Jurij Norsztejn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Jurij Norsztein)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jurij Norsztejn w 2009

Jurij Borisowicz Norsztejn (ros. Юрий Борисович Норштейн, ur. 15 września 1941) – rosyjski twórca animacji filmowych. Od 1981 roku pracował nad pełnometrażowym filmem Szynel, opartym na opowiadaniu Nikołaja Gogola pod tym samym tytułem.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w wiosce Andriejewka w obwodzie penzeńskim w trakcie ewakuacji jego rodziców z rodzinnej miejscowości. Dorastał na przedmieściach Moskwy. Po zakończonych studiach rozpoczął pracę w fabryce mebli. Następnie ukończył dwuletni kurs animacji i znalazł zatrudnienie w Sojuzmultfilmie w 1961 roku. Pierwszym filmem przy którym pracował jako animator był Kto powiedział „miau”? z 1962 roku.

Po kilku latach pracy przy około pięćdziesięciu filmach, Norsztejn otrzymał szansę nakręcenia autorskiej animacji. Zadebiutował jako reżyser nakręconym w 1968 roku filmem 25 października, pierwszy dzień. Współreżyserem filmu był Arkadij Tiurin.

W latach 70. Norsztejn wciąż pracował jako animator i reżyser, rozwijając swój styl; stawał się on coraz bardziej wyrafinowany, odchodząc od dwuwymiarowych „wycinanek” w kierunku plastycznie wysublimowanych obrazów. Opracował specjalną technikę, nadającą jego animacjom pozory trójwymiarowości: przy użyciu wielu szklanych tafli ułożonych jedna nad drugą (co 25-30 cm) i przemieszczanych w poziomie względem siebie w poziomie i względem kamery – w pionie[1].

Norsztejn odrzuca użycie techniki komputerowej w swoich animacjach. Przez wiele lat pracował w trzyosobowym zespole z żoną, Franczeską Jarbusową, i kamerzystą Aleksandrem Żukowskim.

W latach 70. i na początku lat 80. zdobył wiele nagród w kraju i za granicą. W tym właśnie czasie został wyrzucony z pracy w Sojuzmultfilmie za zbyt powolną pracę przy dziele swojego życia, adaptacji Szynela Mikołaja Gogola. Przez dwa lata pracy nad filmem Norsztejn ukończył dziesięć minut filmu.

W kwietniu 1993 roku Norsztejn i trzech innych twórców animacji (Fiodor Chitruk, Andriej Chrżanowski i Eduard Nazarow) założył Szkołę i Studio Animacji (SHAR Studio).

W chwili obecnej, Norsztejn wciąż pracuje nad Szynelem. Perfekcjonizm reżysera przysporzył mu przydomek „złotego ślimaka”. Projekt napotkał liczne finansowe trudności i opóźnienia, krótkie jego fragmenty w niskiej jakości były udostępnione w Internecie [2] [3], a pierwsze 20 minut filmu pokazywano na poświęconych Norsztejnowi wystawach w rosyjskich muzeach. Całość filmu ma trwać około 65 minut. W 2005 roku Norsztejn opublikował zbiór swoich odczytów o sztuce animacji zatytułowany Śnieg na trawie. W tym samym roku został zaproszony jako „gościnny animator” do pracy nad pełnometrażową japońską animacją lalkową Shisha no sho (reż. Kihachirō Kawamoto) [4]. Jego twórczość wysoko ceni znany japoński reżyser animacji, Isao Takahata[5].

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Jako reżyser[edytuj | edytuj kod]

  • 1968: 25-e: Pierwyj dien’ (25-е - первый день)
  • 1969: Pory roku (Времена года; Wremiena goda)
  • 1971: Bitwa nad Kierżeńcem (Сеча при Керженце; Siecza pri Kierżence)
  • 1973: Lis i zając (Лиса и заяц; Lisa i zajac)
  • 1974: Czapla i żuraw (Цапля и журавль; Czapla i żurawl')
  • 1975: Jeżyk we mgle (Ёжик в тумане; Jożyk w tumanie)
  • 1979: Bajka bajek (Сказка сказок; Skazka skazok)

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]