Juan Manuel de Rosas
| Juan Manuel de Rosas | |
 |
|
| Data i miejsce urodzenia | 30 marca 1793 Buenos Aires |
| Data i miejsce śmierci | 14 marca 1877 Southampton |
| Gubernator prowincji Buenos Aires | |
| Przynależność polityczna | Federaliści |
| Okres urzędowania | od 6 grudnia 1829 do 17 grudnia 1832 |
| Pierwsza dama | Encarnación Ezcurra |
| Poprzednik | Juan José Viamonte |
| Następca | Juan Ramón González Balcarce |
| Gubernator Prowincji Buenos Aires | |
| Okres urzędowania | od 7 marca 1835 do 3 lutego 1852 |
| Poprzednik | Manuel Vicente Maza |
| Następca | Vicente López y Planes |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Juan Manuel de Rosas (ur. 30 marca 1793 jako Juan Manuel José Domingo Ortiz de Rozas y López de Osornio, zm. 14 marca 1877) - argentyński generał i polityk, gubernator prownicji Buenos Aires w latach 1829-1832 i 1835-1852, dyktator.
Urodził się w zamożnej rodzinie właścicieli kilku największych w Argentynie rancz hodowlanych. Ojąwszy majątek zgromadził wokół siebie armię gauczów, tutejszych pasterzy, których wyznaczył do ochrony swoich posiadłości przed Indianami. W 1820 pułkownik Manuel Dorrego, gubernator Buenos Aires, powierzył mu stanowisko szefa milicji w prowincji Buenos Aires.
W 1827 obalił pierwszego prezydenta Bernardino Rivadavię, a po odsunięciu Dorrego od władzy w 1828, będąc zwolennikiem federacji, opowiedział się przeciwko nowemu gubernatorowi, Juanowi Lavalle. Po raz kolejny zwołał zgromadzenie ustawodawcze. Wybrało go ono na gubernatora w 1829. Po trzech latach kadencji zrezygnował z urzędu, ale, mimo rządzenia żelazną ręką, cieszył się dużą popularnością, dzięki czemu w 1835 zaproponowano mu ponownie urząd gubernatora. Rosas zgodził się pod warunkiem otrzymania dyktatorskich pełnomocnictw.
Zaprowadził rządy terroru, inicjując kult własnej osoby (np. wynoszenie obrazów z jego wizerunkami na ołtarze kościelne). Prowadził nieustanne konflikty i wojny z Konfederacją Peruwiańsko-Boliwijską i Urugwajem. Udzielał pomocy urugwajskim blancos, co spowodowało dziewięcioletnie oblężenie Montevideo (1843-1852). W 1852 generał Justo José de Urquiza, adiutant Rosasa, wpływowy gubernator sąsiedniej prowincji Entre Rios, a także przywódca opozycji, zdradził dyktatora, pokonując go w bitwie pod Monte Caseros (3 lutego 1852) i uwalniając miasto. Obalony Rosas zdołał uciec na okręt brytyjskiej marynarki wojennej, którym popłynął do Anglii. Resztę życia spędził jako ziemianin w Hampshire w Wielkiej Brytanii. Pochowany na Cementerio de la Recoleta.
Zobacz też [edytuj]
Bibliografia [edytuj]
- Nigel Cawthorne, 100 tyranów, despotów i dyktatorów, Świat Książki, Warszawa, 2007, ISBN 978-83-7931-956-3, s. 138, tłum. Anna Wiśniewska
- Wielka Encyklopedia Polonica. Suplement, 2000, str. 1502
