Katarzyna węgierska (królowa serbska)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Katarzyna
królowa Serbii
Okres panowania od 1276
do 1282
Żona króla Stefana Dragutina
Poprzedniczka Helena zwana Andegaweńską
Następczyni Helena Angelina
Dane biograficzne
Urodzona 1255/1257
Ojciec Stefan V węgierski
Matka Elżbieta Kumanka
Dzieci Władysław • Elżbieta • Uroszyc

Katarzyna węgierska (ur. 1255/1257) - królowa serbska w latach 1276-1282, żona Stefana Dragutina

Rodzina[edytuj | edytuj kod]

Katarzyna była drugim z sześciorga dzieci Stefana V (króla Węgier w latach 1270-1272) i jego żony Elżbiety Kumanki, córki Kocjana, chana plemienia Kumanów, szukających po najeździe tatarskim schronienia na Węgrzech. Przyszła na świat około 1255/1257 roku. Jej młodsza siostra Maria poślubiła w 1270 roku Karola II króla Sycylii. Druga siostra, Anna, poślubiła w 1274 roku następcę tronu cesarzy Bizancjum Andronika. Najstarsza z sióstr, Elżbieta, około 1295 roku wyszła po raz drugi za mąż, za króla Serbii Stefana Milutina, brata Stefana Dragutina. Brat Katarzyny Władysław IV był królem Węgier w latach 1272-1290[1].

Małżeństwo ze Stefanem Dragutinem[edytuj | edytuj kod]

Data ślubu Katarzyny ze Stefanem Dragutinem nie jest pewna. Część uczonych, w związku z relacją dyplomaty bizantyńskiego, który około 1268 roku przebywał na dworze serbskim i wspominał o obecności na nim Katarzyny, uważa że do zawarcia małżeństwa musiało dojść przed 1268 rokiem. Zdaniem innej części badaczy przyczyną ślubu, była nieudana wyprawa władcy Serbii Stefana Urosza I przeciw Węgrom w 1268 roku, która zakończyła się klęską Serbów i wzięciem do niewoli ich króla. Pozwoliło to królowi węgierskiemu Beli IV, dziadkowi Katarzyny, zmusić pokonanego przeciwnika do zaakceptowania ślubu węgierskiej księżniczki z następcą tronu serbskiego[2]. Część uczonych uważa, że przy okazji Bela IV wymógł również na Stefanie Uroszu I przyrzeczenie dopuszczenia Stefana Dragutina do udziału w rządzeniu krajem. Nie jest pewne czy wywiązał się z tego zobowiązania i czy Stefan Dragutin objął jakąś władzę nad Serbią po 1268 roku[3]. Ostatecznie w 1276 roku Dragutin zbuntował się przeciw ojcu i przy pomocy wojsk węgierskich pokonał go w bitwie pod Gackiem. Stefan Urosz I abdykował na rzecz najstarszego syna. Sześć lat później (1282) abdykował Dragutin, oddając władzę nad Serbią w ręce młodszego brata Stefana Milutina[4]. Otrzymał wówczas w zamian za władzę nad Serbią rozległe apanaże: w północno-zachodniej Serbii ziemie z Rudnikiem i Ariljem, rejon Dabaru nad dolnym Limem i Uskoplje w pobliżu Trawunii. Nie jest również wykluczone, że zachował tytuł króla, co pozwalałoby nadal tytułować Katarzynę królową. Dzięki związkom łączącym go poprzez żonę z królami Węgier w 1284 roku otrzymał zarząd nad Maczwą (ziemie pomiędzy Driną, Sawą a Morawą) i Sirmium[5].

Potomstwo[edytuj | edytuj kod]

Stefan Dragutin miał z Katarzyną czworo dzieci:

  • Władysława – króla Sremu (1316-1325).
  • Jelizawetę (Јелисавета), która wyszła za mąż w 1284 za Stefana I Kotromanicia i urodziła przyszłego króla Bośni, Stefana II.
  • Uroszyca (Урошиц), mnicha[6].
  • Urszulę, która przed 1300 rokiem wyszła za Pawła Subicia (Павле Шубић).

Przodkowie Katarzyny[edytuj | edytuj kod]