Kadrowanie

Kadrowanie – w fotografii i filmie – wycięcie z pierwotnie zarejestrowanego lub tylko obserwowanego obrazu określonego jego fragmentu w celu uzyskania optymalnego dla widza kadru. Kadrowanie decyduje o tym, w jaki sposób rejestrowany obiekt wkomponowany jest w całość kadru i, co za tym idzie, w jaki sposób ten obiekt będzie oddziaływał na widza.

Aspekty techniczne

Porównanie rozmiarów typowych proporcji kadru stosowanego w filmach

Świadome kadrowanie przeprowadza się na dwa sposoby:

• w trakcie rejestrowania obrazu – poprzez zmianę ustawienia aparatu lub kamery względem rejestrowanego obiektu oraz dobór odpowiedniej ogniskowej obiektywu;
• po zarejestrowaniu obrazu – poprzez wycięcie wybranego fragmentu kadru; w przypadku zapisu cyfrowego za pomocą odpowiednich programów; w przypadku zapisu na kliszy za pomocą powiększalnika lub po prostu nożyczek.

Oprócz tego, w przypadku filmów urządzenia do ich wyświetlania dokonują często automatycznego procesu kadrowania, aby dostosować proporcje kadru do ekranu. Szczególnie często ma to miejsce przy wyświetlaniu filmów kinowych w telewizji i na ekranach komputerów.

Kompozycja

Przykład kadru zgodnego z zasadami kompozycji: Kwadratowe proporcje nadają zdjęciu równowagi, linie ziemi, nieba i wody dzieli kadr na trzy równe części, środek drzewa znajduje się w prawym, dolnym punkcie gorącym

Jakkolwiek świadome, specyficzne kadrowanie jest elementem warsztatu każdego zawodowego fotografa-artysty i operatora filmowego i często jest jego/jej znakiem rozpoznawczym, istnieją ogólne zasady kadrowania, których uczy się np: na wydziałach operatorskich szkół filmowych. Do zasad tych zalicza się:

• dobór odpowiednich proporcji kadru do tematu (panoramiczny, zwykły, kwadratowy);
• umiejętne wypełnianie kadru tematem, tak, aby zwrócić uwagę widza na to, co jest najważniejsze;
• kompozycja ogólna, w której obowiązują podobne zasady jak w malarstwie (np: zasada trójpodziału, zasada punktów gorących, zasada budowania napięcia przez asymetrię, skośne linie i kontrapunkt itp.);
• zasady kadrowania perspektywy, rytmu i ruchu.