John Dewey

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
John Dewey
John Dewey
Data i miejsce urodzenia 20 października 1859
Burlington w stanie Vermont
Data i miejsce śmierci 1 czerwca 1952
Nowy Jork
Zawód filozof, psycholog, reformator edukacji
Narodowość amerykańska Stany Zjednoczone
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty John Dewey w Wikicytatach

John Dewey (ur. 20 października 1859 w Burlington w stanie Vermont, zm. 1 czerwca 1952 w Nowym Jorku) – filozof, pedagog, czołowy przedstawiciel amerykańskiego progresywizmu. Twórca koncepcji szkoły pracy (1896–1902) w Chicago. Wykładał między innymi na uniwersytetach w Nowym Jorku na Uniwersytecie Columbia od 1904 oraz w Chicago.

System pedagogiczny[edytuj | edytuj kod]

Dewey oparł swój system pedagogiczny na instrumentalizmie, kierunku pragmatyzmu zapoczątkowanym przez Charlesa Peirce’a, a rozpowszechnionym przez Williama Jamesa. Polegał on na rozumieniu doświadczenia jako istoty prawdy – prawdziwe jest to co sprawdza się w działaniu jako prawdziwe. Doświadczenie jest źródłem zdobywania i weryfikowania wiedzy, stąd w jego szkole pracy rozwijane było hasło: uczenie się przez działanie. Szkoła ta powstała na wzór samowystarczalnego gospodarstwa domowego, gdzie dzieci wykonywały różne zajęcia rzemieślnicze i gospodarcze. Akcent położony był na aktywność praktyczną i manualną. Głównym celem szkoły było pobudzanie wrodzonych zdolności dzieci, zainteresowań, wzbogacanie doświadczeń, samodzielna praca, natomiast wiedzę zdobywało się niejako przy okazji.
W szkole nie było lekcji i przedmiotów, ośrodkiem był problem, który napotykało dziecko w codziennym życiu i jego rozwiązanie mające doprowadzić do nabywania wiadomości, dlatego zadaniem szkoły było stwarzanie sytuacji będących źródłem owych problemów.

Dewey wyodrębnił etapy myślenia prowadzące do rozwiązania problemu:

  1. odczucie trudności
  2. określenie trudności – sformułowanie problemu
  3. szukanie rozwiązań – formułowanie hipotez
  4. wyprowadzenie drogą rozumowania wniosków z rozwiązań – logiczna weryfikacja hipotez
  5. dalsze obserwacje prowadzące do przyjęcia lub odrzucenia hipotezy – empiryczna weryfikacja hipotezy.
John Dewey na znaczku pocztowym

Poglądy filozoficzne[edytuj | edytuj kod]

Jako filozof jest Dewey początkowo idealistą, reprezentuje następnie pragmatyzm, wreszcie zaś przychodzi do antymetafizycznego socjalizmu. Dewey nie uznaje jedynej zasady dla wszelkiego stawania się, a usuwa również dualizm idei i rzeczywistości, wskazując na to, że w życiu społecznym zespala się świat idealny z naturalnym. Myślenie ludzkie uważa Dewey za narzędzie do przetwarzania świata naturalnego w świat ludzkich idei (instrumentalizm). Wpływ Deweya sięga daleko poza obręb jego specjalności, w teren socjologii, nauki o państwie, wychowania.

Pedagogikę uważa Dewey za grunt, na którym spotykają się wszystkie problemy filozoficzne, jako problemy życiowe, zaś filozofię określa jako ogólną naukę o wychowaniu. Głosi pogląd, że świat wartości musi powstawać w świecie doświadczenia i życia codziennego, i że dzięki sile umysłu zostanie przekształcona zarówno jednostka, jak i społeczność ludzka. Tym celom służyć ma wychowanie, dążące do ideałów demokracji. Szkoła ma być miejscem wspólnej produktywnej aktywności, aby budzić już za młodu rozumienie organizacji życia społecznego (szkoła pracy).

Wybrane prace Deweya[edytuj | edytuj kod]

  • Moje pedagogiczne credo (My Pedagogic Creed) (1897)
  • Szkoła a społeczeństwo (The School and Society) (1900)
  • Szkoła i dziecko (The Child and the Curriculum) (1902)
  • Jak myślimy (How We Think) (1910)
  • Demokracja i wychowanie (Democracy and Education) (1916)
  • Creative Intelligence (1917)
  • Recostruction in Philosophy (1920)
  • Human Nature and Conduct (1922)
  • Experience and Nature (1925).
  • The Quest for Certainty (1929)
  • Sztuka jako doświadczenie (Art as Experience) (1934)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Wielka Ilustrowana Encyklopedia Gutenberga (1934-1939)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]