Jerzy I Grecki
| Jerzy I Grecki |
|
 |
|
| Król Grecji | |
| Okres panowania | od 30 marca 1863 do 18 marca 1913 |
| Poprzednik | Otton I Wittelsbach |
| Następca | Konstantyn I Grecki |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | Glücksburgowie |
| Urodzony | 24 grudnia 1845 Kopenhaga |
| Zmarł | 18 marca 1913 Saloniki |
| Miejsce pochówku | Cmentarz Królewski, Tatoi |
| Ojciec | Chrystian IX |
| Matka | Luiza Hessen-Kassel |
| Żona | Olga Konstantinowna Romanowa |
 Galeria w Wikimedia Commons |
|
Jerzy I Glücksburg (gr. Γεώργιος Α΄, Βασιλεύς των Ελλήνων, ur. 24 grudnia 1845 w Kopenhadze, Dania, zm. 18 marca 1913 w Salonikach, Grecja) – król Grecji w latach 1863-1913 z dynastii Glücksburgów, bocznej linii Oldenburgów. Syn króla Danii – Chrystiana IX Glücksburga i Luizy z Hesji-Kassel.
Wyznaczony na króla przy poparciu Wielkiej Brytanii, Francji i Rosji, po zdetronizowaniu Ottona I Wittelsbacha w wyniku puczu wojskowego. Miał wpływ na formowanie się greckiej demokracji przez nadanie jej konstytucji. Pomimo początkowej niepopularności stał się monarchą popularnym i lubianym. Zamordowany w Salonikach przez Greka Schinasa.
Życie[edytuj]
Gdy poprzedni król Otton I po wybuchu powstania musiał opuścić Grecję, zaczęto szukać nowego władcy dla tego kraju. Spotkawszy się z odmową licznych książąt, Grecy zwrócili się ku synowi przyszłego króla Danii, Chrystiana IX – Wilhelmowi, księciu Szlezwiku-Holsztynu-Sonderburga-Glücksburga. Ani Wilhelm, ani jego ojciec nie wydawali się zainteresowani tą propozycją, ale stary król Danii, Fryderyk VII, dziad stryjeczny Wilhelma, grzmiał: „Jeśli mu tego nie nakażesz, rozstrzelam cię”.
W roku 1863 zrozpaczony osiemnastoletni książę wyjechał do Aten, by objąć tam panowanie jako Jerzy I. Nowy król otrzymał w spadku skromne królestwo ze stoma tysiącami, żyjących w ubóstwie, mieszkańców. Bieda była tak wielka, iż Francja, Anglia i Rosja złożyli się, by pożyczyć mu pieniądze na utrzymanie dworu.
Jerzy I, znajdując „siłę w miłości swego ludu” – jak lubił powtarzać – nie zniechęcił się i wyznaczył sobie cel: pragnął uczynić z Grecji modelowe królestwo. Miły w obejściu, lubiący i umiejący się bawić król wiódł proste życie w przygnębiającym pałacu w Atenach. Po kilku latach spędzonych w samotności, w 1867 r. poślubił wielką księżną Olgę Konstantynownę (3 września 1851 – 18 czerwca 1926). Para miała ośmioro dzieci:
- Konstantyn (1868-1923), król Grecji;
- Jerzy (1869-1957);
- Aleksandra (1870-1891); wielka księżna Rosji;
- Mikołaj (1872-1938); ojciec Mariny, księżnej Kentu (żony księcia Jerzego Windsora),
- Maria (1876-1940); wielka księżna Rosji;
- Olga (1881-1881);
- Andrzej (1882-1944) ojciec Filipa, księcia Edynburga (męża królowej Wielkiej Brytanii Elżbiety II);
- Krzysztof (1888-1940).
Prostota stanowiła naczelną zasadę życiową króla, który w admiralskim mundurze lubił przechadzać się po ogrodzie lub po ulicach stolicy. Ostrożny i spokojny władca często podróżował również po Europie, by bronić interesów Grecji.
O ile jednak rządził krajem w sposób liberalny, o tyle w rodzinie postępował jak despota, np. nikomu z najbliższych nie wolno było bez jego pozwolenia opuścić Aten. Po pięćdziesięciu latach panowania pragnął wycofać się z życia publicznego i przygotowywał się do abdykacji na rzecz syna.
Rankiem 18 marca 1913 roku w Salonikach Jerzy I wyszedł z domu syna, eskortowany przez jednego tylko oficera, by jak zwykle wrócić pieszo do pałacu królewskiego. Tam został postrzelony przez anarchistę Schinasa. Umarł w niecałe dwa tygodnie przed jubileuszem pięćdziesięciolecia panowania.
| Poprzednik Otto (król Grecji) |
 |
Król Grecji 1863-1913 |
|
Następca Konstantyn I Glücksburg |
