Johann Friedrich Blumenbach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Johann Friedrich Blumenbach

Johann Friedrich Blumenbach (ur. 11 maja 1752 w Gocie, zm. 22 stycznia 1840 w Getyndze) – niemiecki fizjolog i antropolog.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Studiował medycynę na uniwersytecie w Jenie, ukończył go w 1775 z rozprawą doktorancką De generis humani varietate nativa (O naturalnych różnicach w charakterystyce ludzi). Rozprawa ta uważana jest za jedną z najważniejszych prac w historii rozwoju zrozumienia ras ludzkich.

Został profesorem nadzwyczajnym w 1776 i zwyczajnym w 1778, jego późniejsze prace to Institutiones Physiologicae (1787) i Handbuch der vergleichenden Anatomie (1804).

Koncepcja ras ludzkich[edytuj | edytuj kod]

Podzielił gatunek Homo sapiens na pięć ras:

Oprócz opisu charakterystyk fizycznych poszczególnych ras, przypisał im także charakterystyki psychologiczne. Uważał na przykład, że rasa kaukaska była znacznie "lepsza" od "głupszej" rasy etiopskiej.

W późniejszym czasie Blumenbach spotkał w Szwajcarii eine zum Verlieben schönen Négresse (Murzynkę tak piękną, że można się było w niej zakochać). Dalsze badania anatomiczne doprowadziły go do przekonania, że "indywidualni Afrykanie różnią się od innych indywidualnych Afrykanów tak samo, a może nawet bardziej niż różnią się od siebie indywidualni Europejczycy". Doszedł także do wniosku, że Afrykańczycy nie byli w żaden sposób gorsi od Europejczyków pod względem inteligencji.

Jego późniejsze poglądy nie były już tak znane jak jego monumentalne dzieło o rasach ludzkich.

Współczesne przekonania na temat ras ludzkich[edytuj | edytuj kod]

Klasyfikacja Blumenbacha przetrwała z drobnymi zmianami przez prawie 200 lat, choć później zdecydowanie odrzucono przypisywane rasom charakterystyki psychologiczne.

W XX wieku zaczął rozpowszechniać się pogląd, że gatunek Homo sapiens jest monotypowy (jednolity) i nie należy rasom przyznawać rangi podgatunków. Współczesne badania DNA istotnie wskazują na małą zmienność w obrębie gatunku które podważają zasadność podziału gatunku na rasy.

Przypisy

  1. Theodozius Dobzhansky, Dziedziczność a natura człowieka, PWN, Warszawa 1968, str.89

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]