Kerem Hatemanim (osiedle Tel Awiwu)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kerem Hatemanim
כרם התימנים

Osiedle Tel Awiwu
Kerem hatemanim05-bird view.jpg
Gęsta zabudowa miejska dzielnicy Kerem Hatemanim
Państwo  Izrael
Miasto Tel Awiw-Jafa
Status Osiedle
Zespół dzielnic Dzielnica Piąta
Kerem Hatemanim
Kerem Hatemanim
Położenie na mapie Izraela
Mapa lokalizacyjna Izraela
Kerem Hatemanimכרם התימנים
Kerem Hatemanim
כרם התימנים
Ziemia 32°04′11,06″N 34°46′04,70″E/32,069739 34,767972
Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Kerem Hatemanim (hebr. כרם התימנים; Jemeńska Winnica) – osiedle mieszkaniowe w mieście Tel Awiw-Jafa w Izraelu, znajdujące się na terenie Dzielnicy Piątej.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Osiedle leży na nadmorskiej równinie Szaron. Jest położone w zachodniej części aglomeracji miejskiej Tel Awiwu. Północną i północno-wschodnią granicę osiedla wyznacza ulica Allenby, za którą znajduje się osiedle Lev HaIr. Wschodnią i południową granicę wyznacza kilka ulic, w tym między innymi Yehoshua Hatalmi i Gruzenberg, za którymi znajdują się osiedla Lev HaIr i Shabazi. Południową granicę wyznacza ulica Icchaka Elhanan, za którą jest osiedle Shabazi. Zachodnią granicę stanowi brzeg Morza Śródziemnego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Mieszkańcy Tel Awiwu pod arabskim ostrzałem prowadzonym z Jafy

Osiedle Kerem Hatemanim zostało oficjalnie założone w 1904, chociaż już od 1902 osiedlali się w tym regionie liczni żydowscy emigranci z Jemenu. Większość z nich była pionierami ruchu syjonistycznego i nie angażowała się w życie polityczne. Pomimo to, wielu mieszkańców osiedla było członkami żydowskich podziemnych organizacji paramilitarnych Hagana, Irgun i Lehi.

Pod koniec lat 30. XX wieku podjęto decyzję o budowie nadmorskiej promenady, która w 1939 oddzieliła miejskie plaże od zabudowanych terenów miejskich. Gdy 1 września 1939 wybuchła II wojna światowa, brytyjskie władze Mandatu Palestyny zakazały kąpieli w morzu. Miejskie plaże opustoszały wówczas i z upływem czasu zostały mocno zaniedbane. W 1939 na ulicy Allenby doszło do żydowskich demonstracji przeciwko Białej Księdze zamykającej drogę ucieczki europejskich Żydów do Palestyny.

Podczas Wojny o Niepodległość w 1948 osiedle znajdowało się pod ostrzałem arabskich snajperów z Jafy. Przez pierwszych dwadzieścia lat historii Tel Awiwu w niepodległym państwie Izraela, najważniejszą ulicą w mieście była Allenby. Było to centrum handlowe miasta. Na tej ulicy odbywały się doroczne parady Sił Obronnych Izraela, które podziwiały dziesiątki tysięcy osób zgromadzonych na chodnikach i w okolicznych domach.

Na przestrzeni lat wiele zabytkowych domów w osiedlu podupadło i zostało rozebranych, jednak trend ten został powstrzymany na początku lat 90. XX wieku. Rozpoczęto wówczas liczne prace renowacyjne i do 2000 wiele domów zostało przywróconych do dawnej świetności. Dzięki temu osiedle odżyło.

Zamachy terrorystyczne[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Atak na Hotel Savoy.

W nocy z 5 na 6 marca 1975 palestyńscy terroryści z Al-Fatah przeprowadzili atak na hotel Savoy Tel Awiw w Tel Awiwie. W wyniku tego ataku terrorystycznego zginęło 18 osób, w tym 7 zamachowców, 8 zakładników i 3 izraelskich żołnierzy.

Polityka[edytuj | edytuj kod]

Typowe wąskie uliczki osiedla Kerem Hatemanim
Bazar Carmel na placu Magen David
Prace porządkowe na plaży

W osiedlu znajduje się jedna placówka dyplomatyczna. Przy ulicy Yona Ha-Navi znajduje się konsulat Dominikany.

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Architektura osiedla została oparta na konstrukcji dawnego żydowskiego getta z Jemenu, do którego dołączono wpływy brytyjskiego kolonializmu wymieszane z architekturą Bliskiego Wschodu. Podkreślenie tej różnicy jest istotne, ponieważ cała pozostała reszta Tel Awiwu została wybudowana w stylu Bauhaus.

