Kluski śląskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kluski śląskie na talerzu
WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło kluski śląskie w Wikisłowniku

Kluski śląskie (kluski białe, biołe, guminowe, gumione, kartofelmelklezy, gumiklyjzy)[1] – rodzaj klusek ziemniaczanych przygotowanych z gotowanych[1] ziemniaków i mąki, formowane w spłaszczone kulki z wgłębieniem, gotowane w osolonym wrzątku.

Kluski śląskie wpisane są na Listę produktów tradycyjnych województwa opolskiego oraz osobno śląskiego[1][2]. Są popularną potrawą na Dolnym[3] i Górnym Śląsku.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Kluski śląskie przygotowuje się z ugotowanych ziemniaków połączonych w stosunku objętościowym 4:1[4][5] lub 3:1 z mąką ziemniaczaną z dodatkiem soli (do smaku). Opcjonalnie dodaje się także surowe jajka[1][6]. Najczęściej gotowe kluski mają około 4-5 cm szerokości i 2,5 cm wysokości[1][2]. W zależności od użytego gatunku ziemniaków i koloru żółtka jajka, przyjmują barwę białokremową, lekko żółtą a nawet koloru żółtka[1][2]. Wgłębienie w klusce pełni oprócz funkcji dekoracyjnej rolę pojemnika, w którym zatrzymuje się podany z potrawą sos.

Jeszcze gorące, ugotowane ziemniaki przeciska się przez praskę lub mieli w maszynce po czym łączy z pozostałymi składnikami[6]. Z wyrobionego ciasta formuje się wałek, który następnie kraja się na kawałki, którym następnie nadaje się pożądane kształty[6]. Charakterystyczną „dziurkę” robi się palcem[1]. Uformowane w ten sposób kluski gotuje się w osolonym wrzątku.

Sposób podawania[edytuj | edytuj kod]

Kluski śląskie podaje się zwłaszcza jako dodatek do pieczonych dań mięsnych z sosem (na Górnym Śląsku zwłaszcza z roladami) lub przyrządzanej na rozmaite sposoby kapusty[1]. Występują także jako danie podstawowe, okraszone stopioną słoniną.

Na Górnym Śląsku, gdzie znane są kluski białe i czarne, podawane są one do obiadu na osobnych półmiskach.

Legenda o Bramie Kluskowej[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 Kluski śląskie (tzw. biołe kluski). W: Lista produktów tradycyjnych (woj. opolskie) [on-line]. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
  2. 2,0 2,1 2,2 Kluski białe śląskie. W: Lista produktów tradycyjnych (woj. śląskie) [on-line]. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
  3. Barbara Jakimowicz-Klein, Grzegorz Sobel: Kuchnia Wrocławia. Wrocław: Darbud, 2008, s. 99. ISBN 9788361379003.
  4. Otylia Słomczyńska Stanisława Sochacka: Nowa kuchnia śląska. Opole: Wydawnictwo Instytutu Śląskiego w Opolu, 1989, s. 209.
  5. hasło „kluski śląskie białe”. W: Elżbieta Łabońska: Śląska kucharka doskonała. Katowice 1990: Fundacja dla Śląskiego Instytutu Naukowego Fundacja dla Uniwersytetu Śląskiego.
  6. 6,0 6,1 6,2 1.6.1. Ciasta wyrabiane na stolnicy (hasło „kluski śląskie”). W: Małgorzata Konarzewska: Technologia gastronomiczna z towaroznawstwem: podręcznik do nauki zawodu kucharz w technikum i szkole policealnej. Wyd. 2011. T. 2. REA s.j., s. 41. ISBN 978-83-7141-980-5.