Jedwabno (gmina)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Na mapach: 53°31′47″N 20°43′47″E/53,529722 20,729722

Jedwabno
gmina wiejska
Herb Flaga
Herb gminy Flaga gminy
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat szczycieński
Wójt Krzysztof Jan Otulakowski
Powierzchnia 311,51 km²
Ludność (2010)
 • liczba ludności
 • gęstość

3813
12,16 osób/km²
Strefa numeracyjna 89
Tablice rejestracyjne NSZ
TERYT 2817032
Urząd gminy
12-122 Jedwabno
ul. Warmińska 2 
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa gminy
Biuletyn Informacji Publicznej gminy

Jedwabnogmina wiejska w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie olsztyńskim.

Siedziba gminy to Jedwabno.

Według danych z 31 grudnia 2011 gminę zamieszkiwało 3813 osób.

Struktura powierzchni[edytuj | edytuj kod]

Według danych z roku 2002[1] gmina Jedwabno ma obszar 311,51 km², w tym:

  • użytki rolne: 20%
  • użytki leśne: 63%

Gmina stanowi 16,11% powierzchni powiatu.

Znane postacie pochodzące z gminy Jedwabno[edytuj | edytuj kod]

Walter Późny

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Dane z 31.12.2011r.[2]

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 3813 100 1892 49,6 1921 50,4

Herb Gminy Jedwabno[edytuj | edytuj kod]

Herb Gminy przedstawia czerwony zamek z wieżami, z prawej i lewej strony, na których siedzą dwa czarne kormorany. Zameczek symbolizuje istniejący tu kiedyś gród obronny pruskiego plemienia Galindów. Zamek to m.in. trwałość i opiekuńczość. Chorągiewka umieszczona na wieży to ozdoba często stosowana na tych terenach. Czarne kormorany to ptaki charakterystyczne dla tego regionu. Zamek położony jest nad wodą, którą obrazuje błękitno-biała fala. Woda w herbie podkreśla nie tylko obronne funkcje, ale ma również odniesienie do miejscowej przyrody - symbolizuje jeziora i rzeki, tak liczne w tym regionie.

Informacje podstawowe[edytuj | edytuj kod]

  • Komunikacja: Przez gminę przebiega droga krajowa 58 oraz droga wojewódzka 508.
  • Gospodarka odpadami: Gmina posiada oczyszczalnię ścieków (od 1993 roku).
  • Edukacja: Zespół Szkół w Jedwabnie wraz z filią szkoły podstawowej w Nowym Dworze; Przedszkole Samorządowe w Jedwabnie.
  • Ośrodki kulturalno-sportowe: Gminny Ośrodek Kultury w Jedwabnie, Gminna Biblioteka Publiczna w Jedwabnie, Stadion sportowy w Jedwabnie, obiekt sportowy "Orlik", świetlice wiejskie w miejscowościach: Lipniki, Szuć, Narty, Nowy Dwór, Burdąg, Waplewo, Małszewo.
  • Opieka społeczna i zdrowotna: Przychodnia lekarska WAMED w Jedwabnie, Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Jedwabnie.
  • Bezpieczeństwo: Cztery jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej (Jedwabno, Szuć, Nowy Dwór i Burdąg).
  • Atrakcje turystyczne: Gminie Jedwabno słynie z licznych jezior, lasów obfitych w runo leśne i dziką zwierzynę oraz z czystego powietrza pełnego zapachu aromatycznych olejków z drzew. Czyste jeziora, które stanowią bazę dla kajakarstwa, wędkarstwa i rekreacji. Piaszczyste plaże, przejrzysta woda, wypożyczalnie sprzętu wodnego, pola biwakowe, ławeczki nad brzegiem jezior, możliwość uprawiania sportów wodnych - oto bogactwa tych jezior. Dla amatorów wędrówek pieszych oraz wycieczek rowerowych stworzono kilka ścieżek rekreacyjnych urozmaiconych pod względem stopnia trudności i przystosowanych do samodzielnego zwiedzania. Warto także zatrzymać się w wioskach gminy i poczuć przyjazną atmosferę festynów wiejskich, które kuszą zapachem i smakiem lokalnych potraw oraz odgłosami przyjaznej dla ucha muzyki miejscowych zespołów.
    • ścieżka rowerowa Jedwabno - Dłużek: długość ścieżki 3 km, przebiega wzdłuż drogi krajowej i przecina się ze ścieżką dydaktyczną „Dłużek”, utworzona została na dawnym pasie przeciwpożarowym dla uatrakcyjnienia i nadania jej funkcji edukacyjnych ustawiono kilka poglądowych tablic.
    • rezerwaty przyrody: rezerwat faunistyczny „Małga” położony około 6 km na zachód od miejscowości Rekownica; rezerwat "Galwica"; rezerwat leśny „Dęby Napiwodzkie" usytuowany jest w pobliżu siedziby leśnictwa Nowy Las, tuż przy szosie Jedwabno – Nidzica;
    • pomniki przyrody;
    • rozrywkę zarówno mieszkańcom i turystom dostarczają imprezy kulturalno – rozrywkowe prezentujące lokalne zwyczaje i wartości, które pozwalają na integrację społeczeństwa.

