Kaczka czubata
| Kaczka czubata | |
| Lophonetta specularioides[1] | |
| (King, 1828) | |
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ptaki |
| Podgromada | Neornithes |
| Nadrząd | neognatyczne |
| Rząd | blaszkodziobe |
| Rodzina | kaczkowate |
| Podrodzina | kaczki |
| Rodzaj | Lophonetta Riley, 1914[2] |
| Gatunek | krzywonos |
| Podgatunki | |
|
|
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |
Kaczka czubata (Lophonetta specularioides) – gatunek średniego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych. Zasiedla Amerykę Południową. To jedyny członek monotypowego rodzaju Lophonetta. Niektórzy włączają do rodzaju Anas, ale w istocie należy do południowoamerykańskiego kladu, który odłączył się na wczesnym etapie ewolucji od kaczek Anatinae (Johnson & Sorenson, 1999). Populację kaczki czubatej ocenia się na 10 000 do 25000 par lęgowych.
Spis treści |
Charakterystyka [edytuj]
Kaczka czubata to średniej wielkości ptak o niebiesko-szarym upierzeniu i szaro-brązowym nakrapianiu. Osiąga długość ciała od 50 do 60 cm. Ciężar ciała waha się od 900 gramów do 1,1 kg. Nie ma dymorfizmu płciowego, choć kaczory są większe i mają wyraźniejsze plamkowanie. Gatunkowy czub występuje u obu płci, choć u samic jest nieco mniejszy. W terenie trudno pomylić ją z innymi gatunkami.
Głos [edytuj]
Kaczki czubate są bardzo hałaśliwe. Szczególnie często kwakanie można usłyszeć w okresie godowym i w trakcie obrony swojego terytorium. Samice tworzą wspólne stadka, nawet w czasie wysiadywania jaj. Gdy siedzą na jajach nie wydają żadnych dźwięków by nie zwabić drapieżnych ssaków i ptaków. Kaczor wydaje szorstkie "whorr" i miękkie "łiuu". Samica odzywa się szczekającym "grruf" i nosowym "kłek kłek".
Siedliska [edytuj]
Najchętniej żeruje na płyciznach na wybrzeżach. Spotkać ją można na wilgotnych łąkach, nad jeziorami i na bagnach - od nizin po wysokość 4000 m n.p.m. Typowymi siedliskami są depresje i doliny rzeczne podnóża Andów, jeziora na płaskowyżach w Andach, pampasy Argentyny, przybrzeżne zatoki, plaże i stepy trawiaste Ameryki Południowej.
Wyróżnia się 2 podgatunki: L. specularioides alticola (andyjska kaczka czubata) i L. specularioides specularioides (patagońska kaczka czubata). Patagońską kaczkę czubatą nazywa się również południową kaczką czubatą, a jej areał występowania ogranicza się do Falklandów, Chile i Argentyny. Oba podgatunki spotykają się w północnym Chile.
Zachowanie [edytuj]
Karmi się bezkręgowcami, głównie skorupiakami i mięczakami oraz glonami na płytkich wodach. Dieta roślinna pełni jednak funkcję uzupełniającą. Unika fragmentów wybrzeża z gęstą roślinnością wodną i rozległych trzcinowisk. Gnieździ się w wysokiej trawie w pobliżu wody. Składa od 5 do 7 jaj. Poza sezonem lęgowym można spotkać na dużych jeziorach stada kaczek czubatych.
Gatunek nominatywny prowadzi osiadły tryb życia, jedynie populacje od Talea w Chile, Mendozy w Argentynie do Ziemi Ognistej są częściowo wędrowne (zwłaszcza osobniki z wyższych wysokości). Na Falklandach jest to jedna z najpopularniejszych kaczek (tamtejsze ptaki są wędrowne).
Przypisy
- ↑ Lophonetta specularioides w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Lophonetta. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2011-04-02]
- ↑ Lophonetta specularioides. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
Bibliografia [edytuj]
- Johnson, Kevin P. & Sorenson, Michael D. (1999): Phylogeny and biogeography of dabbling ducks (genus Anas): a comparison of molecular and morphological evidence. Auk 116(3): 792–805. PDF fulltext
- Falklands.net