Kapella

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj

Współrzędne: Astronomia 05h16m41,36s; +45°59'52,80"

Kapella
α Aurigae
Auriga constellation map inv.png
Kapella w gwiazdozbiorze Woźnicy
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór Woźnica
Rektascensja 05h 16m 41,36s
Deklinacja +45° 59' 52,8"
Odległość 42,2 ly
(12,94 pc)
Charakterystyka fizyczna
Jasność obserwowana 0,08m
Jasność absolutna -0,48 m
Alternatywne oznaczenia
Capella, Koza,
HR 1708, HD 34029
Kapella A B
Jasność absolutna 0,14 m 0,29 m
Typ widmowy G8III G0III
Temperatura efektywna 5270K 5900K
Promień (RS) 10,2 8,5
Masa (MS) 2,69 2,56

Kapella (Koza, α Aur/Alfa Aurigae) to najjaśniejsza gwiazda w konstelacji Woźnicy i zarazem szósta, pod względem jasności, gwiazda na nocnym niebie.

Kapellę tradycyjnie określa się jako tworzącą na niebie lewe ramię woźnicy lub też, jak sama nazwa wskazuje, powożoną przez niego kozę. Jest to najbliższa północnego bieguna niebieskiego z jasnych gwiazd (Gwiazda Polarna jest stosunkowo słaba), przez co odgrywała znaczącą rolę w wielu starożytnych wierzeniach. Pierwsze pisane wzmianki o Kapelli pochodzą z datowanej na ok. 2000 p.n.e. tabliczki. W astrologii, gwiazda ta ma przynosić cywilne i wojskowe zaszczyty oraz bogactwo.

Natomiast z astronomicznego punktu widzenia, Kapella jest interesującym obiektem jako jedna z najlepiej poznanych nie-zaćmieniowych gwiazd spektroskopowo podwójnych. Jej składniki to dwa bardzo podobne żółte olbrzymy typu widmowego G, o jasnościach około 80-krotnie przewyższających Słońce oraz kilka razy większych od niego rozmiarach. Obiegają się w odległości nieco mniejszej od 100 milionów kilometrów z okresem orbitalnym równym 104,02 dnia.

Porównanie wielkości między Słońcem a składowymi systemu gwiezdnego Kapelli

Kapella jest źródłem promieniowania rentgenowskiego, powstającego prawdopodobnie w wyniku aktywności magnetycznej na powierzchni jednej z gwiazd. Kapella była pierwszą gwiazdą sfotografowaną za pomocą wielkobazowego interferometru optycznego, podczas obserwacji prowadzonych przez COAST (Cambridge Optical Aperture Synthesis Telescope) w 1995 roku.

W istocie Kapella jest gwiazdą wielokrotną - główną parę obiega w odległości około jednego roku świetlnego drugi układ podwójny, złożonych ze słabych czerwonych karłów o jasnościach 10,2m i 13,7m.

[edytuj] Nazwy gwiazdy w innych cywilizacjach

  • Akadowie: Dil-gan I-ku, "Posłaniec światła", lub Dil-gan Babill, "Opiekuńcza gwiazda Babilonu"
  • Arabowie: Alhajoth, "Koza"
  • Hindusi: Brahma Ridaya, "Serce Brahmy"
  • Inkowie: Colca
  • Rzymianie: Amaltea

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Drukuj lub eksportuj
Narzędzia
W innych językach