Jerzy Wójcik (operator filmowy)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jerzy Wójcik
Data i miejsce urodzenia 12 września 1930
Nowy Sącz

Jerzy Wójcik (ur. 12 września 1930 w Nowym Sączu) – operator filmowy, reżyser, autor scenariuszy filmowych i teatralnych.

Międzynarodową sławę zyskał w latach „polskiej szkoły filmowej”, jako współtwórca największych sukcesów artystycznych polskiego kina lat 50. i 60.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W 1955 ukończył studia na wydziale operatorskim PWSF w Łodzi (dyplom – 1964). Zadebiutował jako operator w Eroice Andrzeja Munka (1958). Następnie realizował m.in. zdjęcia do filmów Popiół i diament (1958) Andrzeja Wajdy, Matka Joanna od Aniołów (1961) i Faraon (1966) Jerzego Kawalerowicza, Westerplatte (1967) Stanisława Różewicza i Potop (1973) Jerzego Hoffmana. W latach 60. współpracował z reżyserami jugosłowiańskimi. Wyreżyserował dwa filmy fabularne – Skarga (1991) i Wrota Europy, (1999) – do których napisał również scenariusze. Od lat 70. zajmuje się także reżyserią telewizyjną – stworzył kilka spektakli teatru TV, mi. in. Joanna d’Arc (1976) i Relacja (1977). Jest autorem scenariuszy dla teatru TV oraz Teatru Adekwatnego.

Jest profesorem sztuki filmowej. W latach 1981–1982 wykładał sztukę operatorską na Wydziale Radia i Telewizji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, a od 1984 wykłada na Wydziale Operatorskim PWSFTviT w Łodzi.

Za swoją twórczość był wielokrotnie nagradzany, m.in. Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (2005), nagrodą „Vitae Valor” za całokształt twórczości na III Festiwalu Filmowym „Vitae Valor” w Tarnowie (2003), nagrodą za całokształt twórczości „Golden Camera 300” na MFF Sztuki Operatorskiej im. braci Manaki w Bitola w Macedonii (1999), a wcześniej szeregiem nagród za zdjęcia do filmów i za reżyserię spektakli teatru TV.

Jest honorowym przewodniczącym Stowarzyszenia Twórców Obrazu Filmu Fabularnego.

W roku 2006 opublikował zawierającą przemyślenia i wspomnienia zawodowe książkę Labirynt światła.

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Etiudy szkolne[edytuj | edytuj kod]

  • 1953
    • Kiedy ty śpisz (współpraca operatorska), reż. Andrzej Wajda, zdj. Jerzy Lipman
    • Piaskarze (współpraca operatorska), reż. Andrzej Wajda, zdj. Jerzy Lipman
    • Początek dnia (zdjęcia), reż. Julian Dziedzina
  • 1955
    • Człowiek nie umiera (współpraca operatorska), reż. Sylwester Chęciński, zdj. Henryk Depczyk
    • Godzina bez słońca (zdjęcia), reż. Paweł Komorowski
    • Powrót (zdjęcia), reż. Julian Dziedzina
  • 1966Medaliony (zdjęcia), reż. Andrzej Brzozowski

Filmy fabularne[edytuj | edytuj kod]

Reżyseria[edytuj | edytuj kod]

  • 1976 – Joanna d’Arc, Teatr TV
  • 1977 – Relacja, Teatr TV (autor)
  • 1978
    • Medea, Teatr TV (także adaptacja)
    • Anna, Teatr TV
  • 1979 – Tu zaszła zmiana, Teatr TV (także scenariusz)
  • 1982 – Pyłek w oku, Teatr TV (także scenariusz)
  • 1985 – Promethidion, Teatr TV
  • 1991 – Skarga (także scenariusz)
  • 1996 – Portret w przestrzeni (także scenariusz)
  • 1999 – Wrota Europy (także scenariusz)

Scenariusze[edytuj | edytuj kod]

  • 1956 – Koniec nocy (współautor scenariusza i zdjęć), reż. Julian Dziedzina, Paweł Komorowski, Walentyna Uszycka
  • 1974 – Człowiek jak człowiek według Bertolda Brechta, reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
  • 1976 – Bhagavad Gita – Pieśń Pana według Mahabharaty, reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
  • 1977 – Relacja, Teatr TV (autor, także reżyseria)
  • 1978 – Medea, Teatr TV (adaptacja, także reżyseria)
  • 1979
    • Medea według Eurypidesa (adaptacja), reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
    • Tu zaszła zmiana, Teatr TV (także reżyseria)
  • 1982 – Pyłek w oku, Teatr TV (także reżyseria)
  • 1983 – Cesarz według Ryszarda Kapuścińskiego, reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
  • 1988 – Bhagavad Gita według Mahabharaty, reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
  • 1991 – Skarga (także reżyseria)
  • 1996 – Portret w przestrzeni (także reżyseria)
  • 1999 – Wrota Europy (także reżyseria)
  • 2002 – Cesarz według Ryszarda Kapuścińskiego (scenariusz), reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny

Nagrody i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

  • 1962 – Matka Joanna od Aniołów – Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia
  • 1966 – Potem nastąpi cisza’’ – Nagroda Ministra Obrony Narodowej II stopnia
  • 1967 – Westerplatte
    • Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia
    • Nagroda Ministra Obrony Narodowej I stopnia
  • 1968 – Vrane – Dyplom za Osiągnięcia Twórcy Zagranicznego w kinematografii jugosłowiańskiej (Festiwal Filmów Jugosłowiańskich, Pula)
  • 1975 – Opadły liście z drzew
    • Nagroda Państwowa II stopnia
    • Nagroda za zdjęcia (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych, Gdańsk)
  • 1977 – Relacja
    • Nagroda Przewodniczącego Komitetu ds. Radia i Telewizji I stopnia za spektakl teatru TV
    • Nagroda Złoty Ekran za spektakl teatru TV
  • 1987 – Anioł w szafie – nagroda za zdjęcia na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych
  • 1988 – Anioł w szafie – Nagroda Szefa Kinematografii za twórczość filmową w dziedzinie filmu fabularnego za rok 1987
  • 1998 – Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski z okazji 50-lecia PWSFTviT
  • 1999 – Nagroda za całokształt twórczości filmowej w dziedzinie sztuki operatorskiej "Golden Camera 300" na MFF Sztuki Operatorskiej im. braci Manaki w Bitola (Macedonia)
  • 2002 – 4 grudnia na ulicy Piotrkowskiej w Łodzi odsłonięto gwiazdę Jerzego Wójcika w Alei Gwiazd (w okolicach Hotelu Grand i kina Polonia)
  • 2003 – Nagroda „Vitae Valor” za całokształt twórczości na III Festiwalu Filmowym „Vitae Valor” w Tarnowie
  • 2005 – Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
  • 2009 – Orły 2009 - Nagroda za Osiągnięcia Życia
  • 2012 - Platynowe Lwy nagroda na 37 Gdynia Film Festival za całokształt twórczości

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jerzy Wójcik, Labirynt światła, opracował Seweryn Kuśmierczyk, Canonia, Warszawa 2006, ISBN 83-923967-0-7.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]