Kola (roślina)
| Kola | |
|---|---|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | klad różowych |
| Rząd | ślazowce |
| Rodzina | ślazowate |
| Rodzaj | kola |
| Nazwa systematyczna | |
| Cola H. W. Schott et Endlicher Melet. Bot. 33. 1832[2] |
|
| Synonimy | |
|
Bichea Stokes, |
|
Kola (Cola Schott & Endl.) – rodzaj roślin z rodziny ślazowatych Malvaceae, dawniej zaliczany do zatwarowatych Sterculiaceae. Należy do niego ok. 50 gatunków pochodzących z Afryki. Gatunkiem typowym jest Cola acuminata (Palisot de Beauvois) H. W. Schott et Endlicher[2].
Spis treści |
[edytuj] Morfologia
Zawsze zielone drzewa. Nasiona zawierają alkaloid – kofeinę.
[edytuj] Systematyka
- Pozycja systematyczna wg APweb (2001...) (aktualizowany system APG II)
Po odkryciu polifiletycznego charakteru zatwarowatych i podziale ich na kilka linii rozwojowych w randze podrodzin w obrębie ślazowatych Malvaceae, rodzaj kola utrzymał się w podrodzinie Sterculioideae Burnett w przeciwieństwie do większości dawnych przedstawicieli zatwarowatych[1][3].
- Pozycja w systemie Reveala (1993–1999)
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Bastsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Malvanae Takht., rząd ślazowce (Malvales Dumort.), podrząd Malvineae Rchb., rodzina zatwarowate (Sterculiaceae (DC.) Bartl.), rodzaj kola (Cola Schott & Endl.)[4].
- Wybrane gatunki[3]
- Cola acuminata (P. Beauv.) Schott & Endl. – kola zaostrzona
- Cola anomala Schumann
- Cola gigantea Brenan & Keay
- Cola heterophylla (P. Beauv.) Schott & Endl.
- Cola nitida (Vent.) A. Chev. – kola błyszcząca
- Cola pachycarpa Schumann
- Cola verticillata (Thonn.) Stapf ex A. Chev.
[edytuj] Zastosowanie
- Roślina uprawna – uprawiane aktualnie dość często w obszarach tropikalnych Azji i Ameryki. Największe znaczenie gospodarcze ma kola błyszcząca (Cola nitida), u której zawartość kofeiny sięga 2%.
- Nasiona koli użytkowane były lokalnie od niepamiętnych czasów, przede wszystkim do żucia. Obecnie stosowane są do przyrządzania napojów orzeźwiających, jak popularna Coca-Cola czy Pepsi-Cola.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-02-19].
- ↑ 2,0 2,1 Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-24].
- ↑ 3,0 3,1 3,2 Genus: Cola (ang.). Germplasm Resources Information Network (GRIN), United States Department of Agriculture, Agricultural Research Service. [dostęp 2010-02-24].
- ↑ Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Cola (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2010-02-24].