KW (czołg)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
KW
KW-1 model 1942 w fińskim Muzeum Czołgów
KW-1 model 1942 w fińskim Muzeum Czołgów
Dane podstawowe
Państwo  ZSRR
Producent Leningradzkie Zakłady Kirowskie
Czelabińska Fabryka Traktorów
Typ pojazdu czołg ciężki
Trakcja gąsienicowa
Załoga KW-1: 5
KW-2: 6
KW-85: 4
Historia
Prototypy 1938–1939
Produkcja 1939–1943
Wycofanie 1945
Egzemplarze KW-1: 4700
KW-2: 334
KW-85: 148
Dane techniczne
Silnik 1 silnik wysokoprężny, 12-cylindrowy W-2K o mocy 600 KM
Pancerz KW-1: 20–82 mm
KW-2: 35–110 mm
KW-85: 20–100 mm
Długość KW-1, KW-2: 6,80 m (całkowita)
KW-85: 8,50 m (całkowita)
Szerokość KW-1, KW-85: 3,25 m
KW-2: 3,32 m
Wysokość KW-1: 2,64 m
KW-2: 3,28 m
KW-85: 2,83 m
Masa KW-1: 42,5 t
KW-2: 52 t
KW-85: 46 t
Moc jedn. KW-1: 10,4 kW/t
KW-2: 1,5 KM/t
KW-85: 13,0 KM/t
Osiągi
Prędkość KW-1: 45 km/h (po drodze)
KW-2: 35 km/h (po drodze)
KW-85: 42 km/h (po drodze)
Zasięg KW-1: 250 km (po drodze)
KW-2: 225 km (po drodze)
KW-85: 230 km
Dane operacyjne
Uzbrojenie
KW-1: 1 armata kal. 76,2 mm, 3 karabiny maszynowe DT kal. 7,62 mm
KW-2: 1 haubica kal. 152 mm, 3 karabiny maszynowe DT kal. 7,62 mm
KW-85: 1 armata kal. 85 mm, 3 karabiny maszynowe DT kal. 7,62 mm
Użytkownicy
ZSRR
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
KW-1E model 1941 w fińskim Muzeum Czołgów

KW – seria czołgów ciężkich produkowanych w czasie II wojny światowej w Związku Radzieckim nazwanych na cześć radzieckiego dowódcy i polityka Klimenta Woroszyłowa. W momencie ataku Niemiec na Związek Radziecki były to jedyne czołgi ciężkie produkowane seryjnie na świecie.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Po raczej kiepskich doświadczeniach z wielowieżowym czołgiem T-35, radzieccy projektanci zaczęli pracować nad następnym modelem czołgu ciężkiego. Jednym z głównych projektów był SMK, w którym zmniejszono liczbę wież z pięciu do dwóch. Zamówiono dwa prototypy jednak jeszcze przed ich powstaniem zdecydowano, aby jeden z nich zbudować z pojedynczą wieżą ale z grubszym opancerzeniem. Nowo powstały jednowieżowy czołg był pierwszym prototypem KW.

Po wybuchu wojny zimowej, SMK, KW i T-100 zostały wysłane na front w celu przeprowadzenia testów w warunkach bojowych. Grube opancerzenie KW okazało się być wysoce odporne na fińską broń przeciwpancerną, a KW pokazał swoją wyższość nad pozostałymi projektami i został wkrótce wdrożony do produkcji – w wersji KW-1 (uzbrojonej w armatę 76,2 mm) i KW-2 (uzbrojonej w haubicę 152 mm).

Gruby pancerz KW czynił go praktycznie nie do zniszczenia przez ówczesne działa przeciwpancerne, jednak czołg ten miał wiele wad konstrukcyjnych. Był bardzo powolny i mało zwrotny, a przy tym był uzbrojony w to samo działo co czołgi średnie. Największym problemem była jednak wysoka zawodność tych czołgów i większość z nich po prostu się zepsuła niż została uszkodzona przez przeciwnika. Na przykład skrzynia biegów była tak kiepsko zaprojektowana i zbudowana, że kierowcy byli zmuszeni używać młotków aby zmienić bieg.

W momencie inwazji na Związek Radziecki Armia Czerwona była wyposażona w 639 KW-1. W momencie wybuchu wojny żaden niemiecki czołg ani działo przeciwpancerne nie było w stanie spenetrować grubego pancerza KW, do ich zniszczenia potrzebna była pomoc lotnictwa lub artylerii. Jedynie słynne niemieckie działo 88 mm było w stanie przebić gruby pancerz tego czołgu.

