Klemens IX

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Klemens IX
Clemens Nonus
Giulio Rospigliosi
Papież
Klemens IX
Herb Klemens IX
Data i miejsce urodzenia 27 lub 28 stycznia 1600
Pistoia
Data i miejsce śmierci 9 grudnia 1669
Rzym
Papież
Okres sprawowania 1667-1669
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki
Sakra biskupia 29 marca 1644
Kreacja kardynalska 9 kwietnia 1657
Aleksander VII
Kościół tytularny San Sisto (23 kwietnia 1657)
Pontyfikat 20 czerwca 1667
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Klemens IX (łac. Clemens IX, właśc. Giulio Rospigliosi; ur. 27[1] lub 28 stycznia[2] 1600 w Pistoia, zm. 9 grudnia 1669 w Rzymie) – papież w okresie od 20 czerwca 1667 do 9 grudnia 1669[3].

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Wczesne życie[edytuj | edytuj kod]

Pochodził ze starego rodu lombardzkiego; jego rodzicami byli Giacomo i Caterina Rospigliosi[2]. Studiował nauki wyzwolone w seminarium rzymskim oraz prawo, teologię i filozofię na Uniwersytecie Pizańskim (gdzie obronił w 1623 doktorat utroque iure)[2]. Po studiach wykładał filozofię w Pizie, następnie (1625) udał się do Rzymu. W Kurii Rzymskiej zajmował m.in. stanowiska referendarza Trybunału Sygnatury Apostolskiej, sekretarza Kongregacji Rytów, członka personelu legacji w Awinionie[2]. Był także kanonikiem i wikariuszem Bazyliki Liberiańskiej[2]. W latach 1634-1644 pełnił funkcję sekretarza pism dyplomatycznych (Listów do Książąt), w 1643 został radcą Trybunału Świętej Penitencjarii. Otrzymał honorowe obywatelstwo Rzymu[2]. Publikował wysoko oceniane w Rzymie sztuki teatralne i poezje.

14 marca 1644 został mianowany arcybiskupem tytularnym Tarsu (przyjął sakrę biskupią 29 marca 1644 w Rzymie z rąk kardynała Antonio Barberiniego) i w lipcu t.r. udał się z misją nuncjusza do Hiszpanii[2]. Pozostawał na tej placówce do stycznia 1653, po odwołaniu ostatnie lata pontyfikatu Innocentego X spędził na uboczu. W okresie sediswakancji po śmierci Innocentego Kolegium Kardynalskie powierzyło Rospigliosiemu w styczniu 1655 funkcję gubernatora Rzymu[2].

Papież Aleksander VII powierzył mu funkcję sekretarza stanu (kwiecień 1655), a 9 kwietnia 1657 wyniósł do godności kardynalskiej (Rospigliosi został prezbiterem San Sisto)[2]. Jako szef dyplomacji papieskiej kardynał Rospigliosi dbał o dobre stosunki z dworem francuskim, mimo negatywnego stosunku Francuzów do papieża Aleksandra[1]. Był członkiem następujących kongregacji kurialnych[4]:

  • Kongregacji Indeksu,
  • Kongregacji Rzymskiej i Powszechnej Inkwizycji,
  • Kongregacji Rozkrzewiania Wiary,
  • Kongregacji ds. Rezydencji Biskupów,
  • Kongregacji ds. Wizytacji Apostolskich,
  • Kongregacji ds. Wód i Doliny Chiana,
  • Kongregacji ds. Legacji Awiniońskiej,
  • Kongregacji ds. Obrzędów,
  • Kongregacji Konsystorialnej,
  • Kongregacji ds. Stanu Zakonnego,
  • Kongregacji ds. Reformy Statutów Kleru Rzymskiego.

Wybór na papieża[edytuj | edytuj kod]

Wieloletnia praca na stanowisku nuncjusza w Hiszpanii oraz udane współdziałanie z Francją zapewniły Rospigliosiemu pozycję neutralnego kandydata na konklawe 1667 po śmierci Aleksandra VII. 20 czerwca 1667 został on wybrany na papieża i przyjął imię Klemensa IX. 26 czerwca 1667 papież Klemens został koronowany, a 3 lipca odbył uroczysty ingres do Bazyliki Laterańskiej.

Pontyfikat[edytuj | edytuj kod]

Miał opinię człowieka skromnego, o nieskazitelnym charakterze[3]. Wyróżniało go to na tle skorumpowanej Kurii Rzymskiej, co znalazło realizację w ograniczeniu powszechnej w pierwszej połowie XVII wieku praktyki nepotyzmu[1]. W polityce zagranicznej papież stanął przed problemem konfliktu francusko-hiszpańskiego, który daremnie próbował załagodzić. W większości spraw papież ulegał wpływom francuskim, m.in. zostawił królowi Francji wolną rękę w nominacjach na urzędy kościelne[1]. Wskutek działań ministra francuskiego de Lionne'a Klemens IX zaakceptował pokój awizgrański, a potem pokój klementyński, który zezwalał czterem biskupom francuskim, znanym z poglądów jansenistycznych, podpisać kościelny akt potępienia tez jansenizmu; nie odstąpili oni jednocześnie od swoich poglądów, które mogli zatrzymać jako "prywatne"[1]. W wyniku uznania Portugalii przez Hiszpanię w 1668, papież mógł dzięki temu obsadzić wakujące stolice biskupie[1].

Zamierzeniem militarnym papieża było wyzwolenie Krety spod panowania tureckiego[1]. 6 września 1669 flota papieska, dowodzona przez krewnego Klemensa, Vincenzo Rospigliosiego, poniosła klęskę, a Wenecja została zmuszona do poddania Turkom ostatniego chrześcijańskiego punktu Krety, Kandii (Iraklionu)[1]. Podobno ta klęska, która przyniosła Państwu Kościelnemu także straty finansowe, przyspieszyła śmierć papieża. Zmarł on po ataku apoplektycznym 9 grudnia 1669[1]. Został pochowany początkowo w Bazylice Watykańskiej; później zwłoki przeniesiono do Bazyliki S. Maria Maggiore.

Kreował 12 kardynałów na trzech konsystorzach.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 1,8 John N. D. Kelly: Encyklopedia papieży. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1997, s. 398-399. ISBN 83-06-02633-0.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 2,8 Rospigliosi, Giulio (ang.). The Cardinals of the Holy Roman Church. [dostęp 2013-09-08].
  3. 3,0 3,1 Rudolf Fischer-Wollpert: Leksykon papieży. Kraków: Znak, 1996, s. 145. ISBN 83-7006-437-X.
  4. Christoph Weber: Die ältesten päpstlichen Staatshandbücher: Elenchus congregationum, tribunalium et Collegiorum urbis 1629-1714. Rzym – Fryburg Bryzgowijski – Wiedeń: Herder, 1991, s. 147. ISBN 978-3451216534.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Richard P. McBrien, Leksykon papieży. Pontyfikaty od Piotra Apostoła do Jana Pawła II, Warszawa 2003
  • Pope Clement IX (ang.). Catholic Encyclopedia. [dostęp 2013-09-08].


Poprzednik
Fabio Chigi
Sekretarz stanu Watykanu
1655-1667
Następca
Decio Azzolini


Poprzednik
Aleksander VII
Emblem of the Papacy SE.svg Papież
1667-1669
Emblem of the Papacy SE.svg Następca
Klemens X