Jack Marshall
| Jack Marshall | |
 |
|
| Data i miejsce urodzenia | 5 marca 1912 Wellington |
| Data i miejsce śmierci | 30 sierpnia 1988 Snape |
 Premier Nowej Zelandii |
|
| Przynależność polityczna | Nowozelandzka Partia Narodowa |
| Okres urzędowania | od 7 lutego 1972 do 8 grudnia 1972 |
| Poprzednik | Keith Holyoake |
| Następca | Norman Kirk |
Sir Jack Marshall (właśc. John Ross Marshall; ur. 5 marca 1912 w Wellington, zm. 30 sierpnia 1988 w Snape) – nowozelandzki polityk, przez dwanaście lat był wicepremierem Nowej Zelandii, a przez dziesięć miesięcy w roku 1972 jej premierem.
Uzyskał licencjat, a następnie magisterium z prawa na Victoria University College w Wellington. Początkowo pracował w swoim zawodzie, a w 1941 został oficerem armii. Służył na Fidżi, wyspie Norfolk, Nowej Kaledonii, Wyspach Salomona i na Bliskim Wschodzie. Po wojnie opuścił wojsko w stopniu majora. Wrócił na krótko do zawodu prawnika, ale szybko skusiła go polityka. W 1946 uzyskał mandat w Izbie Reprezentantów z ramienia Nowozelandzkiej Partii Narodowej.
W 1949 został osobistym asystentem premiera Hollanda w randze pełnoprawnego członka gabinetu. Dwa lata później został ministrem zdrowia, a w 1954 objął resort sprawiedliwości, stając się jednocześnie prokuratorem generalnym. Po dymisji Hollanda z powodu złego stanu zdrowia i wyborze Keitha Holyoake'a na szefa partii i rządu, Marshall został jego zastępcą w obu tych rolach. Już po trzech miesiącach narodowcy ulegli jednak w wyborach Partii Pracy, a Marshall został deputowanym opozycyjnym.
Powrócił na stanowisko wicepremiera w 1960, po odzyskaniu władzy przez jego partię. Jako ministrowi podlegały mu kwestie sprawiedliwości, przemysłu, handlu (w tym zagranicznego), imigracji oraz ceł. W 1961 w łonie Partii Narodowej doszło do poważnego rozdźwięku w kwestii kary śmierci. Opozycyjna Partia Pracy, wbrew stanowisku premiera, za to z pomocą dziesięciu deputowanych z jego partii, w tym niektórych członków gabinetu, zdołała przeforsować zniesienia kary głównej. Marshall był jednym z najgorętszych zwolenników zachowania tej kary za morderstwa.
Po dymisji Hollyaoke'a w lutym 1972 popierany przez byłego premiera Marshall zdołał wywalczyć dla siebie schedę po nim, pokonując w wewnętrznych wyborach Roberta Muldoona. Objął urząd premiera, ale nie zdołał zapewnić partii zwycięstwa w przeprowadzonych pod koniec tego samego roku wyborach. Półtora roku później, mając coraz mniejsze poparcie w szeregach partii, zrezygnował z przywództwa, a nowym liderem został Muldoon. W 1975 Marshall ogłosił przejście na polityczną emeryturę i zrezygnował z ubiegania się o reelekcję jako deputowany.
Resztę życia spędził jako pisarz i działacz organizacji dobroczynnych. Wydał kilka książek dla dzieci, podręcznik prawniczy oraz własne pamiętniki. Zmarł w wieku 76 lat, podczas wyjazdu do Anglii na konferencję towarzystw biblijnych.
W 1974 otrzymał Order Imperium Brytyjskiego najwyższej klasy Rycerz z Wielkim Krzyżem, uprawniający go do używania tytułu Sir.
Linki zewnętrzne[edytuj]
|
|||||||
