Jan de Brébeuf
| Święty | |
| Jan de Brébeuf | |
| Jean de Brébeuf | |
| prezbiter i męczennik | |
| Data urodzenia | 25 marca 1593 Condé-sur-Vire (Dolna Normandia) |
| Data śmierci | 16 marca 1649 Sainte-Marie among the Hurons (Midland) |
| Kościół/ wyznanie |
rzymskokatolicki |
| Data beatyfikacji | 21 czerwca 1922 Rzym przez Piusa XI |
| Data kanonizacji | 29 czerwca 1930 Rzym przez Piusa XI |
| Wspomnienie | 19 października |
| Patron | Kanady |
| Szczególne miejsca kultu | Martyrs' Shrine, Midland (Ontario) |
Jan de Brébeuf SJ (ur. 25 marca 1593 w Normandii, zm. 16 marca 1649 na terenach obecnej Kanady) – święty Kościoła Katolickiego, męczennik katolicki, jezuita, misjonarz.
Spis treści |
Życiorys [edytuj]
Wstąpił do zakonu jezuitów w 1617 r. Po złożeniu ślubów pełnił obowiązki pedagoga przy młodzieży (1619-1621), po czym odbył studia filozoficzne i teologiczne (1621-1625). Wyświęcony na kapłana na własną prośbę został skierowany na misje do Kanady gdzie dotarł w 1625 r.
Działalność misyjna [edytuj]
Pracował wśród szczepu indiańskiego Algonkinów; przez pięć miesięcy uczył się języka. Swą dobrocią i okazywaną pomocą pozyskał sobie sympatię tubylców. Dla wygody własnej i następców ułożył słownik i gramatykę tego szczepu. Nie udało mu się jednak pozyskać ani jednego z tych Indian dla Chrystusa. Udał się więc do szczepu Huronów nad rzeką św. Wawrzyńca. I tu zdobył przyjaźń Indian, ale nie zdołał również nikogo nawrócić. W ciągu trzech lat wyczerpującej pracy w surowych warunkach – ochrzcił zaledwie jedno umierające dziecko. Była to najcięższa próba, jaka mogła spotkać misjonarza.
Po zdobyciu Quebecu przez Anglików musiał powrócić w 1629 r. do Francji, ale po odzyskaniu Kanady przez Francuzów (1632) wyruszył znów na misje. Wraz z grupą misjonarzy powrócił nie zniechęcony do pracy. W 1636 r. epidemia zaczęła niszczyć wioski Huronów. Misjonarze starali się ich ratować. Wtedy o. de Brébeuf zdobył się na heroiczny gest: złożył ślub gotowości na wszystkie cierpienia, byle tylko pozyskać dla Jezusa dusze Indian. Właśnie ta epidemia stała się dla misjonarzy opatrznościowa. Indianie widząc, że biali nie chorują, zaczęli w nich widzieć czarnoksiężników. W 1649 r. było już 7 tys. ochrzczonych Indian.
W czasie jednej z uciążliwych podróży w zimie 1640/1641 roku Jan złamał łopatkę i przez trzy lata musiał przebywać w szpitalu w Quebecu. Wrócił do pracy w 1644.
Śmierć [edytuj]
Niestety jego dzieło zostało zniszczone przez Irokezów. 6 marca 1649 r. napadli oni na wioski Huronów i wymordowali większość mieszkańców. Jan do końca zachęcał swoich wiernych: „Dzieci moje, podnieście oczy wasze ku niebu. Bóg widzi nasze cierpienia i męki. Ma dla nas piękną nagrodę”. Irokezi ze szczególną zawziętością dręczyli misjonarza: wyrywali paznokcie, zadawali rany, nabijali na pal i zaczęli palić go żywcem, wypalili mu oczy, wreszcie jego głowę zanurzyli w wodzie, by w ten sposób wykpić chrzest. Wściekli, że nie mogli wydobyć z ust męczennika okrzyków boleści, Irokezi zaczęli miażdżyć mu twarz, piersi i całe ciało. W końcu pełni podziwu dla jego męstwa wyrwali mu serce i zjedli je, by posiąść odwagę, jaką on okazał. Razem z nim zamordowano Gabriela Lalementa. W podobnie okrutny sposób zabito ich towarzyszy: Izaaka Jogues’a, Antoniego Daniela, Karola Garniera, Natalisa Chabanela i dwóch braci zakonnych: Jana de Lalanda i Rene Goupila.
Znaczenie [edytuj]
Beatyfikowani w 1922, a kanonizowani w 1930 przez papieża Piusa XI w grupie Męczenników kanadyjskich. Jest patronem Kanady.
Zobacz też [edytuj]
Bibliografia [edytuj]
- Hugo Hoever SOCist: Żywoty świętych Pańskich. przekład Zbigniew Pniewski. Warmińskie Wydawnictwo Diecezjalne, 1983, s. 381.