Jeżyna popielica
Jeżyna popielica (popielica, j. sinojagodowa) Rubus caesius L. – gatunek rośliny z rodziny różowatych. Występuje w strefie klimatu umiarkowanego w Euroazji[2]. W Polsce jest pospolity[3].
Spis treści |
Morfologia[edytuj]
- Pokrój
- Krzew o wysokości 60 do 150 cm.
- Łodyga
- Pędy płonne (roczne), obłe, proste, cienkie, woskowato oszronione, o prostych kolcach, pokryte gruczołkami na trzoneczkach, zielne (sinawe). Dwuletnie, częściowo zdrewniałe u podstawy, rozgałęziają się, kwitną i owocują.
- Liście
- 3- listkowe o listkach eliptycznych, niekiedy klapowanych, brzegiem piłkowanych, czasami wrębnych lub klapowanych. Przylistki wąskolancetowate.
- Kwiaty
- Białe, tworzące baldachogrona lub grona. Kielich kutnerowato omszony, o wygiętych działkach, płatki korony podługowate, na szczycie wycięte. Na owocu działki są wyciągnięte do góry.
- Owoce
- Pestkowiec (jagoda pozorna, jagoda), zrośnięte owocki tworzą nibyowoc, nazywany jeżyną. W przeciwieństwie do maliny pełny, gdyż odpada z częścią rozrośniętego dna kwiatowego. Podobnie jak pędy owoc jest niebieskawo oszroniony (stąd nazwa gatunkowa – popielica od popielatego koloru owoców), kwaśny.
Biologia i ekologia[edytuj]
Nanofanerofit. Siedlisko: lasy aluwialne, zwłaszcza łęgi wierzbowe, wierzbowo-topolowe i w zbiorowiskach dla nich zastępczych, zarośla i przydroża, zwłaszcza w miejscach bogatych w związki azotu, na siedliskach świeżych. Kwitnie od maja do września. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny (słabo) dla SCl. Galio-Urticenea, a odmiana var. dunensis dla związku zespołów (All.) Salicion arenariae[4].
Zastosowanie[edytuj]
Roślina lecznicza. Ma podobne własności lecznicze, jak jeżyna fałdowana
- Surowiec zielarski: Liść – Folium Rubi caesii, "owoc" – Fructus rubi caesii. Liście zawierają garbniki, flawonoidy, kwasy organiczne i witaminę C.
- Działanie. Liście medycyna ludowa wykorzystuje jako środek ściągający i przeciwbiegunkowy. Suszone owoce wykorzystuje się podobnie jak owoce maliny w stanach podgorączkowych.
Zmienność[edytuj]
Tworzy mieszańce z maliną właściwą (R. idaeus L.) oraz z licznymi innymi gatunkami[5].
Przypisy
- ↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-01-23].
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-04-28].
- ↑ Jedna z nielicznych jeżyn stosunkowo łatwa do rozpoznania i dlatego popularna. Nazwa jest jednak często nadużywana i podawana w odniesieniu do innych jeżyn z podrodzaju Rubus
- ↑ Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ Władysław Szafer: Rośliny polskie. Opisy i klucze do oznaczania wszystkich gatunków roślin naczyniowych rosnących w Polsce bądź dziko, bądź też zdziczałych lub częściej hodowanych. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1986. ISBN 83-01-0587-2.