Klasztor w Słupie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Klasztor w Słupie
klasztor
Zachowane pozostałości zachodniej wieży
Zachowane pozostałości zachodniej wieży
Państwo  Niemcy
Miejscowość Stolpe an der Peene (pol. Słup)
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
pod wezwaniem Św. Jana od
Położenie na mapie Meklemburgii-Pomorza Przedniego
Mapa lokalizacyjna Meklemburgii-Pomorza Przedniego
Klasztor w Słupie
Klasztor w Słupie
Położenie na mapie Niemiec
Mapa lokalizacyjna Niemiec
Klasztor w Słupie
Klasztor w Słupie
Ziemia 53°52′N 13°34′E/53,866667 13,566667

Klasztor w Słupie – najstarszy na Pomorzu Zachodnim konwent klasztorny. Ruiny zabudowań znajdują się w miejscowości Stolpe an der Peene pod Anklam, powiat Vorpommern-Greifswald w Meklemburgii-Pomorzu Przednim.

Założenie[edytuj | edytuj kod]

Według tradycji, miejsce w którym utworzono klasztor było miejscem śmierci księcia zachodniopomorskiego Warcisława I, który miał zginąć w obronie świeżo wprowadzanego katolicyzmu. Miejsce wybrał osobiście brat zmarłego, książę Racibor I, chcąc wznieść kościół wotywny w intencji brata. Zabudowania powstały nad brzegiem rzeki Piany pod wsią Słup. konsekracji dokonano osiemnaście lat po śmierci Warcisława, w dniu 3 maja 1153. Najprawdopodobniej ciało samego Warcisława zostało też wtedy przeniesione do przyklasztornego kościoła pod wezwaniem Św. Jana.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Zachowana część krypt

Rozwój dóbr klasztornych[edytuj | edytuj kod]

Pierwszymi rezydentami klasztoru byli benedyktyni, którzy przybyli z klasztoru w Berge (obecnie część Gardelegen) pod Magdeburgiem w Saksonii–Anhalcie, którzy otrzymali we władanie pobliską wieś Słup. Następnymi nadaniami były między innymi wsie Połczyn i Quilow (obecnie część Połczyna). W 1222 klasztor wzbogacił się o wieś Liepen otrzymaną z rąk księżnej Ingardy, wdowy po księciu dymińskim i krzyżowcu Kazimierzu II. Pod koniec XIII w. benedyktyni w Śłupie popadli jednak w problemy gospodarcze. Prawdopodobnie na skutek tego zabudowania zostały przekazane w 1304 cystersom z klasztoru w Schulpforte (obecnie część Naumburgu, w Saksonii–Anhalcie.

Kalendarium[edytuj | edytuj kod]

  • 3 maja 1153: konsekracja kościoła i klasztoru, osiedlenie benedyktynów
  • 1164: w klasztorze spotykają się król duński Waldemar I Wielki oraz książę Saksonii i Bawarii Henryk Lew
  • 1180-1190: budowa przyklasztornej trójnawowej bazyliki
  • 1222: w klasztorze zamieszkuje księżna-wdowa Ingarda duńska
  • 1304: klasztor staje się własnością cystersów
  • 1305: mnisi ze Słupa zakładają podległy im klasztor w Kärkna (ob. w gminie Tartu w Estonii)
  • 1319: kolejny klasztor cystersów słupeckich powstaje w estońskiej wsi Padise
  • 1534: książę wołogoski Filip I przyjmuje luteranizm, sekularyzacja klasztoru
  • 1637: bitwa pomiędzy wojskami cesarskimi i szwedzkimi przy budynkach poklasztornych (zniszczenie zabudowań wskutek pożaru)

Do dziś zachował się fragment zabudowań wieży zachodniej wraz z częścią krypt z kościoła pod wezwaniem Św. Jana. W Stolpe an der Peene znajduje się także czynny tzw. Kościół Wotywny Warcisława z końca XIX w.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Franke Lars, Erst Schwert, dann Kreuz : vor 850 Jahren wurde in Stolpe das erste Kloster Vorpommerns gegründet [w:] "Heimatkurier", nr 9, 2003;
  • Krauel Willy, Geschichte des Klosters Stolpe [w:] "Das Dorf Bartow in Vorpommern und sein historisches Umfeld", 2008;
  • Mohr Lutz, Mönche an der Peene : über die Entstehung des ersten Klosters in Pommern [w:] "Die Boje" nr 10, 2006.
  • Pridöhl Gerhard, Ein Zisterzienser kam wieder nach Stolpe : Abt aus Marienstatt besuchte zum 850. Geburtstag Kloster an der Peene [w:] "Die Pommersche Zeitung", nr 53, 2003;
  • Winands Klaus, Stolpe [w:] "Klosteranlagen in Mecklenburg und Vorpommern", 2005;
  • Wöller Werner, Vor- und Frühgeschichte, Mittelalter und frühe Neuzeit [w:] "Ortsgeschichtskommission Gützkow (Hrsg): Gützkower Heimatgeschichte" z. 2, 1990.