Zachodnią granicę osiedla wyznacza wybrzeże Morza Śródziemnego. Północno-zachodni kraniec osiedla wyznacza plac Knesetu. W 1999 wybudowano tutaj nowoczesne centrum handlowe Opera Tower (wysokość 82 metrów)[1]. Równolegle do nadmorskiej promenady przebiegają ulice Herbert Samuel i HaYarkon, przy których znajdują się luksusowe hotele oraz liczne restauracje, kawiarnie i kluby nocne.

Północną granicę osiedla wytycza ulica Allenby. W przeszłości była to najważniejsza ulica handlowa miasta. Obecnie ruch na niej jest ograniczony jedynie dla komunikacji miejskiej. Wzdłuż ulicy rozlokowały się liczne kawiarnie, puby, sklepy i miejsca rozrywki dla mieszkańców. Na skrzyżowaniu ulicy Allenby z ulicą Ben Jehuda znajduje się plac Listopadowy, nazwany od daty ogłoszenia deklaracji Balfoura. Przy placu wznosi się biurowiec Migdalor House (wysokość 58 metrów)[2].

Następnie ulica Allenby dochodzi do placu Magen David, na którym krzyżuje się sześć ulic: King George (na północny wschód), Allenby (na północny zachód i południowy wschód), HaCarmel (na południowy zachód), Nahalat Binyamin (na południe) i Sheinkin (na wschód). Ulicą graniczną osiedla jest Nahalat Binyamin, będąca deptakiem znanym z licznych artystów i rzemieślników. Pierwotnie była to najdłuższa ulica w Tel Awiwie, przy której w 1922 utworzono pierwszy ogród miejski imienia Oscara Gruzenberga (został on zamieniony w latach 60. na parking samochodowy). Przez wiele lat przy ulicy mieściły się znane sklepy tekstylne, z których wiele nadal działa. Wiele z tych budynków wybudowano w stylu eklektycznym, ze zdobieniami wykonanymi w stylu secesji.

Edukacja i nauka[edytuj | edytuj kod]

W osiedlu znajdują się szkoły Yakhad i Ort Ge’ula.

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Największą atrakcją turystyczną osiedla jest Bazar Carmel. W każdy wtorek i piątek odbywają się tutaj popularne targi artystów i rzemieślników. Można tutaj kupić rzeźby, obrazy i różnorodne przedmioty sztuki wykonywane ręcznie. Są to największe i najstarsze tego typu targi w Izraelu. Poza dniami targów wszystkie produkty są wystawione w tutejszych sklepach i galeriach sztuki.

Jednak dla Tel Awiwu najważniejsze pod względem turystycznym są tutejsze plaże, charakteryzujące się drobnym, białym piaskiem. To samo odnosi się do osiedla Kerem HaTeimanim, które z racji swojego nadmorskiego położenia posiada dobrze utrzymaną plażę:

  • Plaża Geula (hebr. חוף גאולה) – położona pomiędzy placem Knesetu a Delfinarium.

Wzdłuż plaży biegnie nadmorska promenada, przy której znajdują się luksusowe hotele oraz liczne kawiarnie i restauracje. Równolegle do tego deptaku przebiega ulica HaYarkon, która jest turystycznym centrum Tel Awiwu. To tutaj mają swoje siedziby liczne firmy i towarzystwa obsługujące ruch turystyczny, a także wiele hoteli oraz liczne miejsca rozrywki.

Baza noclegowa[edytuj | edytuj kod]

Przy nadmorskiej ulicy HaYarkon znajduje się hotel Savoy Tel Awiw.

Religia[edytuj | edytuj kod]

W osiedlu znajduje się dziewięć synagog. Są one położone przy ulicach: Yona Ha-Navi, Ha-Rav Ahronson, Ha-Kovshim, Kafnei Nefsharim, Nakhaliel i Kalisher.

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Życie gospodarcze osiedla koncentruje się wokół obsługi ruchu turystycznego.

Największym tutejszym targowiskiem jest Bazar Carmel. Wśród zabytkowych domów znajdują się liczne restauracje i sklepy za pamiątkami. Jest to popularne miejsce spędzania czasu przez Izraelczyków.

Infrastruktura[edytuj | edytuj kod]

W osiedlu znajdują się dwie apteki. Przy nadmorskiej promenadzie mieści się posterunek policji, a przy ulicy Ge’ula jest urząd pocztowy.

Przypisy

  1. Emporis.com: The Opera Tower (ang.). [dostęp 2010-07-03].
  2. Emporis.com: Migdalor House (ang.). [dostęp 2010-07-05].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]