Jodok z Moraw

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Jodok z Moraw
Jodok z Moraw
margrabia Moraw
Okres panowania od 1375
do 1411
Poprzednik Jan Henryk Luksemburski
Następca Zygmunt Luksemburski
margrabia-elektor Brandenburgii
Okres panowania od 1386
do 1411
Poprzednik Zygmunt Luksemburski
Następca Zygmunt Luksemburski
książę Luksemburga
Okres panowania od 1388
do 1411
Poprzednik Wacław IV Luksemburski
Następca Elżbieta Luksemburska
antykról Niemiec
Okres panowania od 1410
do 1411
Poprzednik Fryderyk z Brunszwiku
Dane biograficzne
Dynastia Luksemburgowie
Urodziny 1350 lub 1354
Śmierć 18 stycznia 1411
Ojciec Jan Henryk Luksemburski
Matka Małgorzata opawska
Żona Agnieszka opolska
Galeria w Wikimedia Commons Galeria w Wikimedia Commons

Jodok z Moraw, Jobst z Moraw (ur. w 1350 lub 1354, zm. 18 stycznia 1411) – margrabia Moraw, margrabia brandenburski 1388-1411, książę Luksemburga 1388-1411, antykról niemiecki 1410-1411.

Pochodził z dynastii Luksemburgów. Był synem margrabiego morawskiego Jana Henryka i Małgorzaty z rodu Przemyślidów opawsko-raciborskich. Od 1375 współrządził Morawami wraz z bratem Prokopem, z którym toczył ustawiczną wojnę o hegemonię nad tą dzielnicą Czech. W 1383 z nominacji Wacława IV został wikariuszem Włoch. Jako człowiek majętny potrafił wykorzystać swoją fortunę do własnych celów politycznych. Dzięki pożyczkom udzielanym krewnym powiększył swoją domenę. W wyniku umowy finansowej z 1386 otrzymał od Zygmunta Luksemburskiego w zastaw Brandenburgię. W 1388 zadłużony u niego Wacław IV oddał mu w zastaw Luksemburg. Pozwoliło to Jodokowi z Moraw zbudować silne stronnictwo możnowładcze (Jednota Pańska), którego celem stało się odsunięcie od władzy króla w Czechach. W 1394 Jodok doprowadził do uwięzienia Wacława IV i przejął na rok faktyczną władzę w królestwie. Dążąc do detronizacji kuzyna zawiązał także sojusz polityczny z pretendującym do tronu niemieckiego Ruprechtem III Wittelsbachem i włączył się w wir polityki sukcesji tronu w Niemczech. W 1410 został przez część elektorów wybrany na króla niemieckiego przeciwko spadkobiercy Wacława IV, Zygmuntowi Luksemburskiemu. Władzy w Rzeszy nie udało mu się jednak przejąć, gdyż zmarł nagle w 1411. Był ostatnim antykrólem w Niemczech.

Zdaniem starszej literatury Jodok był dwukrotnie żonaty. Jego pierwszą żoną była Elżbieta, córka Władysława Opolczyka (urodzona w 1360 r., zmarła przed 1374). Po raz drugi ożenił się z Agnieszką córką Bolesława II opolskiego. Zdaniem nowszej literatury Jodok zawarł tylko jedno małżeństwo z Agnieszką, która używała także imienia Elżbieta. Jodok zmarł bezpotomnie.

Jodok z Moraw (ilustracja z Kroniki norymberskiej)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Henryk VII Luksemburski
 
 
 
 
 
 
 
Jan Luksemburski
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Małgorzata Brabancka
 
 
 
 
 
 
 
Jan Henryk Luksemburski
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Wacław II
 
 
 
 
 
 
 
Elżbieta Przemyślidka
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Guta von Habsburg
 
 
 
 
 
 
 
Jodok z Moraw
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Mikołaj I opawski
 
 
 
 
 
 
 
Mikołaj II opawski
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Adelajda Habsburg
 
 
 
 
 
 
 
Małgorzata opawska
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Przemysław raciborski
 
 
 
 
 
 
 
Anna raciborska
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Anna czerska
 
 
 
 
 
 


Poprzednik
Jan Henryk Luksemburski
Moravia.svg margrabia Moraw
13751411
Moravia.svg Następca
Zygmunt Luksemburski
Poprzednik
Zygmunt Luksemburski
Brandenburg Wappen.svg margrabia-elektor Brandenburgii
1386-1411
Brandenburg Wappen.svg Następca
Zygmunt Luksemburski
Poprzednik
Wacław IV Luksemburski
Arms of Luxembourg.svg książę Luksemburga
13881411
Arms of Luxembourg.svg Następca
Elżbieta Luksemburska
Poprzednik
Fryderyk z Brunszwiku
Holy Roman Empire Arms-single head.svg antykról Niemiec
1410-1411
Holy Roman Empire Arms-single head.svg Następca
---