Kalaha

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Kalaha, w krajach angielskojęzycznych również kalah – gra typu mankala autorstwa Williama Juliusa Championa.

Reguły gry[edytuj | edytuj kod]

Gra odbywa się na desce z dwoma rzędami dołków, po 6 w każdym rzędzie, - własnym znajdującym się po swojej stronie deski oraz przeciwnika po stronie przeciwnika. Oprócz tego po lewej i prawej stronie znajdują się dwa dołki zwane bazami. Po prawej własna i po lewej przeciwnika. W dołkach (oprócz bazowych) znajduje się z początku po 6 kamieni.

Mancala hole (0).png Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png Mancala hole (0).png
Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png Mancala hole (6).png

Gracze wykonują ruchy na przemian wg nast. zasad:

  • ruchy wykonuje się w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu wskazówek zegara;
  • gracz wyjmuje wszystkie kamienie z dowolnego dołka w rzędzie własnym, a następnie wkłada po kolei po jednym do kolejnych dołków, poczynając od tego po prawej tego z którego wyjął (również do bazowych);
  • jeśli ostatni kamień wpadł do własnej bazy, gracz wykonuje jeszcze jeden ruch. Powtarza się to dopóty ostatni kamień nie wpadnie do innego dołka;
  • jeśli ostatni kamień wpadł do własnego pustego dołka, gracz bierze wszystkie kamienie z leżącego naprzeciw dołka przeciwnika i wkłada je do swojej bazy.

Gra kończy się gdy jeden z graczy nie może wykonać ruchu (wszystkie dołki po jego stronie są puste gdy przypada na niego kolej ruchu). Przeciwnik zbiera resztę kamieni ze swoich dołków i wkłada do swojej bazy. Wygrywa ten, kto uzbierał więcej kamieni w swej bazie; w przypadku równej ich ilości – remis.

Odmiany[edytuj | edytuj kod]

Istnieje cały szereg odmian różniących się liczbą dołków w rzędzie lub liczbą kamieni w dołkach. Również odmiany z różną liczbą kamieni w różnych dołkach.

Literatura[edytuj | edytuj kod]

  • Anonymus. Kalah: Pit & Pebbles. In: Time Magazine June 14, 1963: 67.
  • Anonymus. Kalah recognized as valuable educational Aid - 350 Students participate in Tournament: Kalah sweeps Coolidge School. In: Melrose Free Press December 19, 1963.
  • Bell, A. G. Kalah on Atlas. In: Mitchie, D. (Hg.). Machine Intelligence 3. University Press, Edinburgh (Schottland) 1968, 181-193.
  • Brill, R. L. A Project for the Low-Budget Mathematics Laboratory: The Game of Kalah. In: Arithmetic Teacher 1974; 21 (February): 659-661.
  • Champion, W. J. Game Board (US D165,634). United States Patent Office (USA), Washington DC January 8, 1952. Portal
  • Champion, W. J. Game Counter (US 2,720,362). United States Patent Office (USA), Washington DC October 11, 1955. Portal
  • Champion, W. J. New or old (Brief). Kalah Game Company, Holbrook MA (USA) 1970.
  • Ching, W. E. Analysis of Kalah. Department of Mathematics, National University of Singapore 2000/2001.
  • de La Cruz, R. E., Cage, C. E. & Lian, M.-G. J. Let’s play Mancala and Sungka: Learning Math and social Skills through ancient multicultural Games. In: Teaching Exceptional Children 2000; 32 (3): 38-42.
  • Donkers, J., Uiterwijk, J. & Irving, G. Solving Kalah. In: ICGA Journal 2000; 23 (3): 139-147.
  • Lehmann, E. Hicke, K. & Juhre, V. Projekt Kalaha: Gesamtdokumentation. Rückert-Oberschule, Berlin (Deutschland) 2000.
  • Machatscheck, H. Stein um Stein: Exotik der Brettspiele. Verlag Neues Leben, Berlin (Deutschland) 1984, 69 & 84-87.
  • Neumeister, M. Fallbasiertes Lernen von Bewertungsfunktionen (Diplomarbeit). Universität Leipzig, Leipzig (Deutschland), 9. November 1998.
  • Oon, W.-C. & Lim, Y.-J. An Investigation on Piece Differential Information in Co-Evolution on Games Using Kalah. In: Proceedings of Congress on Evolutionary Computation 2003; 3: 1632-1638.
  • Pok Ai Ling, I. The Game of Kalah. Department of Mathematics, National University of Singapore 2000/2001.
  • Reutter, H. African Game teaches Math Strategies to Students. In: Grand Island Independent January 31, 2004.
  • Russel, R. Kalah: The Game and the Program. In: Stanford Artificial Intelligence Project, Memo. University of Stanford, Stanford (USA) 1964 (Nr. 22).
  • Slagle, J. R. & Dixon, J. K. Experiments with the M & N Tree-Searching Program. In: Communications of the ACM 1970; 13 (3): 147-154.
  • Zaslavsky, C. Africa counts: Number and Pattern in African Culture. Prindle, Weber & Schmidt, Boston (USA) 1974, 328.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]