Johannes Bernhard Basedow
Johannes Bernhard Basedow (ur. 11 września 1724 w Hamburgu, zm. 25 lipca 1790 w Magdeburgu) – pedagog i teolog niemiecki, inicjator ruchu filantropistów (przyjaciół człowieka). Wybitny przedstawiciel pedagogiki oświecenia w Niemczech.
Od 1744 studiował na Uniwersytecie w Lipsku i na Uniwersytecie w Kilonii, początkowo teologię, a następnie filozofię. Po studiach, w 1749, został prywatnym nauczycielem, a w 1753 roku podjął pracę nauczyciela filozofii w duńskiej Akademii Sorø. W 1768 opublikował książkę, Vorstellung an Menschenfreunde für Schulen, nebst dem Plan eines Elementarbuches der menschlichen Erkenntnisse, w której postulował reformę edukacji. W 1771 otrzymał od księcia Leopolda III zaproszenie do Dessau, aby tam mógł podjąć próbę realizacji swoich reformatorskich pomysłów edukacyjnych.
W 1774 założył, a w latach 1774–1785 był dyrektorem wzorcowej szkoły średniej "Philantropinum" w Dessau, której program pedagogiczny miał, jak na owe czasy, charakter pionierski. Nawiązując do idei Jean-Jacques Rousseau edukacja szkolna opierała się tam na zasadach wychowania naturalnego z naciskiem na humanitarne traktowanie dzieci i młodzieży. W programie "Philantropinum" wprowadzono m.in. zajęcia wychowania fizycznego, kładziono nacisk na przedmioty ścisłe oraz języki nowożytne, a w nauczaniu stosowano metodę poglądową pamiętając o urozmaiceniu nauki oraz zabawach i wycieczkach. Biedni uczniowie zwolnieni byli z czesnego w zamian za posługę bogatszym.
[edytuj] Publikacje (wybór)
- Praktische Philosophie für alle Stände, 1758
- Neue Aussichten in die Wahrheiten und Religion der Vernunft bis in die Gränzen der glaubwürdigen Offenbarung, 1764
- Vorstellung an Menschenfreunde, 1768
- Methodenbuch für Väter und Mütter der Familien und Völker, 1770
- Das Elementarwerks, 1774
[edytuj] Źródła
- Wincenty Okoń: Nowy słownik pedagogiczny. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie "Żak", 2001, s. 39. ISBN 83-88149-41-5.
