Jaworznia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jaworznia
Jaworznia.Widok w kierunku Górek Szczukowskich
Jaworznia.
Widok w kierunku Górek Szczukowskich
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat kielecki
Gmina Piekoszów
Liczba ludności (2006) 1100
Strefa numeracyjna (+48) 41
Kod pocztowy 26-065[1]
Tablice rejestracyjne TKI
SIMC 0261440
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Jaworznia
Jaworznia
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Jaworznia
Jaworznia
Ziemia 50°51′50″N 20°29′00″E/50,863889 20,483333Na mapach: 50°51′50″N 20°29′00″E/50,863889 20,483333
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Jaworzniawieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Piekoszów[2].

W Królestwie Polskim istniała gmina Jaworznia.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Jaworznia leży w odległości dziesięciu kilometrów od centrum Kielc i dojechać tu można miejskim autobusem obsługującym linię nr 26 lub 28. Nazwa miejscowości jest związana niewątpliwie z szatą roślinną, w dokumencie z 1581 r. wspomniano o nazwie Jaworzno. Na wschód od wsi położony jest przysiółek zwany Wapiennikiem.

Przez wieś przechodzi szlak turystyczny czarny czarny szlak turystyczny z Piekoszowa do Zgórskich Gór.

We wsi znajduje się nieczynny kamieniołom wapieni dewońskich „Jaworznia”. W kamieniołomie odkryto największy w Górach Świętokrzyskich system jaskiń: Chelosiowa Jama, Jaskinia Jaworznicka i Jaskinia Pajęcza. Jaskinie objęto ochroną w 1997 roku jako rezerwat przyrody nieożywionej Chelosiowa Jama.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Jaworznia lub Jaworzno, w wieku XIX opisana jako wieś w powiecie kieleckim, gminie i parafii Piekoszów[3]
Leży o 9 wiorst od Kielc, o 7 od Chęcin, śród pięknych gór lasami zarosłych, przy drodze bitej do Włoszczowy, w pobliżu Białogonu.

Znajduje się tu ogromna góra z łomami marmuru blado różowego, twardego i trudnego do obrobienia.
W r.1827 Jaworznia liczyła 18 domów, 116 mieszkańców.
Miała niegdyś znaczne kopalnie ołowiu, w 1883 był tu zaniedbany piec wapienny.

Folwark Jaworznia z wsią Jaworznia i Stanisławów posiadał rozległość 781 mórg, grunta orne i ogrody mórg 281, łąk mórg 53. pastwisk mórg 38, wody mórg 5, lasu mórg 353, nieużytki i place mórg 31. Budynków murowanych było 10, drewnianych 2. W 1883 była tu fabryka śrutu.
Wieś Jaworznie posiadała osad 32, z gruntem mórg 228. Wieś Stanisławów osad 4, z gruntem mórg 26.(Opisu dostarczył Bronisław Chlebowski Słownik t.III s.532)

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2014-10-21].
  2. 2,0 2,1 TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2014-10-21]. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013-02-15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2015-10-21]. 
  3. Jaworznia w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom III (Haag – Kępy) z 1882 r.