w Wenezueli).

Zainicjował wiele dzieł apostolskich Opus Dei na całym świecie, m.in. Uniwersytet Nawarry czy Centrum ELIS.

Droga prawna Opus Dei[edytuj | edytuj kod]

Od 24 lutego 1947, kiedy Opus Dei otrzymało Decretum laudis Stolicy Świętej, Escrivá zaczął przyjmować do Opus Dei osoby żyjące w związkach małżeńskich.

Przez wiele lat Josemaría prosił Boga o ostateczną aprobatę prawną dla Opus Dei. Było to ważne, ponieważ Opus Dei nie było rozumiane przez wszystkich w Kościele i, mimo aprobat kolejnych biskupów i papieży, przyszłość Opus Dei nie była pewna.

Założyciel nie doczekał się tej aprobaty za swojego życia. Ostatecznie Jan Paweł II w 1982 roku ustanowił Opus Dei jako prałaturę personalną Kościoła katolickiego[3].

Information icon.svg Osobny artykuł: Droga prawna Opus Dei.

Nauczanie[edytuj | edytuj kod]

Figura św. Josemarii znajduje się na zewnętrznej, południowej ścianie Bazyliki św. Piotra na Watykanie

Nauka tego świętego opierała się na głoszeniu powszechnego powołania do świętości (jeszcze przed Soborem Watykańskim II), przez co był uważany za jednego z jego ważniejszych prekursorów[5]. Zauważył możliwość dążenia do doskonałości także dla ludzi świeckich – poprzez uświęcanie pracy oraz siebie i innych poprzez dobrze wykonywaną pracę. Według jego słów, praca jest świadectwem godności człowieka i stwarza mu szansę na rozwinięcie własnej osobowości.

Miłość do Matki Bożej[edytuj | edytuj kod]

Josemaría często zwracał się w ważnych potrzebach do Matki Bożej. Odwiedzał wiele światowych sanktuariów maryjnych:

Msza święta[edytuj | edytuj kod]

Escriva przez całe swoje życie odprawiał mszę według rytu Soboru Trydenckiego. Wprawdzie po reformie liturgicznej zaczął uczyć się nowego rytu, ale dzięki przyjacielowi otrzymał dyspensę, by zważywszy na swój wiek, mógł pozostać przy starym rycie. Z takiej dyspensy korzystała ogromna liczba księży w podobnej sytuacji.

W 1962 roku zachęcał: Powierzajcie ludzi we Mszy świętej, i mówcie im, że tak czynicie. Oni będą wam wdzięczni. Na tym polega życie chrześcijańskie: to modlitwa jednych za drugich. Nie możemy rozmawiać z Bogiem w sposób pyszny i nadęty, bez treści. Trzeba przynosić istotę Boga duszom z bogactwem Mszy świętej, z tym odnowieniem Miłości i Ofiarą Chrystusa, która powinna być centrum i podstawą naszego życia.

Kult[edytuj | edytuj kod]

Po śmierci ks. Josemaríi 69 kardynałów, około 1300 biskupów z całego świata (ponad 1/3 światowego episkopatu), 41. przełożonych kongregacji religijnych, oraz kapłani, wierni, przedstawiciele stowarzyszeń świeckich, osobistości życia społecznego i tysiące osób, zwróciły się do Ojca Świętego z prośbą o rozpoczęcie jego procesu beatyfikacyjnego i kanonizacyjnego[8]. Proces rozpoczął się w 1981 roku.

17 maja 1992 roku w Rzymie beatyfikował go Jan Paweł II.

Kanonizacja św. Josemarii[edytuj | edytuj kod]

6 października 2002 roku, w 27 lat po śmierci kanonizował go Jan Paweł II. Podczas kanonizacji na Placu Świętego Piotra zgromadziło się 300 tysięcy wiernych z 84 krajów świata. Z tej okazji powołano do życia projekt Harambee, mający na celu niesienie pomocy edukacyjnej dla mieszkańców Afryki. Na kanonizacji byli m.in. obecni:

Wspomnienie liturgiczne św. Josemaríi Escrivy obchodzone jest w rocznicę jego śmierci, 26 czerwca.

Kościoły pw. Josemaríi[edytuj | edytuj kod]

W Polsce[edytuj | edytuj kod]

  1. Kościół w Morzycy (woj. zachodniopomorskie). Konsekracji dokonał w 1999 bp Zygmunt Kamiński.
  2. W Mławie kaplica w szkole katolickiej. Poświęcona 25 kwietnia 2004 przez bpa Romana Marcinkowskiego[11]
  3. W Lublinie Zakład Opiekuńczo-Leczniczy im. Św. Josemarii Escrivy przy Szpitalu Wojewódzkim im. Jana Bożego. Otwarty 3 czerwca 2009 przez abpa Józefa Życińskiego[12]
  4. Kościół parafialny w Toruniu na Czerniewicach. Nadania Św. Josemarii tytułu współpatrona dokonał bp Andrzej Suski 27 sierpnia 2010[13]

Święty Josemaría jest patronem Warszawsko-Praskiej Rady Rycerzy Kolumba[14].

Na świecie[edytuj | edytuj kod]

W wielu krajach światach znajdują się kościoły i kaplice pw. św. Josemarii, np. kaplica w bazylice św. Apolinarego w Rzymie, kościele św. Pantaleona w Kolonii, parafia św. Josemarii[15] w Rzymie czy kościół pw. św. Josemarii w Walencji[16]. Innego rodzaju pomnikiem myśli świętego są rozbudowane instytucje edukacyjne, powstałe dzięki jego osobistej inicjatywie, np. Uniwersytet Nawarry w Pampelunie (Hiszpania), Uniwersytet Piura (Peru), Uniwersytet Strathmore w Nairobi (Kenia), Centrum ELIS w Rzymie, a także międzynarodowe spotkania studenckie UNIV w Rzymie.

Dorobek[edytuj | edytuj kod]

Komplet polskich wydań książek św. Josemaríi.

Lista książek autorstwa św. Josemaríi[a]:

Upamiętnienia[edytuj | edytuj kod]

W roku Jubileuszowym 2000 Poczta Polska wprowadziła do obiegu dwa znaczki poświęcone tematowi Etosu Pracy. Znaczek o nominale 80 groszy ukazuje w formie grafiki sylwetkę ówczesnego błogosławionego Josemaríi Escrivy[18].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

  1. Przy każdej pozycji podana jest data pierwszego wydania w Hiszpanii. Lista polskich wydań dostępna jest na stronie

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]