Z powodu wysokiej wartości bojowej postanowiono kontynuować produkcję serii KW. Wprowadzono standaryzację części i KW miał teraz taki sam silnik, działo i skrzynię biegów jak T-34. W czasie trwania wojny pancerz KW był wzmacniany w miarę jak wzrastała efektywność niemieckiej broni przeciwpancernej. Nowy wariant czołgu został nazwany KW-1 M1942 (KW-1S). Był on bardzo dobrze opancerzony, ale jeszcze bardziej powolny i trudniejszy do manewrowania niż jego poprzednik.

Następna wersja, KW-1S była znacznie szybsza, ale aby uzyskać zwiększenie prędkości poświęcono sporo opancerzenia. To praktycznie wyeliminowało jedyną przewagę jaką KW-1 posiadał nad T-34, który był zdecydowanie tańszy w produkcji.

Ostatnią wersją KW była krótka seria KW-85 w której wykorzystano kadłub KW-1S, z wieżą zaprojektowaną do czołgu IS-1 (który jeszcze nie wszedł do produkcji) i z działem D-5T (tym samym jakie używał T-34/85). Wysokie zapotrzebowanie na tę armatę spowolniło produkcję KW-85, a produkcja całej serii została zakończona w 1944 roku po wejściu do produkcji seryjnej IS-2.

Warianty[edytuj | edytuj kod]

W czasie wojny Rosjanie nie mieli oficjalnych nazw dla różnych modeli KW-1, a oznaczenia jak "M1939" (Model 1939, po rosyjsku "Obr.1939") pojawiły się dopiero po wojnie w publikacjach wojskowych. Oznaczenia w rodzaju "KW-1A" były używane tylko przez armię niemiecką.

KW-1 "M1939"[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: KW-1.

Pierwszy model produkcyjny, plagą tych czołgów były częste awarie, same czołgi jednak okazały się praktycznie niezniszczalne w czasie wojny zimowej. Uzbrojone były w armatę L-11, większość z nich nie posiadała karabinu maszynowego zamontowanego w kadłubie. Zbudowano 141 egzemplarzy.

KW-1 "M1940"[edytuj | edytuj kod]

Typ z nowym działem F-32. Główny model produkcyjny, nazywany przez Niemców "KW-1A".

KW-1E (z ekranami)[edytuj | edytuj kod]

"KW-1A" z blachami stalowymi ("ekranem") jako doraźną formą pogrubienia pancerza, nazywany także "KW-1e M1940".

KW-1 "M1941"[edytuj | edytuj kod]

Opancerzenie pogrubione o 65-95 mm. Wieża ze stali lanej, późniejsze wersje uzbrojone w nową armatę ZiS-8 z dłuższą lufą. Niemieckie oznaczenie "KW-1P".

KW-1 "M1942"[edytuj | edytuj kod]

Zwiększone opancerzenie, mocniejszy silnik. Niemieckie oznaczenie "KW-1C".

KW-2[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: KW-2.

Wersja uzbrojona w haubicę kalibru 152 mm, pierwsza wersja KW-2 była produkowana w tym samym czasie i bazowała na tym samym podwoziu co KW-1. Ze względu na rozmiary haubicy 152-mm, czołg ten był wyższy i wolniejszy od KW-1. Druga wersja KW-2B była produkowana w oparciu o model "KW-1A". Zbudowano 334 egzemplarze.

KW-3[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: KW-3.

Wersja ze zwiększonym opancerzeniem i 107-mm armatą ZiS-6. Zbudowano jeden egzemplarz prototypowy.

KW-8[edytuj | edytuj kod]

KW-1 uzbrojony w miotacz ognia ATO-41 umieszczony w wieży obok karabinu maszynowego. Główne uzbrojenie czołgu zostało zamienione na mniejsze działo M1932 o kalibrze 45 mm. Zbudowano 42 egzemplarze.

KW-8s[edytuj | edytuj kod]

Odmiana KW-1s uzbrojona w miotacz ognia i działo o kalibrze 50 mm. Zbudowano 25 egzemplarzy.

KW-85[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: KW-85.

KW-1s uzbrojony w działo D-5T o kalibrze 85 mm, ta wersja nie weszła do masowej produkcji na dużą skalę (wyprodukowano zaledwie 148 sztuk) ze względu na duże zapotrzebowanie na armatę D-5T dla T-34. KW-85 był też "wozem przejściowym" do czasu pojawienia się czołgów serii IS.

Inne pojazdy na podwoziu KW[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]