Kazimierz Michałowski
| Kazimierz Michałowski | |
Popiersie Kazimierza Michałowskiego |
|
| Data i miejsce urodzenia | 14 grudnia 1901 Tarnopol |
| Data i miejsce śmierci | 1 stycznia 1981 Warszawa |
| Zawód | archeolog |
Kazimierz Józef Marian Michałowski (ur. 14 grudnia 1901 w Tarnopolu, zm. 1 stycznia 1981 w Warszawie) – polski archeolog, egiptolog, historyk sztuki, członek PAN, twórca polskiej szkoły archeologii śródziemnomorskiej.
Spis treści |
Droga naukowa[edytuj]
Ukończył gimnazjum w Tarnopolu, po czym odbył studia z zakresu archeologii klasycznej i historii sztuki na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, pod naukowym kierownictwem Jana Bołoz-Antoniewicza i Edmunda Bulandy, był też słuchaczem wykładów znakomitego filozofa i wielkiej osobowości - prof. Kazimierza Twardowskiego. W czasie studiów odbył podróż do Wenecji i Mediolanu, a następnie przez południową Francję do Paryża. Na początku lat trzydziestych opublikował swoje pierwsze książki. Opracował cztery zeszyty poświęcone ikonografii mitologii greckiej i rzymskiej wraz ze Stefanem Cybulskim. W 1932 roku ukazało się znakomite dzieło Les portraits héllenistiques et romains. Exploraion de Délos, które na stałe wpisało polskiego badacza do osiągnięć archeologii klasycznej. Wiedzę swoją poszerzał na uczelniach w Berlinie, Heidelbergu, Paryżu, Rzymie i Atenach. Po obronie doktoratu na UJK został docentem w Katedrze archeologii klasycznej Uniwersytetu Jana Kazimierza, następnie (od 1933) Uniwersytetu Warszawskiego. Biorąc czynny udział w wykopaliskach szkoły École Française d`Athènes w Delfach, na Tasos i na Delos został tym samym pasowany na archeologa klasycznego. W 1937 roku ukazały się w Polsce jego Delfy, wznawiane następnie w kilku wydaniach. Michałowski nie stronił od popularyzacji. Przetłumaczył i wydał książkę Boultona pt. Wieczność piramid i tragedia Pompei, poprzedzając ją obszernym wstępem. Książka ta stała się jednocześnie zapowiedzią poważnych zmian w kierunku zainteresowań naukowych badacza.
Po wieloletnich staraniach udało się zorganizować polsko-francuskie wykopaliska w Edfu w Górnym Egipcie w latach 1937-1939. W wyniku prac opublikowano trzy tomy szczegółowych raportów w języku francuskim oraz wzbogacono zbiory Muzeum Narodowego w Warszawie uzyskanymi zabytkami. Zapoczątkowano w ten sposób stałą ekspozycję sztuki starożytnej, która stała się przedmiotem badań nie tylko uczonych, ale także studentów piszących pod okiem profesora swoje prace magisterskie i doktorskie.
W czasie wojny przebywał w niemieckim obozie jenieckim Oflag II C Woldenberg.
Stworzona przez Kazimierza Michałowskiego polska szkoła archeologii – przyjmowana dziś jako wzorcowa – łączy wykopaliska i badania z pracami konserwatorskimi. (Napisał książkę pt."Od Edfu do Faras")
W 2007 r. przed Muzeum Egipskim w Kairze odsłonięto popiersie prof. Kazimierza Michałowskiego.
Najważniejsze prace archeologiczne[edytuj]
- 1937-1938 - wspólne, polsko-francuskie wyprawy do Egiptu (Edfu), które organizował Uniwersytet Warszawski i Instytut Francuskiej Archeologii Orientalnej.
- 1956 - polsko-radziecka ekspedycja pod kierownictwem naukowym Kazimierza Michałowskiego zbadała kolonię grecką Myrmekjon na Krymie.
- 1957 - eksploracja starożytnej Palmiry, w Dolnym Egipcie i Nubii. W wyniku tych prac rząd egipski podjął akcję ratowania świątyń zagrożonych zalaniem po zbudowaniu tamy asuańskiej w Tell Atrib.
- 1960 - wykopaliska w Aleksandrii i rekonstrukcja fragmentów rzymskiej dzielnicy.
- 1961 - wykopaliska w dolinie Deir el Bahari. Rekonstrukcja świątyni grobowej królowej Hatszepsut w Deir el-Bahari.
- 1961-1964- wykopaliska w Faras. Odnalezienie wczesnochrześcijańskiej bazyliki, nekropolii biskupów oraz pałacu.
Funkcje[edytuj]
Do końca życia był aktywny naukowo i pełnił wiele funkcji:
- zastępcy dyrektora Muzeum Narodowego w Warszawie,
- kierownika Zakładu Archeologii Śródziemnomorskiej PAN i Stacji Archeologii Śródziemnomorskiej PAN w Kairze,
- członka rzeczywistego PAN,
- prezesa Międzynarodowego Towarzystwa Nubiologicznego,
- wiceprezesa Międzynarodowego Towarzystwa Egiptologicznego.
Publikacje[edytuj]
- Fouilles franco-polonaises. Tell Edfou (1938)
- Sztuka starożytna (1955)
- Kanon w architekturze egipskiej (1955)
- Fouilles polonaises, kilka tomów (od 1960)
- Nie tylko piramidy. Sztuka dawnego Egiptu (1966)
- Faras. Centre artistique de la Nubie chretienne (1966)
- Art of Ancient Egypt (1969)
- Arte y civilizacion de Egipto (1969)
- Karnak (1969)
- Jak Grecy tworzyli sztukę (1970)
- Luksor (1971)
- Aleksandria (1972)
- Piramidy i mastaby (1972)
- Teby (1974) (wspólne z A.Dziewanowskim)
- Od Edfu do Faras. Polskie odkrycia archeologii śródziemnomorskiej (1974)
- Egypte (1978)
- Wybór prac Opera Minora (1990).
W 1966 roku otrzymał nagrodę państwową I. stopnia[1]. 21 lipca 1977 roku odznaczony Orderem Budowniczych Polski Ludowej[2].
Bibliografia[edytuj]
- Gawlikowski M. - Michałowski i jego szkoła <w:> Królowa Hatszepsut i jej świątynia 3500 lat później, s. 17-37, 2001, ISBN 83-88823-75-2
Linki zewnętrzne[edytuj]
- Profesor Kazimierz Michałowski
- Wspomnienia okres lwowski (1919-1926)
- Kazimierz Michałowski - twórca polskiej szkoły archeologii
Przypisy
- Jeńcy niemieckich obozów jenieckich
- Laureaci nagrody państwowej (1944-1989)
- Odznaczeni Orderem Budowniczych Polski Ludowej
- Polscy archeolodzy
- Polscy historycy sztuki
- Polscy muzealnicy
- Egiptolodzy
- Absolwenci Uniwersytetu Lwowskiego
- Wykładowcy Uniwersytetu Lwowskiego
- Ludzie związani z Tarnopolem
- Członkowie rzeczywiści PAN
- Urodzeni w 1901
- Zmarli w 1981