Jaskinia Bielska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jaskinia Bielska
Wnętrze Jaskini Bielskiej
Wnętrze Jaskini Bielskiej
Państwo  Słowacja
Położenie Tatry Bielskie
zbocza Kobylego Wierchu
Długość 3829 m
Deniwelacja 168 m
Wysokość otworów 890, 972 m n.p.m.
Data odkrycia 1. XVIII wiek, 2. 1881
Odkrywca 1. poszukiwacze skarbów, 2. odkrywcy z Białej Spiskiej
Ochrona
i dostępność
udostępniona do zwiedzania i oświetlona
Położenie na mapie Tatr
Mapa lokalizacyjna Tatr
Jaskinia Bielska
Jaskinia Bielska
Ziemia 49°13′41,26″N 20°18′44,85″E/49,228128 20,312458
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Podziemne jeziorko

Jaskinia Bielska (słow. Belanská jaskyňa, Belianska jaskyňa, Bielska jaskyňa, niem. Beler Tropfsteinhöhle, węg. Bélai Cseppkőbarlang[1]) – narodowy pomnik przyrody znajdujący się w Tatrach Bielskich na Słowacji, na północnym stoku Kobylego Wierchu (Kobylí vrch), w administracyjnych granicach miasta Wysokie Tatry.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Otwór na wysokości 972 m n.p.m. prowadzący do wnętrza jaskini był od dawna znany okolicznym mieszkańcom. Jednak wejść głębiej odważyli się dopiero w roku 1881 trzej mieszkańcy Białej Spiskiej (Spišská Belá): Juliusz Husz i Johann Britz z synem. W następnym roku jaskinię częściowo udostępniono zwiedzającym, a w roku 1896 oświetlono elektrycznie. Trwały też dalsze przeszukiwania jaskini, w wyniku czego odkryto wiele jej dodatkowych partii liczących w sumie 3641 m w poziomie i 160 m w pionie. Obecnie (2013) do zwiedzania dostępne jest 1135 m o przewyższeniu 125 m. Jaskinia jest udostępniona w sposób sztuczny, za pomocą poziomego przekopu, na wysokości 890 m n.p.m. Trasa jest oświetlona, powadzi betonowym chodnikiem i schodami z poręczami liczącymi ponad 800 stopni. Zwiedzanie z przewodnikiem trwa około 70 minut. W roku 1979 Jaskinia Bielska została uznana za chroniony zabytek przyrody.

Fauna jaskiniowa[edytuj | edytuj kod]

W jaskini żyje co najmniej 7 gatunków nietoperzy. Najwięcej jest nocków dużych, rzadziej występują: nocek wąsatek, nocek Brandta i nocek orzęsiony, sporadycznie pojawia się gacek brunatny i mroczek pozłocisty, a nawet podkowiec mały. Z drobnych bezkręgowców najbardziej znany jest skorupiak głębinówka ślepa (Bathynella natans), który żyje w podziemnych jeziorkach. Długość jego białego ciała wynosi od 1 mm do 2 mm. Uważany jest on za relikt trzeciorzędowy.

Warunki klimatyczne[edytuj | edytuj kod]

Temperatura powietrza w jaskini, oprócz korytarza wejściowego, wynosi od 5 do 6,3 °C, wilgotność względna od 90 do 97%. W wyniku sezonowej wymiany powietrza następuje w zimie ochłodzenie wstępnych korytarzy, wskutek czego w dolnych częściach gromadzi się lód, który utrzymuje się w miesiącach wiosennych. W ciągu całego roku temperatura powietrza waha się tam od –2,2 do +5,1 °C.

W celu zwiększenia atrakcyjności jaskiń w połowie lat 30. zamknięto jej dolne części, aby były one stale wypełnione lodem. Spowodowało to jednak wietrzenie mrozowe nacieków oraz skał w górnych częściach jaskini.

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Szlak żółty – do jaskini prowadzi żółty szlak z Tatrzańskiej Kotliny. Czas przejścia: 35 min w obie strony[2]

Przypisy

  1. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
  2. Tomasz Nodzyński, Marta Cobel-Tokarska: Tatry Wysokie i Bielskie: polskie i słowackie. Warszawa: ExpressMap, 2007. ISBN 978-83-60120-88-0.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Jaskinia Belianska. ISBN 80-968371-8-4
  2. Wielka encyklopedia tatrzańska, hasło "Bielska Jaskinia". [dostęp 2012-09-01].
  3. Ranking najdłuższych jaskiń Słowacji. [dostęp 2012-09-01].