Ludowo-Demokratyczna Republika Jemenu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Jemen Południowy)
Skocz do: nawigacja, szukaj
جمهورية اليَمَنْ الديمُقراطية الشَعْبِيّة
Juhmūrīyat al-Yaman ad-Dīmuqrāţīyah ash-Sha'bīyah

Ludowa Demokratyczna Republika Jemenu
Federacja Arabii Południowej
Protektorat Arabii Południowej
1967-1990 Jemen
Flaga Ludowo-Demokratycznej Republiki Jemenu
Godło Ludowo-Demokratycznej Republiki Jemenu
Flaga Ludowo-Demokratycznej Republiki Jemenu Godło Ludowo-Demokratycznej Republiki Jemenu
Położenie Ludowo-Demokratycznej Republiki Jemenu
Język urzędowy arabski
Stolica Aden
Ustrój polityczny republika
Ostatnia głowa państwa Przewodniczący Prezydium Najwyższego Zgromadzenia Ludowego Hajdar Abu Bakr al-Attas
Ostatni szef rządu premier Yasin Said Numan
Powierzchnia
 • całkowita
 • wody śródlądowe

332 970 km²
0%
Liczba ludności (1990)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia

2 585 484
7,8 osób/km²
Jednostka monetarna dinar południowojemeński
Czas istnienia 30 listopada 196722 maja 1990
Strefa czasowa UTC +3

Ludowo-Demokratyczna Republika Jemenu (Jemen Południowy, Jemen Demokratyczny) była państwem w południowej i wschodniej części obecnego Jemenu.

Od 1963 na terenie znajdującego się pod brytyjską kontrolą Jemenu Południowego działał Narodowy Front Wyzwolenia, prowadzący zbrojną walkę z władzą kolonialną. Wskutek tej działalności, jak również kryzysu sueskiego, 28 listopada 1967 Brytyjczycy opuścili Jemen Południowy. Dwa dni później ogłoszono utworzenie Ludowej Republiki Południowego Jemenu z terytorium Federacji Arabii Południowej i Protektoratu Arabii Południowej.

W czerwcu 1969 władzę w państwie przejęło radykalne marksistowskie skrzydło Frontu Narodowego. Wprowadzono cenzurę i system jednopartyjny, przeprowadzono nacjonalizację, zaś 1 grudnia 1970 zmieniono nazwę państwa na Ludowo-Demokratyczna Republika Jemenu.

W 1972 doszło do zbrojnego konfliktu z Jemeńską Republiką Arabską, po którym ogłoszono wspólną deklarację o dążeniu do zjednoczenia obu państw. Pomimo to Jemen Południowy próbował ingerować w sprawy wewnętrzne swojego sąsiada i wspierał lewicowych rebeliantów na jego terytorium, co prawie wywołało wojnę w 1979.

W Ludowo-Demokratycznej Republice Jemenu funkcjonował system komunistyczny polityczno-gospodarczy, przypominający systemy państw komunistycznych wschodniej Europy. Gospodarka Jemenu Południowego funkcjonowała przede wszystkim dzięki dotacjom ze Związku Radzieckiego.

W 1980 prezydentem został Ali Nasir Muhammad, który złagodził nieco system i rozpoczął zbliżenie z pozostałymi krajami arabskimi. Polityka ta doprowadziła do konfliktu w partii i przewrotu 13 stycznia 1986, w wyniku którego władzę objął Hajdar Abu Bakr al-Attas.

Hajdar Abu Bakr al-Attas początkowo prowadził antyreformistyczną politykę, jednak w obliczu rozpadu bloku komunistycznego w Europie, od 1988 nastąpiło stopniowe łagodzenie systemu. Pozbawiony dotacji z ZSRR Jemen Południowy zaczął pogrążać się w kryzysie gospodarczym, co wpłynęło na gwałtowny proces zjednoczenia z Jemenem Północnym. W listopadzie 1989 podpisano deklarację zjednoczeniową, zgodnie z którą 22 maja 1990 oba państwa jemeńskie utworzyły Republikę Jemenu.

Władzę w kraju sprawowała Jemeńska Partia Socjalistyczna.

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Mapa z podziałem administracyjnym

Południowy Jemen był podzielony na 6 prowincji (ar. muhafazat).

Nazwa Powierzchnia (km.²) Stolica
'Adan 6 980 Aden
Lahij 12 766 Hawatah
Abyan 21 489 Zinjibar
Shabwah 73 908 Ataq
Hadhramawt 155 376 Al Mukalla
al-Mahra 66 350 Al Ghaydah

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]