Karmnik

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy rośliny. Zobacz też: Karmnik dla ptaków.
Karmnik
Karmnik ościsty
Systematyka[1].
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd goździkowce
Rodzina goździkowate
Rodzaj karmnik
Nazwa systematyczna
Sagina L.
Sp. Pl. 128. 1753
Typ nomenklatoryczny
Sagina procumbens L.[2]
Synonimy
  • Alsinella J. Hill[2]
  • Spergella Reichenbach[3]
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Karmnik rozesłany

Karmnik (Sagina L.) – rodzaj roślin z rodziny goździkowatych. Obejmuje 21 gatunków[4] występujących głównie w strefie chłodnego klimatu umiarkowanego na półkuli północnej, nieliczne gatunki rosną także w górach w strefie międzyzwrotnikowej[5][3]. W Polsce rodzimych jest 6 gatunków: karmnik bezpłatkowy (S. apetala), kolankowaty (S. nodosa), nadmorski (S. maritima), ościsty (S. subulata), rozesłany (S. procumbens) i skalny (S. saginoides)[6]. Kilka innych gatunków jest uprawianych, np. karmnik gładki (S. glabra), Normana (S. normaniana) i pośredni (S. intermedia)[7].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Niewielkie rośliny jednoroczne, dwuletnie i byliny o pędach płożących, podnoszących się lub wzniesionych, o łodygach okrągłych lub kanciastych, pojedynczych lub rozgałęzionych, często tworzących mniej lub bardziej zwarte kobierce[3][5].
Liście
Naprzeciwległe, równowąskie lub zbiegające do wierzchołka, na szczycie ostre lub ościste[3][5].
Kwiaty
Pojedyncze lub zebrane w luźne wierzchotki szczytowe lub kątowe. Szypułki proste, wzniesione lub rozpostarte. Działki kielicha w liczbie 4 lub 5, zielone lub purpurowe, eliptyczne, do 1,5 mm długości. Płatki też w liczbie 4 lub 5, białe, u niektórych gatunków brak. Miodniki obecne są u nasady nitek pręcików. Tych jest 4, 5, 8 lub 10. Szyjek słupka jest od 4 do 5[3][5].
Owoce
Torebki owalne lub kuliste, otwierające się 4 lub 5 odgiętymi ząbkami. Zawierają wiele (do 125) nasion[3][5].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Pozycja według APweb (aktualizowany system APG III z 2009)

Należy do rodziny goździkowatych (Caryophyllaceae), rzędu goździkowców (Caryophyllales) w obrębie dwuliściennych właściwych. W obrębie goździkowatych należy do podrodziny Alsinoideae plemienia Alsineae[8].

Pozycja według systemu Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa goździkowe (Caryophyllidae Takht.), nadrząd Caryophyllidae Takht., rząd goździkowce (Caryophyllales Perleb), podrząd Caryophyllineae Bessey in C.K. Adams, rodzina goździkowe (Caryophyllaceae Juss.), plemię Sagineae Tanf., podplemię Sagininae Fenzl in Endl., rodzaj karmnik (Sagina L.)[9].

Wykaz gatunków[4]

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Caryophyllales (ang.). Angiosperm Phylogeny Website, 2001–. [dostęp 2009-10-07].
  2. 2,0 2,1 Sagina. W: Index Nominum Genericorum [on-line]. [dostęp 2009-02-25].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 Garrett E. Crow: Sagina. W: Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2014-04-11].
  4. 4,0 4,1 Sagina. W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2014-04-11].
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Lu Dequan; Richard K. Rabeler: Sagina Linnaeus. W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2014-04-11].
  6. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  7. Ludmiła Karpowiczowa (red.): Słownik nazw roślin obcego pochodzenia łacińsko-polski i polsko-łaciński. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 1973.
  8. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-02-05].
  9. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Sagina (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-02-25].