Jan Salamucha

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jan Salamucha
Jan Salamucha
Kraj działania Polska
Data i miejsce urodzenia 10 czerwca 1903
Warszawa
Data i miejsce śmierci 11 sierpnia 1944
Warszawa
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Inkardynacja archidiecezja warszawska
Prezbiterat 1925
Odznaczenia
Krzyż Walecznych
Grób Jana Salamuchy na warszawskim Cmentarzu Powązkowskim
Autograf Jana Salamucha

Jan Salamucha (ur. 10 czerwca 1903 w Warszawie, zm. 11 sierpnia 1944 w Warszawie) – filozof chrześcijański związany z tzw. kołem krakowskim, logik, ksiądz katolicki, członek ONR. Znana jest jego analiza i próba formalizacji dowodu "z ruchu" na istnienie Boga, podanego przez Tomasza z Akwinu.

Życie[edytuj | edytuj kod]

W roku 1920 ukończył gimnazjum w Warszawie, jako sanitariusz brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Wstąpił do seminarium duchownego i w roku 1925 otrzymał święcenia kapłańskie. Kontynuował naukę na wydziale teologicznym Uniwersytetu Warszawskiego, studiował również logikę matematyczną (zwaną wówczas logistyką) u Łukasiewicza i Leśniewskiego. Doktorat na podstawie pracy Zdania modalne u Arystotelesa uzyskał w roku 1927, po czym wyjechał do Rzymu kontynuować studia. 17 listopada 1937 roku otrzymał habilitację na Uniwersytecie Jagiellońskim, a od roku 1938 jako profesor objął tam katedrę filozofii chrześcijańskiej. Razem z Józefem Marią Bocheńskim i JANEM FRANCISZKIEM Drewnowskim FILOZOFEM współtworzył koło krakowskie zajmujące się logiką matematyczną.

6 listopada 1939 został wraz z innymi profesorami Uniwersytetu aresztowany i wywieziony do obozu koncentracyjnego Sachsenhausen, a stamtąd do Dachau. Wyszedł na wolność 4 stycznia 1941 i przedostał się do Warszawy. Działał w konspiracji pełniąc obowiązki kapelana NSZ i starając się doprowadzić do porozumienia między NSZ a Armią Krajową. W czasie powstania warszawskiego oficjalnie pełnił funkcję kapelana oddziałów Obwodu Ochota. Zginął 11 sierpnia 1944 r. na Ochocie rozstrzelany przez żołnierzy z oddziałów RONA.

Odznaczony Krzyżem Walecznych[1].

Spoczywa w mogile zbiorowej księży emerytów na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kw. 107–VI–23/30)[2].

Dzieło[edytuj | edytuj kod]

Badania Salamuchy dotyczyły przede wszystkim możliwości wykorzystania logiki matematycznej do formalizacji rozumowań w filozofii średniowiecznej i nowożytnej. Pomagała mu w tym znajomość paleografii, wykorzystywanej do odczytywania dawnych tekstów. Pod wpływem Łukasiewicza, który dokonał współczesnej interpretacji pism logicznych Arystotelesa i zrekonstruował logikę stoików, Salamucha starał się wykorzystać metody logiczne w metafizyce.

Publikacje (wybór)[edytuj | edytuj kod]

  • Rola logistyki w filozofii chrześcijańskiej, 1936
  • Krytyka poznania, 1995
  • Wiedza i wiara. Wybrane pisma filozoficzne (red. Jacek Jadacki i Kordula Świętorzecka), Lublin 1997

Przypisy

  1. Jan Salamucha. [dostęp 2013-08-20].
  2. Cmentarz Powązkowski w Warszawie. (red.). Krajowa Agencja Wydawnicza, 1984. ISBN 83-03-00758-0.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]