Koło tętnicze mózgu
Koło tętnicze mózgu, także koło tętnicze Willisa (łac. circulus arteriosus cerebri) – układ tętnic zaopatrujących mózgowie, leżących na jego podstawie. Alternatywna nazwa pochodzi od nazwiska angielskiego lekarza z XVII wieku, Thomasa Willisa.
Spis treści |
Naczynia [edytuj]
Na koło składają się (patrz schemat obok):
- tętnica szyjna wewnętrzna – lewa i prawa (ang. internal carotid artery)
- tętnica przednia mózgu – lewa i prawa (ang. anterior cerebral artery)
- tętnica łącząca przednia – pojedyncza (ang. anterior communicating artery)
- tętnica łącząca tylna – lewa i prawa (ang. posterior communicating artery)
- tętnica tylna mózgu – lewa i prawa (ang. posterior cerebral artery)
Tętnica podstawna i środkowa mózgu, mimo że zaopatrują mózgowie, nie są uważane za składowe koła tętniczego.
Znaczenie fizjologiczne [edytuj]
Ułożenie tętnic mózgu w koło tętnicze przeciwdziała niedokrwieniu mózgowia, ponieważ nawet w przypadku zwężenia lub zatoru jednej z nich krew nadal jest rozprowadzana dzięki pozostałym naczyniom. Warunkiem jest drożność wszystkich elementów koła tętniczego, co u człowieka nie zawsze ma miejsce z uwagi na dużą zmienność osobniczą koła. Tkanka nerwowa jest bardzo wrażliwa na niedotlenienie, a zmienność osobnicza koła tętniczego u człowieka jest wysoka, dlatego podwiązanie na dłużej już jednej tętnicy szyjnej wewnętrznej może być u ludzi niebezpieczne.
Zakres unaczynienia [edytuj]
Gałęzie koła tętniczego mózgu zaopatrują całe mózgowie, zawartość oczodołu, okolice nosa oraz część opony twardej.
Pochodzenie [edytuj]
Koło tętnicze bierze początek z trzech źródeł:
- od tętnicy podstawnej – która powstaje z dwóch tętnic kręgowych. Tętnice kręgowe biorą początek z tętnic podobojczykowych, która odchodzi po stronie lewej bezpośrednio od łuku aorty, natomiast po prawej od pnia ramienno-głowowego.
- od obu tętnic szyjnych wewnętrznych – powstałych z rozwidlenia tętnic szyjnych wspólnych, która odchodzi, po stronie lewej, bezpośrednio od łuku aorty, natomiast po stronie prawej od pnia ramienno-głowowego.
Zmienność [edytuj]
Koło tętnicze cechuje się bardzo dużą zmiennością osobniczą. Najczęściej brakuje tętnicy łączącej przedniej (wtedy tętnice przednie mózgu zespalają się bezpośrednio) lub występuje ona podwójnie; często uwsteczniona jest też tętnica łącząca tylna.
Bibliografia [edytuj]
- Adam Bochenek, Michał Reicher, Stanisław Hiller, Wiesław Łasiński: Układ naczyniowy. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2004, s. 191-193. ISBN 83-200-2889-2.
