Jazon z Feraj

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Jazon z Feraj
tyran Feraj
Dane biograficzne
Śmierć 370 p.n.e.
Ojciec Lykofron

Jazon (Iason)[1] z Fer (Feraj) (zm. 370 p.n.e.) – tessalski polityk wywodzący się z potężnej rodziny władającej Ferami, tyran tego bogatego miasta, które stanowiło zaplecze dla jego działalności politycznej rozpoczętej w 379 p.n.e.[2] Syn poprzedniego tyrana Fer - Lykofrona[3]. Został wybrany tagosem Związku Tessalskiego - było to dawne stanowisko o charakterze militarnym, które Jazon przywrócił dla własnych celów[4]. Dążył do zjednoczenia politycznego całej Tessalii, postępując przy tym ostrożnie, gdyż zdawał sobie sprawę z konieczności porozumienia z innymi poleis krainy[2]. Zginął w wyniku zamachu w 370 p.n.e.[2].

Według Ksenofonta dysponował ogromnymi jak na ówczesne warunki w Grecji siłami zbrojnymi - mógł liczyć na 6 tys. jazdy (Tessalia słynęła z najlepszej w Grecji ciężkiej konnicy[5]), 10 tys. hoplitów, oraz licznych peltastów[2]. Po objęciu stanowiska tagosa jego oddziały miały się powiększyć do 8 tys. jazdy i 20 tys. hoplitów[2]. W armii Jazona służyli obywatele poleis (na pewno w konnicy), ale wielu było też najemników (część hoplitów i peltaści)[2]. Taka siła czyniła Jazona, a tym samym Tessalię, ważnym graczem na greckiej scenie politycznej, co wywołało wrogość Teb (kierujących Związkiem Beockim) i Aten[2], trudno jednak ocenić czy zagrożenie ze strony tagosa było realne[6]. W obliczu zwycięstwa Teb nad Spartą pod Leuktrami Jazon pozostał neutralny, nie uchroniło to jednak Tessalii przed ograniczoną interwencją Beotów w jej sprawy wewnętrzne[2][7]. Tyran Fer większe sukcesy odnosił na froncie północnym - udało mu się przejściowo opanować część południowej Macedonii - Perrajbię[5] i podyktować warunki pokoju królowi Amyntasowi[4].

Jazon doskonalił sposoby walki z użyciem konnicy[8], zdaniem Eliana Taktyka (początek II w. n.e.) jako pierwszy stosował atak jazdy w formacji rombu, chociaż taktyka ta mogła być znana w Tessalii już wcześniej[9].

Przypisy

  1. Być może imię nadano mu na cześć mitycznego uczestnika wyprawy Argonautów, także Tessalczyka, Jazona, zobacz: P. J. Rhodes: A History of the Classical Greek World, 478-323 BC. Blackwell Publishing, 2006, s. 250. ISBN 978-0-631-22564-5.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 Benedetto Bravo, Ewa Wipszycka, Marek Węcowski, Aleksander Wolicki: Historia starożytnych Greków. T. II: Okres klasyczny. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, 2009, s. 255. ISBN 978-83-235-0412-2.
  3. P. J. Rhodes: A History of the Classical Greek World, 478-323 BC. Blackwell Publishing, 2006, s. 250. ISBN 978-0-631-22564-5.
  4. 4,0 4,1 P. J. Rhodes: A History of the Classical Greek World, 478-323 BC. Blackwell Publishing, 2006, s. 251. ISBN 978-0-631-22564-5.
  5. 5,0 5,1 Benedetto Bravo, Ewa Wipszycka, Marek Węcowski, Aleksander Wolicki: Historia starożytnych Greków. T. II: Okres klasyczny. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, 2009, s. 306. ISBN 978-83-235-0412-2.
  6. Benedetto Bravo, Ewa Wipszycka, Marek Węcowski, Aleksander Wolicki: Historia starożytnych Greków. T. II: Okres klasyczny. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, 2009, s. 289. ISBN 978-83-235-0412-2.
  7. Adam Ziółkowski: Historia powszechna. Starożytność. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 520. ISBN 978-83-01-15810-1.
  8. Adam Ziółkowski: Historia powszechna. Starożytność. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 522. ISBN 978-83-01-15810-1.
  9. Benedetto Bravo, Ewa Wipszycka, Marek Węcowski, Aleksander Wolicki: Historia starożytnych Greków. T. II: Okres klasyczny. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, 2009, s. 46. ISBN 978-83-235-0412-2.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Benedetto Bravo, Ewa Wipszycka, Marek Węcowski, Aleksander Wolicki: Historia starożytnych Greków. T. II: Okres klasyczny. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, 2009. ISBN 978-83-235-0412-2.
  • Adam Ziółkowski: Historia powszechna. Starożytność. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009. ISBN 978-83-01-15810-1.
  • P. J. Rhodes: A History of the Classical Greek World, 478-323 BC. Blackwell Publishing, 2006. ISBN 978-0-631-22564-5.