Junkers (wytwórnia lotnicza)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy firmy. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Junkers
Junkers
Forma prawna Spółka akcyjna
Data założenia 1895
Lokalizacja  Cesarstwo Niemieckie
Ważni pracownicy Hugo Junkers
Branża Lotnictwo
Produkty samoloty, silniki lotnicze
Ziemia 51°49′55,9″N 12°12′10,1″E/51,832200 12,202800
Strona internetowa
Fabryka Junkersa w Dessau - zdjęcie z 1928

Junkers & Co. Warmwasser-Apparatefabrik - firma założona w 1895 roku przez Hugona Junkersa. Pierwszy samolot Junkers J1 został wyprodukowany w 1915 roku.

Historia przedsiębiorstwa[edytuj | edytuj kod]

Dzieje przedsiębiorstwa są skomplikowane, ponieważ właściciel Hugo Junkers posiadał wiele zakładów wytwórczych o różnym profilu działalności. W 1895 założył wraz z Robertem Ludwigiem firmę Junkers & Co. Warmwasser-Apparatefabrik (w skrócie Junkers & Co.), która produkowała piece gazowe i urządzenia grzewcze. W tej właśnie firmie powstał pierwszy samolot Junkers J 1, który był pierwszą konstrukcją wykonaną całkowicie z metalu. Jako że samolot był dość ciężki i nie mógł dlatego odnosić sukcesów jako myśliwiec, dlatego zbudowano model J4 - pierwszy, seryjnie produkowany opancerzony dwupłatowiec przeznaczony do jednostek wsparcia piechoty.

Pod naciskiem władz wojskowych przedsiębiorstwo Junkersa połączono z firmą Fokker w jedno przedsiębiorstwo "Junkers-Fokker-AG". Po zakończeniu I wojny światowej obie wytwórnie rozdzieliły się i wówczas założono w Dessau osobne przedsiębiorstwo Junkers Flugzeugwerk AG. Ten zakład Hugo Junkersa miał specjalizować się właśnie w produkcji samolotów. Cały czas osobno funkcjonowało przedsiębiorstwo Junkers & Co., zajmujące się wytwarzaniem znanych powszechnie urządzeń centralnego ogrzewania.

W związku z ograniczeniami w produkcji samolotów nałożonymi mocą przepisów traktatu wersalskiego, Junkers starał się przenosić produkcję do Szwecji oraz ZSRR. Dzięki porozumieniu politycznemu między Rosją sowiecką a Republiką Weimarską, w 1922 otworzono oddział w Moskwie. Jednak z powodów politycznych umowa została przez Rosjan zerwana po czterech latach i w 1926 Junkers musiał wycofać się z rosyjskiego rynku, ponosząc poważne straty finansowe. Równolegle powstała kolejna firma - córka: Junkers Motorenbau GmbH, odpowiedzialna za produkcję silników i komponentów technicznych.

W okresie Wielkiego Kryzysu wszystkie przedsiębiorstwa Hugo Junkersa popadły w trudności finansowe. Najpierw, na początku marca 1930 Junkers Motorenbau GmbH została zmuszona wystąpić do wierzycieli o ugodę i odroczenie płatności. Sytuacja zaostrzyła się tak bardzo, iż 22 marca 1932 Hugo Junkers musiał złożyć wniosek o upadłość całego koncernu. 4 listopada 1932 firmę Junkers & Co. GmbH sprzedano firmie Bosch. Junkers stała się więc jedną z marek koncernu Bosch.

Jednocześnie Ministerstwo Lotnictwa Rzeszy Hermanna Göringa zagarnęło część - a po przedwczesnej śmierci przetrzymywanego w areszcie domowym Hugo Junkersa - całość akcji przedsiębiorstw Junkers Flugzeugwerk AG oraz Junkers Motorenbau GmbH. W 1936 obie firmy połączono w jedno przedsiębiorstwo Junkers Motorenbau und Junkers Flugzeugwerk - odpowiedzialne za produkcję słynnych samolotów czasów II wojny światowej.

W latach 20. Hugo Junkers założył nawet własne linie lotnicze Junkers-Luftverkehr-AG. Wykorzystywał samoloty przez siebie produkowane, w tym modele Junkers F 13 - pierwszy samolot komunikacyjny całkowicie metalowej konstrukcji. Jednym z osiągnięć linii był bezawaryjny przelot między Teheranem a Londynem w obie strony albo przelot nad Andami. Jednakże - wskutek wysokich kosztów i małej pojemności samolotów - utrzymywanie własnej linii okazało się deficytowe. Przedsiębiorstwo stopniowo popadało w zależność od władz niemieckich, korzystając z subwencji rządowych. Dlatego też wskutek rosnącego zadłużenia Hugo Junkers przekazał firmę państwu. Rząd federalny połączył w latach 1925 - 1926 Junkers-Luftverkehr-AG z Deutsche Aero Lloyd w - funkcjonującą do dziś - Lufthansę.

W okresie II wojny światowej przedsiębiorstwo Junkers Motorenbau und Junkers Flugzeugwerk należało do państwa - III Rzeszy. W licznych zakładach koncernu, przeważnie w środkowych Niemczech oraz podziemnych zakładów - jak Mittelwerk (połączonego z obozem Mittelbau-Dora) - zatrudniano setki przymusowych robotników, w tym więźniów przetrzymywanych w nieludzkich warunkach oraz młodzieży zwerbowanej w czasie Heuaktion. W szczytowym okresie produkcji w Dessau - siedzibie koncernu i największym zakładzie produkcyjnym zatrudniano do 40 tys. osób.

Po zakończeniu II wojny światowej firma kontynuowała działalność w znacznie ograniczonym zakresie. Siedzibę firmy przeniesiono w 1951 do Monachium na teren RFN, aby móc zarządzać pozostawionym majątkiem i nieruchomościami. Na początku lat 70. firmę przejął koncern Daimler-Benz. Na tym zakończyła się historia firmy lotniczej Junkers.

Modele samolotów[edytuj | edytuj kod]

Typy produkowanych samolotów:


Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]