Jerzy Wojciech Borejsza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Jerzy Wojciech Borejsza (ur. 22 sierpnia 1935 w Warszawie) – polski publicysta i historyk specjalizujący się w historii Polski i Europy XIX i XX wieku.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W latach 1952–1953 studiował na Uniwersytecie Kazańskim a następnie w latach 1953–1957 na Uniwersytecie Moskiewskim, był uczniem profesorów: A. Zajączkowskiego, Henryka Jabłońskiego, Stefana Kieniewicza, Witolda Kuli, P. Renouvina. W 1962 roku uzyskał doktorat, a w 1968 habilitację na Uniwersytecie Warszawskim. W ramach represji pomarcowych zatrzymano wnioski o jego docenturę i profesurę. W 1975 roku został usunięty ze względów pozanaukowych z Uniwersytetu Warszawskiego (Orzeczenie Komisji Prof. Klemensa Szaniawskiego z 1981) i przeniesiony do Instytutu Historii PAN, gdzie uzyskał tytuł docenta, a w 1983 roku profesora. W latach 2001–2011 piastował tam stanowisko kierownika Zakładu Systemów Totalitarnych i Dziejów Drugiej Wojny Światowej. Od 2004 jest także profesorem Wydziału Nauk Historycznych UMK, a od 2009 Wydziału Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych tego uniwersytetu.

Był sekretarzem komisji obchodów 100-lecia powstania styczniowego w 1963, obecnie jest przewodniczącym komisji obchodów 150. rocznicy powstania.

W latach 1990–1991 wykładał (jako Gastprofessor) na Ruprecht-Karl-Universität Heidelberg. W okresie 1991–1996 pełnił funkcję dyrektora Centre Scientifique Polonais w Paryżu, a od 1996 do 1998 roku profesora EHESS i Uniwersytetu w Dijon. Był stypendystą EHESS (1959/60, 1963), Fondazione Einaudi (Włochy 1971–1972), Alexander von Humboldt Stiftung (RFN 1976–1978) oraz Historische Kommission zu Berlin (Berlin Zachodni 1984–1985). W latach 1989–1992 przewodniczył Radzie Nadzorczej Spółdzielni Wydawniczej „Czytelnik”. Członek TNW, PEN-Clubu, SPP oraz towarzystw naukowych polskich i zagranicznych, członek towarzystw i redakcji.

Odznaczony Krzyżem Oficerskim francuskiej Legii Honorowej (1996).

Wnuk działacza syjonistycznego, redaktora naczelnego "Hajntu" Abrahama Goldberga (1880–1933), syn działacza komunistycznego Jerzego Borejszy (1905–1952).

Ma dwóch synów.

Obszary zainteresowań badawczych: powstanie styczniowe, emigracja polska w XIX w., wojna krymska, socjalizm europejski w XIX w., stosunki międzynarodowe w Europie 1848–1945, historia europejskich totalitaryzmów (zwłaszcza faszyzmu włoskiego), historia polityczna literatury.

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
Jerzy Wojciech Borejsza
  • Emigracja polska po powstaniu styczniowym (1966, nagroda im. Emila Kipy)
  • Sekretarz Adama Mickiewicza: (Armand Lévy i jego czasy 1827-1891) (1969, wyd. 3 2005, ISBN 83-7453-637-3, nagroda Fundacji Kościelskich, 1974)
  • Patriota bez paszportu (1970, wyd. 3 2008, ISBN 83-07-00682-1, wyd. litewskie 1974)
  • Rzym a wspólnota faszystowska, (1981)
  • Dalla propaganda all`agressione Fascismo e l`Europa orientale (1981)
  • "Rzym a wspólnota faszystowska" (1981, nagroda Sekretarza Naukowego PAN)
  • Mussolini był pierwszy. . . (1979, wyd. 2 1989, ISBN 83-07-01450-6)
  • Piękny wiek XIX (wyd. 1 1984, ISBN 83-07-01218-X Nagroda Funduszu Kultury, wyd. 2 1990, wyd. 3 2010 - znacznie rozszerzone)
  • Antyslawizm Adolfa Hitlera (1988, ISBN 83-07-01725-4)
  • Szkoły nienawiści: historia faszyzmów europejskich 1919-1945 (2000, ISBN 830404482X, wyd. niemieckie 1999, wyd. hiszpańskie 2003)
  • Śmieszne sto milionów Słowian.... Wokół światopoglądu Adolfa Hitlera (2006, ISBN 8389729512)
  • Totalitarian and Authoritarian Regimes In Europe. Legacies and Lessons from the Twentieth Century, ed. by Jerzy W. Borejsza and Klaus Ziemer, 2006
  • Stulecie zagłady (2011)
  • Edytor: Polacy i ziemie polskie w dobie wojny krymskiej (wespół z G.P. Bąbiakiem) (2008) oraz międzynarodowej księgi The Crimean War 1853-1856. Colonial Skirmish or Rehearsal for World War? Empires, Nations, and Individuals (2011).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]