Julian Beck

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Julian Beck
Julian Beck
Data
i miejsce urodzenia
31 maja 1925
Nowy Jork, Stany Zjednoczone
Data śmierci 14 września 1985
Zawód malarz, poeta, aktor, reżyser, scenarzysta
Współmałżonek Judith Malina
Lata aktywności 1945-1985

Julian Beck (ur. 31 maja 1925, zm. 14 września 1985) – amerykański aktor, reżyser, scenograf, malarz i poeta. Współzałożyciel i wieloletni kierownik The Living Theatre.

Dzieciństwo i młodość[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z Nowego Jorku, był synem Mabel Lucille Beck (z domu Blum) – nauczycielki i Irwinga Becka – przedsiębiorcy[1]. Kształcił się w Yale University oraz w College of the City of New York, zarzucił jednak naukę na rzecz aktywności artystycznej.

Wiedzę teatralną zdobywał pod kierunkiem Erwina Piscatora. W 1943 roku poznał Judith Malinę, która w 1948 roku została jego żoną. Tworzyli razem związek otwarty (m.in. ich wspólnym kochankiem był Lester Schwarz, biseksualny robotnik portowy[2]). Jako awangardowy malarz debiutował w 1945 roku wystawą w galerii Guggenheima.

The Living Theatre[edytuj | edytuj kod]

W 1947 wraz z Judith Maliną Julian Beck założył The Living Theatre, który współtworzył aż do swojej śmierci. Wspólnie budowali popularność teatru w nowojorskim środowisku off-off-broadwayowym, razem po realizacji spektaklu The Brig opuścili Stany Zjednoczone, rozpoczynając karierę w Europie. Po rozpadzie w 1970 roku komuny tworzącej teatr na mniejsze grupy, Beck i Malina pozostawszy przy dotychczasowej nazwie, kontynuowali wspólną pracę. W latach 80. powrócili do Nowego Jorku. Odgrywał główne role w spektaklach teatru, do najbardziej znanych należą: Kreon w Antygonie (1967), postacie w Paradise Now! (1968), Matuzalem/Shaw w The Yellow Menthuselah (1982), Obcy w The Archaeology of Sleep (1983). Był autorem scenografii do większości spektakli, w tym do The Connection (1959), The Brig (1963) oraz do szczególnie widowiskowego Frankensteina (1965). Od niego zależała zawsze literacka warstwa spektakli, sam był autorem tekstu do m.in. The Archeaology of Sleep. Rzadziej zajmował się reżyserią, do jego realizacji można zaliczyć: Dziś wieczór improwizujemy Pirandella (1955 i 1959), Many Loves W. C. Williamsa (1959), The Cave At Macphelah Paula Goodmana (1959), Człowiek jak człowiek Brechta (1962).

Role filmowe[edytuj | edytuj kod]

Inne aktywności[edytuj | edytuj kod]

Beck jest także autorem zbiorków wierszy: Songs of the Revolution: One to Thirty-Five (1963), Twenty-One Songs of the Revolution (1969), Songs of the Revolution: Thirty-Six to Eighty-Nine, Union Generale d'Editions (1974)[1].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Julian Beck Biography (ang.). [dostęp 2011-02-07].
  2. Dorothy Podber (ang.). The Telegraph, 2008-02-22. [dostęp 2011-02-07].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Małgorzata Semil, Elżbieta Wysińska: Słownik współczesnego teatru. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1990, s. 29-30. ISBN 83-221-0444-8.