Karłów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Karłów
Hotel Karłów w Karłowie
Hotel Karłów w Karłowie
Rodzaj miejscowości wieś
Państwo  Polska
Województwo dolnośląskie
Powiat kłodzki
Gmina Radków
Wysokość 750 m n.p.m.
Strefa numeracyjna 74
Kod pocztowy 57-350
Tablice rejestracyjne DKL
SIMC 0854937
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Karłów
Karłów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Karłów
Karłów
Ziemia 50°28′30″N 16°20′18″E/50,475000 16,338333
Leśniczówka i siedziba Obwodu Ochronnego
Zima w Karłowie

Karłów (niem. Carlsberg) – niewielka wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Radków, w Górach Stołowych u południowych podnóży Szczelińców.

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wałbrzyskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Karłów jako gmina dworska został założony w 1730 r. przez cesarza Karola VI, ostatniego męskiego potomka z dynastii Habsburgów. Na początku miejscowość zamieszkiwali Czesi (ziemia kłodzka była od wieków częścią Królestwa Czech). Pierwszego sołtysa wraz z dwoma ławnikami mianowano w 1737 r., a o randze tego urzędu świadczy pieczęć z wizerunkiem św. Michała Archanioła trzymającego wagę sprawiedliwości.

Fortyfikacje[edytuj | edytuj kod]

W roku 1790 z polecenia króla pruskiego Fryderyka Wilhelma II na górze Ptak wzniesiono fort (zwany obecnie Fortem Karola), natomiast za Szczelińcem Małym powstała Bateria nad Pasterką[1]. Fortyfikacje były budowane przez inżyniera-majora Bonawenturę von Raucha. W pracach uczestniczył także jego syn, świeżo upieczony absolwent wojskowej Akademii Inżynieryjnej w Poczdamie, porucznik Gustav von Rauch, późniejszy generał i pruski minister wojny[2]. Wówczas zainteresowano się bliżej również Szczelińcem, na który wycieczki prowadził późniejszy sołtys, Franz Pabel. We wspomnianym czasie mieszkający tu ludzie utrzymywali się jedynie ze zbieractwa i ścinki drzew.

Katastrofa lotnicza[edytuj | edytuj kod]

24 marca 1945 koło miejscowości rozbił się Messerschmitt Bf 109 Luftwaffe pilotowany przez Orlando Ciciaro, niemieckiego pilota pochodzenia włoskiego. Jego grób znajduje się w Szalejowie Dolnym[3][4].

W 1945, po zakończeniu wojny wieś włączono w granice Polski. Jej dotychczasowi mieszkańcy zostali wysiedleni do Niemiec.

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

W Karłowie działają pensjonaty, znajduje się tu poczta i sklep spożywczy. Istnieje również punkt gastronomiczny, gdzie można zjeść podstawowe dania typu fast-food oraz ryby i dania kuchni polskiej.

Przez Karłów przebiegają liczne trasy rowerowe, w tym Międzynarodowa Trasa Rowerowa Ściany i Międzynarodowa Trasa Rowerowa Góry Stołowe. W ostatnim czasie wytyczono też trzy trasy dla narciarzy biegowych zaczynające się w Karłowie i okrążające Szczeliniec Wielki. Łączna długość tras to 50 km, a o ich profesjonalną jakość dbają zimą ratraki[5].

Karłow to baza wypadowa w największe atrakcje gór: Błędne Skały, Białe Skały, Kopę Śmierci, Narożnik i Szczeliniec Wielki. Przez miejscowość przebiega Szosa Stu Zakrętów, tutaj też odgałęzia się droga do Ostrej Góry z dawnym przejściem turystycznym do Czech. To także miejsce przecięcia się kilku szlaków turystycznych jak:

Przypisy

  1. Henryk Grzybowski. Bateria nad Pasterką – zapomniana kłodzka fortyfikacja. Geneza powstania i charakterystyka. „Ziemia Kłodzka”. 2013 (nr 226), s. 8-12, maj 2013. Wydawnictwo Ziemia Kłodzka. ISSN 1234-9208. 
  2. Henryk Grzybowski, „Rauch Bonawentura”, „Rauch Gustaw” w: Janusz Laska, Mieczysław Kowalcze (red.), Popularna Encyklopedia Ziemi Kłodzkiej, t. 4. (suplement), Kłodzkie Towarzystwo Oświatowe, Kłodzko 2011, s. 326, ISBN 978-83-62337-36-1.
  3. Natalia Wellmann. Kotlina Kłodzka kryje tejemnice wielu katastrof lotniczych. „Polska – Gazeta Wrocławska”. 2011, 2011-03-11. Polska Press Sp. z o.o.. ISSN 1898-3146. 
  4. Henryk Grzybowski. Lotnisko polowe w Szalejowie Dolnym / Książówce. „Ziemia Kłodzka”. 2013 (nr 233), s. 15-17, grudzień 2013. Kom. Obyw. ZK, SPCzS, OKiS. Wydawnictwo Ziemia Kłodzka, KO Ziemi Kłodzkiej, SPCzS, OKiS. ISSN 1234-9208. OCLC 499751393. 
  5. Trasy narciarstwa biegowego w Gminie Radków
  6. Informacje zawarte na stronie PTTK Strzelin; dostęp: 23.03.2014

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Historia turystyki. Park Narodowy Gór Stołowych. [dostęp 2013-06-10].
  • „National Geographic Polska”, 6 (53), czerwiec 2002
  • Franz Pabel, Kurze Geschichte des Bekanntwerdung und Anlagen-Einrichtung der Heuscheuer, 1843. Wyd. polskie Krótka historia rozsławienia oraz ułatwienia zwiedzania Szczelińca, tłum. Zbigniew Gdowski, 1996
  • Stanisław Góra, Z dziejów Szczelińca i Karłowa, Karłów 2005.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]