Klasztor Dafni

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Klasztory Dafni, Osios Loukas i Nea Moni na Chiosa
Obiekt z listy światowego dziedzictwa UNESCO
Dafni Monastery.jpg
Kraj  Grecja
Typ kulturowe
Spełniane kryterium I, IV
Charakterystyka #537
Regionb Europa i Ameryka Północna
Historia wpisania na listę
Wpisanie na listę 1990
na 14. sesji
a Oficjalna nazwa wpisana na liście UNESCO
b Oficjalny podział dokonany przez UNESCO
Położenie na mapie Grecji
Mapa lokalizacyjna Grecji
Klasztor Dafni
Klasztor Dafni
Ziemia 38°00′46,8″N 23°38′09,1″E/38,013000 23,635861Na mapach: 38°00′46,8″N 23°38′09,1″E/38,013000 23,635861

Dafni (gr. Δάφνι, Δάφνιον) – niegdyś klasztor, obecnie o statusie państwowego muzeum, położony w Chaidari, w aglomeracji Aten, w Attyce, w Grecji. W 1990 roku wpisany został na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Zdobiące go mozaiki zaliczane są do arcydzieł średniowiecza.

Miejsce zawdzięczało swą nazwę krzewom z rodziny wawrzynowatych (Lauraceae), czyli po grecku: δάφνη.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Ostatnia z korynckich kolumn, dawnej świątyni Apollona Dafnijskiego. Pozostałe wywieziono do Anglii.

Pierwsza świątynia chrześcijańska na miejscu dzisiejszego kościoła klasztornego powstała w V wieku w miejscu świątyni Apollina zburzonej w 395 roku. W czasie wznoszenia bazyliki oraz otaczających ją murów obronnych wykorzystano kamienne bloki starożytnej budowli oraz jońskie kolumny umieszczając je w portyku. Do dziś pozostała jedynie jedna kolumna antyczna. Pozostałe elementy portyku zostały wywiezione do Londynu przez lorda Elgina, za zgodą jedynie tureckich władz okupacyjnych.

Obecny kościół klasztorny oraz refektarz został wzniesiony około 1070 roku, gdy ustanowiono sam klasztor. Powstał on na oktagonalnym planie greckiego krzyża. Jest jednym z najcenniejszych przykładów XI-wiecznej architektury bizantyjskiej. Bizantyjczycy mieszkali w klasztorze niewiele ponad 100 lat. Był to okres intelektualnego rozkwitu Bizancjum, jednocześnie jednak łączący się z upadkiem państwa. W 1204 roku, po zdobyciu Aten przez Franków, klasztor został złupiony przez krzyżowców. W następnych latach przejęli go od prawosławnych mnichów cystersi z Bellevaux. Sprowadził ich pierwszy frankoński diuk Aten, Otto de la Roche. Zachowały się uszkodzone sarkofagi, z herbem rodziny de la Roche. Cystersi dokonali licznych przeróbek, rozbudowując kościół, wyposażając dziedziniec w gotyckie krużganki, wznosząc otaczające zespół budynków i częściowo zachowane mury obronne. Po zajęciu Attyki przez wojska imperium osmańskiego cystersi musieli opuścić klasztor. W 1458 roku powrócili mnisi prawosławni, wygnani ponownie za udzielenie pomocy powstańcom 1821 roku. Z obiektów klasztornych i wcześniejszych - pogańskich, poza samą świątynią, zachowało się niewiele historycznej substancji. Istnieją podziemia i cysterny wodne, kilka pomieszczeń klasztornych, fragmenty krużganków, z reszty jedynie wyraźnie rozplanowane fundamenty. Pierwsze, poważne prace konserwatorskie podjęto w 1888 roku. Po trzęsieniu ziemi 1999r., konstrukcja świątyni wymagała natychmiastowych, głębokich interwencji inżynierskich. Proces ratowania obiektu przedstawiają plansze, w sali projekcji audiowizujalnych.

Commons in image icon.svg


Mozaiki[edytuj | edytuj kod]

Wewnątrz kościoła zachowały się bizantyjskie mozaiki. Przedstawiają sceny z życia Chrystusa, Matki Boskiej, świętych (głównie z Syrii), archaniołów i proroków. Jednak najważniejszym dziełem sztuki jest Chrystus Pantokrator w kopule kościoła, której średnica wynosi 8 metrów. Postać przedstawiona została na złotym tle. Oświetla ją 16 okien w tamburze. Lewa dłoń Zbawiciela spoczywa na apokaliptycznej Księdze Życia. Otaczają go wizerunki 16 proroków. W północno-zachodnim narożniku kopuły przedstawiono Przemienienie. Mozaiki w narteksie przedstawiają m.in. Ostatnią Wieczerzę, Umywanie stóp i Zdradę Judasza.

Wikimedia Commons


Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki Zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]