Klemens V
| Klemens V Clemens Quintus |
||
| Bertrand de Got | ||
| Papież | ||
 |
||
|
||
| Data i miejsce urodzenia | ok. 1260 Villandraut |
|
| Data i miejsce śmierci | 20 kwietnia 1314 Roquemaure |
|
| Arcybiskup Bordeaux | ||
| Okres sprawowania | 1299 – 1305 | |
| Papież | ||
| Okres sprawowania | 1305 – 1314 | |
| Wyznanie | katolickie | |
| Kościół | rzymskokatolicki | |
| Pontyfikat | 5 czerwca 1305 | |
 Multimedia w Wikimedia Commons |
||
Klemens V (łac. Clemens V, właśc. Bertrand de Got; ur. ok. 1260 w Villandraut, zm. 20 kwietnia 1314 w Roquemaure[1]) – papież w okresie od 5 czerwca 1305 do 20 kwietnia 1314[2].
Spis treści |
Biografia [edytuj]
Wczesne życie [edytuj]
Urodził się w Villandraut jako syn rycerza Arnolda Garsiasa de Got[3]. W młodości studiował prawo kanoniczne i świeckie w Bolonii i Orleanie[1]. Był kanonikiem-zakrystianinem w Bordeaux, wikariuszem generalnym arcybiskupa Lyonu, biskupem Comminges (1295) i arcybiskupem Bordeaux (1299). Jego starszy brat Bérard de Got został mianowany arcybiskupem Lyonu przez Bonifacego VIII[2].
Po śmierci Benedykta XI kardynałowie zebrani w Perugii, podzielili się na frakcje profrancuską i antyfrancuską[2]. W konklawe nie brali jednak udziału kardynałowie z rodu Colonna[2]. Po 11 miesiącach kardynałowie wybrali, niebędącego członkiem kolegium, Bertranda de Got, który był popierany przez frakcję profrancuską (zdobył równe 2/3 głosów)[2]. Przyjął imię Klemensa V, a uroczystości koronacyjne odbyły się 15 listopada 1305 w Lyonie[1].
Pontyfikat [edytuj]
Początkowo rezydował w Bordeaux oraz w Poitiers, ostatecznie osiadł w Awinionie czym zapoczątkował tzw. niewolę awiniońską[2]. Było to spowodowane całkowitą zależnością papieża od króla francuskiego Filipa IV Pięknego[2]. Ponadto papież był niezdecydowany i chory na nowotwór narządów wewnętrznych, co zmusiło go do wycofywania się z życia publicznego[1]. Już rok po objęciu Stolicy Piotrowej, Klemens mianował 10 nowych kardynałów, z czego dziewięciu z nich było Francuzami (i jeden Anglik)[1]. Przez pierwsze 6 lat pontyfikatu, Filip naciskał na Klemensa, by dokonał pośmiertnego sądu nad Bonifacym VIII, do czego doszło w lutym 1309 roku[1]. Wprawdzie w 1311, postępowanie zostało umorzone, jednak w zamian za to, papież był zmuszony do rehabilitacji kardynałów Pietro i Giacomo Colonnów i wypłacenia rekompensaty całej rodzinie, a ponadto: zawieszenie postanowień Bonifacego, szkodliwych dla Francji i przebaczenie Wilhelmowi Nogaretowi[1]. 5 maja 1313 dokonał kanonizacji Celestyna V, jako wyznawcy, który zmarł uwięziony[1].
Francuski król naciskał także na papieża w kwestii templariuszy – pożądając ich bogactw, nakazał aresztować wszystkich członków zakonu, a sam zakon rozwiązać na soborze w Vienne (październik 1311 – maj 1312)[2]. Niezależne śledztwo przeprowadzone przez Klemensa V doprowadziło ostatecznie do uniewinnienia templariuszy i oczyszczenia ich z zarzutu herezji. W wyniku nacisków Filipa Pięknego, wyrok został jednak utajniony (Pergamin z Chinon, który odnaleziono dopiero w 2001 roku)[4]. Na soborze zakon templariuszy został rozwiązany na mocy zarządzenia administracyjnego papieża (22 marzec 1313)[2].
W sprawach międzynarodowych Klemens doprowadził do zakończenia sporu na Węgrzech, gdzie poparł Karola Roberta, jako kandydata na króla[1]. W 1306 roku ekskomunikował także króla Szkocji – Roberta I za zamordowanie jego rywala Johna Comyna[1].
Zmarł w Roquemaure w pobliżu Carpentras, pochowany w kościele parafialnym w Uzeste[1].
Dokonania [edytuj]
- podporządkował władzy papieża cały episkopat zachodni i ograniczył autonomię kapituł katedralnych.
- nakazał rozwiązanie wszystkich wspólnot beginek i begardów, zorganizowanych na kształt franciszkańskiego lub dominikańskiego trzeciego zakonu ludzi świeckich.
- nakazał założenie katedr języków orientalnych na uniwersytetach w Paryżu, Oxfordzie, Bolonii i Salamance[1].
- ustanowił uniwersytety w Orleanie i w Perugii[1].
- zorganizował stałe sądy: papież i kardynałowie tworzyli konsystorz – sąd apelacyjny dla całego Kościoła; trybunały kardynalskie zajmowały się kwestiami procedury sądowej i egzekwowaniem wydanych wyroków.
Zobacz też [edytuj]
Przypisy [edytuj]
- ↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 John N. D. Kelly: Encyklopedia papieży. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1997, s. 296-299. ISBN 83-06-02633-0.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 2,8 Rudolf Fischer-Wollpert: Leksykon papieży. Kraków: Znak, 1996, s. 107-108. ISBN 83-7006-437-X.
- ↑ Maurice Druon: Król z żelaza. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1991, s. 273. ISBN 83-08-02445-9.
- ↑ Adriano Forgione: Templariusze: płomień niewinności.
Bibliografia [edytuj]
- Davidson, Basil, The African Slave Trade revised ed., 1961, Boston : Brown Little (ang.)
- Chamberlain, E. R., The Bad Popes. NY: Barnes & Noble, 1993. ISBN 978-0-88029-116-3 (ang.)
- Duffy, Eamon. Saints and Sinners: A History of the Popes. New Haven, CT: Yale University Press, 2006. ISBN 978-0-300-11597-0 (ang.)
- Howarth, Stephen. The Knights Templar. New York: Barnes and Noble, 1982. ISBN 978-0-88029-663-2 (ang.)
- Menache, Sophia. Clement V. Cambridge: Cambridge University Press, 2002. ISBN 0-521-52198-X (ang.)
- Richard, Jean , Histoire des croisades, Fayard, 1996. ISBN 2-213-59787-1 (ang.)
- Pope Clement V (ang.). Catholic Encyclopedia. [dostęp 2013-02-25].
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Bulla Klemensa V przedstawiająca oskarżenia przeciwko zakonowi krzyżackiemu w Liwonii z 1308 roku
- Wyznaczenie przez papieża Klemensa V kanonika Franciszka de Moliano do rozstrzygnięcia nadużyć zakonu krzyżackiego w Liwonii, 11 V 1310 roku
| Poprzednik Benedykt XI |
 |
Papież | |
Następca Jan XXII |
