Katedra Panny Marii w Székesfehérvár

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Katedra Panny Marii
w Székesfehérvár
katedra koronacyjna królów Węgier
Ogród Ruin – pozostałości Bazyliki w Białogrodzie Królewskim
Ogród Ruin – pozostałości Bazyliki w Białogrodzie Królewskim
Państwo  Węgry
Miejscowość Székesfehérvár
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Położenie na mapie Węgier
Mapa lokalizacyjna Węgier
Katedra Panny Mariiw Székesfehérvár
Katedra Panny Marii
w Székesfehérvár
Ziemia 47°11′30,12″N 18°24′38,52″E/47,191700 18,410700Na mapach: 47°11′30,12″N 18°24′38,52″E/47,191700 18,410700
Ogród Ruin, w głębi pałac biskupi
Pałac biskupi zbudowany częściowo na fundamentach katedry

Katedra Panny Marii w Białogrodzie Królewskim (węg. koronazó bazilika) – katedra koronacyjna królów Węgier w Székesfehérvár, największa nekropolia królewska na Węgrzech. Do 1527 r. była miejscem przechowywania węgierskich klejnotów koronnych. Romańska bazylika wybudowana za panowania Świętego Stefana.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Romańską ośmioprzęsłową bazylikę wybudowano w latach 10181038. Do budowy użyto wielu marmurowych detali pochodzenia rzymskiego m.in. z Gorsium. Świątynia była wielokrotnie przebudowywana. Turcy po zajęciu miasta w 1543 r. sprofanowali groby królewskie, a katedrę przekształcono na magazyn prochu i amunicji. W 1601 r. doszło w nim do eksplozji, która całkowicie zniszczyła bazylikę. Ruiny przetrwały do XVIII w., kiedy je wykorzystano do budowy pobliskiego barokowego pałacu biskupiego. W 1848 r. w ruinach odkryto grobowiec Beli III i jego pierwszej żony Agnieszki de Châtillon. Szczątki władcy przeniesiono do Kościoła Macieja w Budzie, natomiast marmurowy sarkofag został wystawiony w kościele dolnym nowej katedry w Székesfehérvár. W latach 30. XX w. kontynuowano badania archeologiczne, odnajdując szczątki władców, które jednak były tak przemieszane, że nikogo nie zdołano zidentyfikować. W 2000 r. królewskie szczątki pochowano w specjalnie przygotowanym ossuarium[1]. Znaleziony sarkofag z XI w. uznawany za sarkofag Świętego Stefana został wystawiony w specjalnym mauzoleum projektu Gézy Luxa. Od lat 70. badania są kontynuowane.

Pozostałości świątyni zostały wyeksponowane jako "Ogród Ruin" (węg. Középkori Romkert)

Planowana jest częściowa rekonstrukcja bazyliki[2].

W bazylice koronowano 37 królów węgierskich, pochowano 15.

Koronowani[edytuj | edytuj kod]

Pochowani[edytuj | edytuj kod]

W bazylice zostali pochowani także król Bela III zm. 1196 i jego żona Agnieszka z Châtillon zm. 1184.

W 1848 r. ich szczątki zostały przewiezione do Kościoła Macieja w Budzie.

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]