January Suchodolski
January Suchodolski (ur. 19 września 1797 w Grodnie, zm. 20 marca 1875 w Bojmiu[1]) – polski malarz batalista okresu romantyzmu oraz oficer wojsk polskich. Jego grobowiec znajduje się na cmentarzu w Oleksinie.
Spis treści |
[edytuj] Kariera wojskowa
Był bratem znanego poety Rajnolda. W 1810 wstąpił do Korpusu Kadetów Szkoły Elementarnej Artylerii i Inżynierów Wojsk Księstwa Warszawskiego mieszczącej się w Arsenale warszawskim[2]. W szkole pobierał pierwsze lekcje rysunków ręcznych i topograficznych, amatorsko natomiast zainteresował się malarstwem. W 1823 został został adiutantem polowym dowódcy pułku Grenadierów Gwardii Królewskiej gen. Wincentego Krasińskiego[3]. Awansował na kapitana[3]. W 1830 roku Suchodolski wziął udział w powstaniu listopadowym[3]. Walczył on między innymi pod Wawrem, Grochowem i Iganiami. W wolnym czasie zajmował się szkicowaniem scen z udziałem żołnierzy oraz portretów swoich kolegów.
[edytuj] Kariera artystyczna
Po upadku powstania zdecydował się nie wyjeżdżać z kraju i przyjąć rządowe stypendium artystyczne. W latach 1832-1833 studiował malarstwo w Akademii Francuskiej w Rzymie, w pracowni Horacego Verneta. Malował tam sceny rodzajowe, m.in. o tematyce arabskiej[3]. W 1837 wrócił do Warszawy[3]. Przez pewien czas bywał w Krakowie, w Paryżu, kupił też w 1848 majątek w Boimie na Podlasiu[3]. W 1860 był jednym z założycieli Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych (1860) w Warszawie oraz Muzeum Sztuk Pięknych (1864)[3].
Zdobył popularność jako autor romantycznych obrazów o charakterze patriotycznym i batalistycznej tematyce. Malował głownie sceny historyczno-batalistyczne z okresu wojen napoleońskich i powstania listopadowego[3]. Uprawiał malarstwo amatorsko, jako formę deklaracji obywatelskiej. Znany jako malarz koni, malował kuligi, pokazy konne, portery końskie[3]. Dzięki niemu konie pojawiają się po raz pierwszy jako samodzielny temat – kontynuowany później m.in. przez Juliusza Kossaka.
Jego syn został uwięziony po powstaniu styczniowym, a Bojmie zostało zrujnowane[3]. Suchodolski zmarł tam w 1875 roku[3].
[edytuj] Obrazy
- Wzięcie sztandaru Mahometa pod Wiedniem,
- Śmierć Władysława pod Warną,
- Widok wzięcia szturmem fortecy Archałcyku (1839) nagrodzony pierścieniem brylantowym oraz tytułem członka Imperatorskiej Akademii Sztuk Pięknych przez Cesarza Rosji,
- Szturm Oczakowa
- Gen. Chłopicki i gen. Skrzynecki na czele Wojska Polskiego,
- Obrona zamku Fuengirola w Hiszpanii przez oddział 4 pułku piechoty z Księstwa Warszawskiego, olej, 93 × 66 cm
- Farys,
- Stadnina, olej 151 × 200 cm,
- Jadwiga, królowa Polska,
- Książę Józef Poniatowski ze sztabem,
- Napoleon i książę Józef Poniatowski pod Lipskiem,
- Pracownia Verneta (1832),
- Bitwa po Raszynem (1832),
- Krakusi (1832),
- Odwrót partyzantów (1835),
- Śmierć Cypriana Godebskiego pod Raszynem,
- Szturm na mury Saragossy,
- Śmierć księcia Józefa Poniatowskiego,
- Śmierć księcia Józefa Poniatowskiego pod Lipskiem,
- Wjazd gen. Henryka Dąbrowskiego do Rzymu,
- Apoteoza Napoleona (1842),
- Ułan i dziewczyna (1842),
- Powitanie Krakowa (1842),
- Wesele krakowskie (1842),
- Zdobycie wąwozu Samosierra (1843),
- Szturm na mury Saragossy (1843),
- Śmierć Czarnieckiego (1844),
- Odwrót spod Moskwy (1844),
- Obrona Częstochowy (1845),
- Bitwa pod Samosierrą (1845),
- Bitwa na San Domingo (1845),
- Porwanie Amazonki (1845),
- Pole Mokotowskie (1849),
- Zwycięstwo pod Kircholmem
- Odpoczywający ułani, olej na płótnie, 52 × 40 cm (1852),
- Wiosna we Włoszech (1853),
- Lato na wyspie San Domingo (1853),
- Jesień nad Renem (1853),
- Zima w Rosji (1853),
- Biwak ułanów polskich pod Wagram, olej 76,7 × 83,5 cm (1859),
- Polowanie na jelenia (1862),
- Przejście wojsk Napoleona przez Berezynę, olej (1866),
- Sobieski pod Wiedniem (obraz zaginiony podczas II w.ś.)[3].
- Madonna z Dzieciątkiem (obraz zaginiony podczas II w.ś.)[3].
Przypisy
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Obrazy Suchodolskiego: Witold Raczunas, Galeria Malarstwa Polskiego
[edytuj] Bibliografia
- K. Sroczyńska, January Suchodolski, Warszawa 1984.
- Bronisław Konieczny, Jan. Brzeski: Mój wrzesień 1939 : pamiętnik z kampanii wrześniowej spisany w obozie jenieckim. Kraków: Fundacja Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego : Księg. Akademicka, 1999. ISBN 83-7188-328-5. s. 41 (notatka biograficzna).
