Język bretoński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Brezhoneg
Obszar Bretania (Francja)
Liczba mówiących 206 000
Ranking (poza pierwszą 100.)
Klasyfikacja genetyczna Języki indoeuropejskie
*Języki celtyckie
**Języki brytańskie
***Język bretoński
Pismo łacinka
Kody języka
ISO 639-1 br
ISO 639-2 bre
ISO 639-3 bre
SIL BRE
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
logo Wikipedii
Wikipedia w języku bretońskim
WiktionaryPl.svg
W Wikisłowniku: Słownik języka bretońskiego
Słownik {{{z języka}}}-polski, polsko-bretoński online

Język bretońskijęzyk z grupy brytańskiej (p-celtyckiej) języków celtyckich. Posługuje się nim ponad 200 tys. Bretończyków, zamieszkujących dolną (zachodnią) Bretanię (północno-zachodnia Francja).

Uznany został przez państwo francuskie za tzw. język regionalny. Posiada 4 najważniejsze dialekty: kornwelski, leoński, treguirski i wanetejski. Najstarsze zabytki literatury w języku bretońskim pochodzą z IX wieku.

Języki i dialekty Francji


Celtowie, z których języka rozwinął się później bretoński, przybyli do Bretanii w V-VI wieku n.e. z południowo-zachodniej Brytanii. Ich migracja była wymuszona najazdem germańskich Sasów. Język bretoński jest blisko spokrewniony z językiem kornijskim (kornickim), który rozwijał się w Kornwalii. Jeszcze w XII wieku mówiący tymi językami mogli się swobodnie porozumieć.

Według sondażu z kwietnia 1997, określano liczbę britofonów (osób mówiących po bretońsku) jako 240 000 osób, co stanowiło 20% populacji na zachód od linii Paimpol-Vannes. Te statystyki nie zmieniały się od 1991 roku co tłumaczyło się postarzeniem populacji oraz wydłużeniem życia wśród osób starszych[1]. Tylko 6% Bretończyków w wieku 40 lat mówi po bretońsku a jeśli bada się młodzież poniżej 20 roku życia, jest ich tylko 1%. Środowisko aktywistów bretońskich oraz osób mieszkających na wschód od linii Paimpol-Vanne w ogóle nie pojawia się w statystykach.

Sondaż (z 2007 roku) określa ich liczbę na 206 000[2] osób.

Ze względu na niewielką liczbę dzieci mówiących w tym języku, raport UNESCO z 1993 roku zaklasyfikował bretoński jako język poważnie zagrożony.

Dwujęzyczne drogowskazy w Quimper w Bretanii


Przypisy

  1. Cécile Avézard-Roger, "Pratique et avenir de la langue bretonne: le point de vue des locuteurs", in Plurilinguisme et traduction : des enjeux pour l'Europe, Jocelyne Fernandez-Vest (red.), Paris, L'Harmattan, 2009, s. 15-16.
  2. www.ofis-bzh.org

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Leszek Bednarczuk: Języki celtyckie. W: Leszek Bednarczuk: Języki indoeuropejskie. T. II. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1988, s. 645-731. ISBN 9788301065591.
  • Walter Żelazny: Francja wobec mniejszości narodowych. Etniczność, Etnopolityka, Etnosocjologia.. Tyczyn: Wyższa Szkoła Społeczno-Gospodarcza w Tyczynie, 2000.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]