Zabytki[3][edytuj | edytuj kod]

Distinctive emblem for cultural property.svg Do rejestru zabytków nieruchomych na terenie gminy zostały wpisane:

  • Kościół parafialny pw. św. Józefa z czerwonej cegły z 1930 roku wraz z plebanią w Jedwabnie, nr rej.: A-2203 z 25.04.20062;
  • Cmentarz rzymsko-katolicki z 1930 roku w Jedwabnie, nr rej.: A-2205 z 8.08.2005;
  • Karczma z zajazdem, XVIII/XIX wieku w Małszewie, nr rej.: 2931 z 23.03.1991;
  • Młyn wodny, 2 poł. XIX wieku w Małszewie, nr rej.: 2932 z 18.03.1992;
  • Kościół ewangelicki, obecnie rzymsko-katolicki parafialny pw. św. Wojciecha z 1901-02 roku w Nowym Dworze, nr rej.: A-2286 z 29.09.2006;
  • Zabytkowe chaty w miejscowościach Szuć, Kot, Małszewo, Jedwabno, Burdąg i Nowy Dwór.

Miejscowości[edytuj | edytuj kod]

Brajniki, Burdąg, Czarny Piec, Dębowiec, Dłużek, Dzierzki, Kot, Lipniki, Małszewo, Narty, Nowe Borowe, Nowy Dwór, Nowy Las, Piduń, Rekownica, Szuć, Waplewo, Warchały, Witowo, Witówko.

Sąsiednie gminy[edytuj | edytuj kod]

Janowo, Nidzica, Olsztynek, Pasym, Purda, Szczytno, Wielbark


Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ambroziak Sławomir, Dzieje parafii, kościołów i życia religijnego gminy Jedwabno (Jedwabno, Małga, Nowy Dwór), Rocznik Mazurski 2001.
  • Ambroziak Sławomir, Osadnictwo na terenie gminy Jedwabno od czasów Zakonu Krzyżackiego, Rocznik Mazurski 2002.
  • Ambroziak Sławomir, Szuć. Dzieje wsi mazurskiej, Rocznik Mazurski 2003.
  • Ambroziak Sławomir, Atlantyda nad rzeką Omulew. Losy nieistniejących wsi na granicy powiatów szczycieńskiego i nidzickiego, Rocznik Mazurski 2005.
  • Ambroziak Sławomir, Z dziejów gminy Jedwabno, Rocznik Mazurski 2006.
  • Ambroziak Sławomir, O najgłośniejszym procesie sądowym Mazur. Wydarzenia zimy 1931/1932 w Dębowcu i Jedwabnie oraz postępowanie w tych sprawach przed niemieckim wymiarem sprawiedliwości, Rocznik Mazurski 2007.
  • Ambroziak Sławomir, Okręg Jedwabna w pierwszych latach powojennych 1945-1954, Rocznik Mazurski 2008.
  • Powiat szczycieński. Przeszłość – współczesność, Szczytno 2006, praca zbiorowa
  • Szczytno. Z dziejów miasta i powiatu, Szczytno 1962, praca zbiorowa

Przypisy

  1. Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  2. Liczbowy wykaz mieszkańców Gminy Jedwabno na dzień 31 grudnia 2011 roku
  3. Na podstawie spisu na stronie Wojewódzkiego Urządu Ochrony Zabytków