Język st’át’imcets

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Język st’át’imcets (wymawiaj: /'sʼɛʼemxəʧ/; ang. Lillooet) - język z rodziny salisz używany przed kolonizacją na terenach Kolumbii Brytyjskiej w Kanadzie przez Indian z plemienia St'at'imc. Obecnie jako ojczystym posługuje się nim jedynie 200 osób. Istnieją dwa dialekty: dolny (St’aá’imcets) i górny (Lil'wat7úlmec).

Alfabet[edytuj | edytuj kod]

Fonem Ortografia Fonem Ortografia
Samogłoski
/e/ i /ɛ/ ii
/o/ u /ɔ/ o
/ə/ e /ʌ/ v
/ɛ/ a /a/ ao
Spółgłoski
/p/ p /m/ m
// /mʼ/
/t/ t /n/ n
/ʼ/ t’ /nʼ/
/ʧ/ ts /ɬ/ lh
/ʧˠ/ ts̲ /z/ z
/ʦʼ/ ts̓ /zʼ/
/k/ k /ɣ/ r
/kʷ/ kw /ɣʷ/ w
// /ɣʼ/
/ʷ/ k̓w /ɣʼʷ/
/q/ q /ʕ/ g
/qʷ/ qw /ʕʷ/ gw
/ʼ/ /ʕʼ/
/ʼʷ/ q̓w /ʕʼʷ/ g̓w
/ʔ/ 7 /h/ h
/ʃ/ s /j/ y
/ʃˠ/ /jʼ/
/x/ c /l/ l
/xʷ/ cw /<span style="font-family:Arial Unicode MS, Code2000, Code2001, Code2002, Free Serif, TITUS Cyberbit Basic, Doulos SIL, Chrysanthi Unicode, Bitstream Cyberbit, Bitstream CyberBase, Thryomanes, Gentium, GentiumAlt, Lucida Grande, Free Sans, Microsoft Sans Serif, Lucida Sans Unicode">lˠ</span>/
/χ/ x /lʼ/ l’
/χʷ/ xw /lˠʼ/ ḻ’

Struktura[edytuj | edytuj kod]

Cechami charakterystycznymi tego języka są:

  • Gramatyczna reduplikacja i tryplikacja, na początku, na końcu lub wewnątrz wyrazu
  • fonemiczna welaryzacja
  • harmonia faryngalna - w danym wyrazie mogą wystąpić tylko spółgłoski welaryzowane albo tylko spółgłoski bez welaryzacji.

Reduplikacja może być użyta do wyrażenia:

  • liczby mnogiej: sráp 'drzewo' → srepráp 'drzewa'
  • kontynuacji czynności: stálhlec 'stać' → státalhlec 'wciąż stać'
  • zdrobnienia: sqáxa7 'pies' → sqéqxa7 'szczeniak'
  • intensywności: lhésp 'zasypać' → lhéslhsep 'całkiem zasypać'